W Lubniu koło Myślenic znajduje się wyjątkowy zabytek, niestety w fatalnym stanie. To Willa Pod Sośniną, ponad 100-letni budynek inspirowany tradycyjną architekturą Podhala. Zabytek od początku pozostaje w rękach prywatnych, jednak właścicieli nie stać na przeprowadzenie najpilniejszych prac remontowych.
Posłuchaj, co mówi właściciel Krzysztof Korczyński
- To swoista kapsuła czasu, kawałek historii - tak Willę Pod Sośniną opisuje jej właściciel Krzysztof Korczyński. "Nic tutaj nie uległo zmianie. Wszystkie meble, piece były specjalnie zaprojektowane dla tego domu. Jest tu masa rzeczy, pamiątek miłych sercu, na przykład kolekcja mikroskopów mego dziadka, trochę ciekawostek technicznych. Ten dom trwa poza czasem" - opowiadał reporterce Radia Kraków Korczyński.
Przed wojną i w okresie międzywojennym do Lubnia przyjeżdżali artyści, ale również towarzysze broni legionisty II Brygady Michała Korczyńskiego, pierwszego właściciela Willi Pod Sośniną. "Dziadek, ale i ojciec mieli rozległe znajomości, także wśród ludzi z tzw. "złotego świecznika". Gościł tu m.in. gen. Haller, gdy w okolicach Mszany odbywało się przegrupowanie legionów" - mówi Korczyński.
Willa nigdy jednak nie była remontowana. Najpilniejsze obecnie jest zabezpieczenie konstrukcji zabytku. "Ganek się po prostu rozpada. Jeżeli on się załamie, to poleci cała powięź dachowa" - martwi się Korczyński.
To nie wszystko. W środku konieczne byłoby zamontowanie ogrzewania i wymiana instalacji. Dla zabytku niebezpieczeństwo stanowi też osuwisko, które powstało przy dzikim potoku w sąsiedztwie. Właściciele twierdzą, że gmina nie jest zainteresowana ratowaniem willi. Kazimierz Szczepaniec, wójt gminy Lubień odpowiada, że nie przedstawiono do tej pory programu naprawy obiektu. "Jako gmina nie możemy ingerować w tereny prywatne. Możemy tylko liczyć, że zajmie się tym właściciel. My każdą inicjatywę poprzemy. Czy finansowo? To już związane jest z budżetem" - tłumaczy wójt Kazimierz Szczepaniec.
Willa została wpisana do rejestru zabytków województwa małopolskiego w 2007 roku. Do tej pory urząd nie przekazał żadnych pieniędzy na remont. Dlaczego? "Nie każde prace mogą być przedmiotem dofinansowania naszego urzędu. Na pewno takie prace jak remont dachu, rekonstrukcja zewnętrznej galerii korytarza, jeżeli oczywiście taka była pierwotnie, są możliwe do objęcia dotacją. Natomiast nie możemy finansować takich zabiegów jak zabezpieczenie osuwiska czy remont instalacji ogrzewania" - wyjaśnia w rozmowie z Radiem Kraków Aneta Borowik, małopolska konserwator zabytków. I jak dodaje - w tegorocznym regulaminie zmienią się częściowo zasady przyznawania dotacji na remont drewnianych obiektów zabytkowych, ale pieniądze nadal będą przyznawane w procedurze konkursowej.
Pozostaje obawa, jak długo willa przetrwa w obecnym stanie. Właściciele po wykonaniu koniecznych prac chcieliby stworzyć tam dom pracy twórczej typu non-profit. "Mogliby tu przyjeżdżać pisarze, artyści. Jedyna opłata to śladowa kwota za zużycie prądu i wody. Mogą siedzieć i tworzyć, ile chcą" - proponuje Katarzyna Ryrych-Korczyńska.
Korczyńscy planują zorganizować przy willi wiosenną imprezę jazzową, nie wykluczają też plenerów malarskich.
(Magdalena Zbylut-Wiśniewska/ew)
