Relikty mykwy, czyli łaźni do rytualnego obmywania, będą sercem ekspozycji o żydowskiej społeczności Oświęcimia, która powstanie w tym mieście. Dyrektor miejskiego Muzeum Zamek Wioletta Oleś wyraziła nadzieję, że budowa pawilonu rozpocznie się w 2027 roku.
Dyrektor powiedziała PAP, że powstaje już projekt budynku, który ma być gotowy do końca listopada. Muzeum rozpisało też przetarg na zaaranżowanie ekspozycji stałej. Wpłynęło sześć ofert. Trwa ich analiza. W następnej kolejności rozpisany zostanie przetarg na budowę pawilonu.
– Na pewno prace rozpoczną się w przyszłym roku, ale z pewnością nie zostaną w nim ukończone. Po ich zakończeniu zainstalowana zostanie wystawa – powiedziała PAP Wioletta Oleś.
Pawilon stanąć ma na oświęcimskich bulwarach nad rzeką Sołą, w bliskości Parku Wielkiej Synagogi, czyli miejsca, które zajmowała żydowska bożnica zniszczona przez Niemców na początku II wojny światowej. Będzie to dwukondygnacyjny obiekt o powierzchni 600 m kw.
Zwiedzający będą podążali w nim do serca ekspozycji — reliktów 18-wiecznej mykwy, czyli łaźni wykorzystywanej w judaizmie do rytualnego obmywania. Zostały one odnalezione podczas prac budowlanych w 2023 roku. Ekspozycja przybliży historię Oświęcimia i zamieszkującej go społeczności żydowskiej.
– Zaprezentujemy zabytki znalezione wokół mykwy. Nie wszystkie mają związek z kulturą żydowską – dodała dyrektor Oleś.
Mykwy na ziemiach polskich były zazwyczaj osobnymi budynkami, tworzącymi kompleks wraz z innymi religijnymi instytucjami judaizmu. Podobnie było w Oświęcimiu.
Pierwsi Żydzi zamieszkali w Oświęcimiu w XVI wieku. Nazywali go Oszpicin, co w jidysz oznacza: goście. Na początku XX w. stanowili ponad połowę mieszkańców Oświęcimia, jednak podczas Holokaustu prawie wszyscy zostali zamordowani.
Wielka Synagoga została wzniesiona na przełomie lat 60. i 70. XIX wieku, w miejscu wcześniejszej bożnicy.
