Co kryje krypta pod zabytkową kaplicą z 1900 roku na cmentarzu w Chrzanowie? Eksperci zajrzeli do zamkniętego od dekad wnętrza. Potwierdziły się wcześniejsze analizy prowadzone na podstawie zdjęć, planów i opisów oraz badania wykonane za pomocą sondy, które wskazywały, że w krypcie spoczywa pięciu członków rodziny Loewenfeldów – dawnych właścicieli miasta (jeden grób pozostał niewykorzystany). Ale natrafiono też na pewne niespodzianki.
Zabytkowe witraże i pamiątki z ostatniego pogrzebu
Weszliśmy tam, żeby zinwentaryzować przede wszystkim stan obiektu. Wydaje się – i to jest bardzo prawdopodobne – że są tam pamiątki z ostatniego pogrzebu ze stycznia trzydziestego drugiego roku, kiedy Henryk Loewenfeld był ostatnią osobą, która spoczęła w tej krypcie, gdyż są zasuszone wieńce. Są wypalone znicze kieliszkowe, takie z lat trzydziestych. Są świetnie zachowane sarkofagi i ołtarz, który jest na środku. Dużym zaskoczeniem był witraż. Okazuje się, że na okienku, przez które wpuszczaliśmy sondę, znajdował się witraż, tylko został on przez kogoś z zewnątrz wybity do środka. Szczęśliwie elementy tego witrażu leżą na sarkofagu i na ziemi, więc go zinwentaryzowaliśmy. Natomiast po drugiej stronie jest kolejny piękny witraż, zapewne z okresu budowy samej kaplicy, czyli właśnie około 1900 roku. Jest to jeden z najstarszych witraży oryginalnie zachowanych w naszym regionie
– opowiada Kamil Bogusz, dyrektor Muzeum w Chrzanowie.
Historia rodziny Loewenfeldów i tajemnica sarkofagów
Zabytkową kaplicę wykonał na polecenie rodziny Loewenfeldów Teodor Talowski. Wzorował się on na jednym z mauzoleów znajdujących się na prawosławnym greckim cmentarzu. W grobowcu spoczywa Róża Loewenfeld, która zmarła w 1898 roku, jej wnuk, syn Adolfa Loewenfelda, Hugo Loewenfeld, który zmarł w 1902 roku w Pszczynie, ale został pochowany w Chrzanowie w 1904 roku, oraz przyjaciel rodziny, czyli Hugo Gutsche. Następnie przez prawie trzydzieści lat nie było pogrzebu. Dopiero w 1931 roku umiera Bruno Loewenfeld, czyli najmłodszy z czterech braci, a ostatnim był Henryk, który zmarł w listopadzie 1931 roku w Paryżu. Został pochowany na cmentarzu w Chrzanowie w styczniu następnego roku.
I jeżeli dalsze badania potwierdzą kolejność pochówków, tak jak to interpretujemy, to na sarkofagu Henryka znajdują się rysunki techniczne kamieniarzy obrazujące, jaka jest konstrukcja sarkofagów. Nikt z nas się tego nie spodziewał
– podkreśla dyrektor muzeum.
Same sarkofagi nie mają przymocowanych tabliczek z opisem, kto znajduje się w zamkniętych w nich trumnach.
Kaplica ma zostać odrestaurowana i udostępniona zwiedzającym
Teraz muzealnicy przygotowują wniosek o kapitalny remont konserwatorski oraz gromadzą dokumentację potrzebną do docelowego otwarcia zabytku na stałe. Proboszcz parafii św. Mikołaja – która obchodzi w tym roku 700-lecie i to z tej okazji otwarto podziemie kaplicy – planuje odprawianie cyklicznych mszy świętych przy ołtarzu, który wbudowany jest w mauzoleum.
Co kryją krypty kościoła w Chrzanowie? Naukowcy już to wiedzą
Muzeum chce, żeby wszyscy zainteresowani mieli dostęp do grobów pierwszych właścicieli Chrzanowa i ich potomków. Do tego potrzebne są jeszcze środki finansowe, o które placówka będzie zabiegać ze źródeł zewnętrznych.
Galeria zdjęć
