Na cmentarzu w Biadolinach Radłowskich pod Tarnowem kończą się miejsca na nowe pochówki. Proboszcz chce go powiększyć, ale sprzeciwia się temu rodzina mieszkająca po sąsiedzku. Dlaczego? Już teraz woda zalewa groby, a mieszkańcy obawiają się, że po rozbudowie będzie jeszcze gorzej, ponieważ nowa część cmentarza ma powstać na niżej położonym terenie. Wątpliwości co do rozbudowy ma także sanepid.
Posłuchaj materiału Bartłomieja Maziarza
Obawiamy się, że po rozbudowie cmentarza problem będzie jeszcze większy. Są tu zbyt płytkie pochówki, a cmentarz jest zalewany po każdej większej ulewie. Woda dostaje się do grobów i żeby kogoś pochować to trzeba wylewać wodę. Ludzie rozlewają ją gdzie im pasuje, to wszystko spływa razem z deszczem pod domostwa, na drogę, w kierunku rzeki Kisieliny
– mówią mieszkańcy domu położonego około 50 metrów od nekropolii.
Rodzina sprzeciwia się powiększeniu cmentarza, ponieważ nowa część ma powstać na terenie położonym niżej niż obecna. Zdaniem protestujących może tam spływać woda z wyżej położonych działek. Mieszkańcy obawiają się również zagrożenia sanitarnego i zanieczyszczenia okolicznych terenów.
– Woda z grobów jest wylewana, a potem spływa razem z deszczówką w kierunku domów, drogi i rzeki Kisieliny – twierdzą.
Proboszcz parafii w Biadolinach Radłowskich, ksiądz Zbigniew Dudek, przyznaje, że na cmentarzu zdarzają się podtopienia. Zaprzecza jednak, by woda z grobów była wylewana na ulicę lub na nią spływała:
Jest tutaj specyficzny układ geologiczny. Kiedy pada deszcz albo topnieje śnieg, woda przez pewien czas stoi, ale później wsiąka. Na wielu cmentarzach, które znam, również zdarzają się podtopienia.
Jego zdaniem problemy istniejącego cmentarza mają między innymi związek z dawnymi zmianami w systemie melioracji.
Mieszkańcy zlecili ekspertyzę. Proboszcz ma własne badania
Rodzina protestująca przeciwko rozbudowie zleciła przygotowanie opinii hydrologicznej i geologicznej. Eksperci nie mogli przeprowadzić badań na terenie cmentarza, dlatego oparli się między innymi na ukształtowaniu terenu oraz poziomie wody w studni na nekropolii i na sąsiednich działkach.
Zdaniem mieszkańców z opinii wynika, że poziom wód gruntowych na terenie planowanej rozbudowy jest zbyt wysoki, by spełnić wymagania dotyczące lokalizacji cmentarzy.
– Analiza wyklucza możliwość rozbudowy cmentarza na tych działkach właśnie ze względu na warunki hydrogeologiczne – przekonują protestujący.
Z tym stanowiskiem nie zgadza się ksiądz Zbigniew Dudek. Podkreśla, że parafia dysponuje dokumentacją profesjonalnych badań geotechnicznych. Zapewnia również, że nowa część cmentarza będzie odpowiednio odwodniona.
Przygotowany zostanie dodatkowy plan odprowadzania wód powierzchniowych, żeby nie szkodziły sąsiednim działkom. Rozbudowa będzie prowadzona w kierunku niezabudowanych pól
– tłumaczy proboszcz.
Dodaje, że parafia jest gotowa ponieść koszty niezbędnych zabezpieczeń.
Sanepid: zabezpieczenia muszą powstać wcześniej
Gmina Wojnicz pracuje nad miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który umożliwiłby rozbudowę cmentarza. Projekt kilkakrotnie otrzymał jednak negatywną opinię służb sanitarnych.
Sanepid wskazuje, że przedstawiona przez parafię dokumentacja nie określa jednoznacznie poziomu wód gruntowych. Zwraca również uwagę na słabą przepuszczalność gruntu przeznaczonego pod rozbudowę i konieczność zabezpieczenia go przed nadmiernym nasiąkaniem wodą.
Mateusz Wójcik, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Tarnowie, mówi, że wymagane zabezpieczenia nie zostały dotąd wykonane.
– Wymagania zawarte w przepisach dotyczących terenów przeznaczonych na cmentarze powinny być spełnione już na etapie ustalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Nie ma podstaw, żeby odkładać ich spełnienie do etapu urządzania cmentarza – wyjaśnia Mateusz Wójcik.
Proboszcz odpowiada, że bez uchwalonego planu nie może rozpocząć prac.
– Nie dostanę pozwolenia, skoro nie ma planu zagospodarowania przestrzennego. Kiedy plan zostanie uchwalony, będę mógł wystąpić o pozwolenie i wykonać odwodnienie – przekonuje ksiądz Zbigniew Dudek.
Bez zgody sanepidu cmentarz nie zostanie rozbudowany
Negatywna opinia sanepidu na etapie przygotowywania planu miejscowego nie jest dla gminy wiążąca. Z wypowiedzi burmistrza Wojnicza Tadeusza Bąka wynika, że samorząd zamierza doprowadzić do uchwalenia planu dopuszczającego rozbudowę cmentarza.
Jednak na dalszym etapie inwestycji konieczna będzie pozytywna opinia sanepidu. Bez niej rozbudowa nie będzie możliwa.
Proboszcz zwraca uwagę, że cmentarze powiększają także inne parafie w gminie Wojnicz, między innymi w Grabnie, Wielkiej Wsi i Olszynach. Jego zdaniem wymagania stawiane parafii w Biadolinach Radłowskich są bardziej rygorystyczne.
Jesteśmy gotowi wykonać dodatkowe odwodnienie i ponieść jego koszty, bo praktycznie nie mamy już miejsca na nowe pochówki. Na rozbudowę czekają parafianie
– podkreśla ksiądz Zbigniew Dudek.
Najbliżsi sąsiedzi cmentarza pozostają przeciwni inwestycji. Obawiają się, że nawet dodatkowe zabezpieczenia nie rozwiążą problemu nadmiaru wody.
Obie strony zgadzają się co do jednego: na istniejącym cmentarzu brakuje miejsca na kolejne groby. Nie ma jednak porozumienia, gdzie i na jakich warunkach nekropolia powinna zostać powiększona.
Pozostali mieszkańcy wsi, do których zwrócił się reporter Radia Kraków, nie chcieli wypowiadać się na temat konfliktu.