Znamy już właścicieli i zarządców, którzy wzorowo wywiązują się z obowiązku opieki nad zabytkami. W tegorocznej edycji w konkursie wzięły udział 63 obiekty, z czego 4 z województwa małopolskiego. W kategorii adaptacja obiektów zabytkowych wyróżniona została willa „Japonka” w Krzeszowicach.
Willa „Japonka” w Krzeszowicach została wyróżniona w kategorii adaptacja obiektów zabytkowych. Drewniana willa w konstrukcji zrębowej została zbudowana w 1923 r. jako obiekt uzdrowiska krzeszowickiego. Nazwa „Japonka” przyjęła się w związku z formą podgiętych, „pagodowych” narożników dachu. W 2017 r. podjęto prace zabezpieczające, remontowe i konserwatorskie konstrukcji i poszycia dachu, ścian zrębowych wraz z mszeniem, drewnianych podłóg, ścian i schodów wewnętrznych i zachowanych pieców. W willi znalazły miejsce sale lekcyjne LO im. Tadeusza Kościuszki w Krzeszowicach oraz pomieszczenia ogólnie dostępne. Kapituła przyznała wyróżnienie dla Powiatu Krakowskiego – właściciela obiektu, za przeprowadzone na wysokim poziomie prace remontowe, konserwatorskie i adaptacyjne w drewnianej willi „Japonka”, które uratowały zabytek przed degradacją, wydobyły i podkreśliły jego wartości zabytkowe oraz pozwoliły na prawidłowe użytkowanie obiektu w celach dydaktycznych i społecznych.
„Zabytek Zadbany” jest przeznaczony dla właścicieli, posiadaczy lub zarządców, a także wojewódzkich konserwatorów zabytków, kierowników delegatur wojewódzkich urzędów ochrony zabytków oraz konserwatorów samorządowych. Mogą w nim brać udział obiekty wpisane do rejestru zabytków nieruchomych.
Spośród nadesłanych wniosków, które spełniają wymogi formalne, jury konkursu – składające się z ekspertów z dziedziny ochrony i opieki nad zabytkami – wyłoniło ścisłą czołówkę zabytków, która jest nagradzana w poniższych kategoriach:
A. Utrwalenie wartości zabytkowej obiektu;
B. Rewaloryzacja przestrzeni kulturowej i krajobrazu (w tym założenia dworskie i pałacowe);
w 2020 r. jury nie przyznało nagród
C. Adaptacja obiektów zabytkowych;
D. Architektura i budownictwo drewniane;
E. Zabytki techniki (w tym budownictwo przemysłowe i inżynieryjne);
F. Kategoria specjalna: właściwe użytkowanie i stała opieka nad zabytkiem.
Konkurs ma już ponad czterdziestoletnią tradycję, po raz pierwszy został rozstrzygnięty w 1975 r. Celem jest promocja właściwych postaw i upowszechnienie najlepszych wzorów konserwacji obiektów zabytkowych, właściwego ich użytkowania i zagospodarowania.
Od 2011 r. procedura konkursowa realizowana jest przez Narodowy Instytut Dziedzictwa.
Pełna lista nagrodzonych znajduje się na stronie
https://nid.pl/pl/Informacje_ogolne/Aktualnosci/news.php?ID=4311
mat.pras. konkursu/jd
