Sobota, 21 lis 5 °C Jakość powietrza: Bardzo dobra Na antenie
Menu dostępności (CTRL+U)
Zmień kontrast
Podświetl linki
Zatrzymaj animacje
Powiększ tekst
Szerokość tekstu
Wysokość linii
Resetuj ustawienia

Opowieść o Krakowie, w którym nie grano hejnału i nie było gołębi. Historia Ambrożego Grabowskiego

Książka Marzeny i Marka Florkowskich „Odkrywanie Krakowa. Wszystkie pasje Ambrożego Grabowskiego” to opowieść o Krakowie XIX wieku, w którym nie grano hejnału, nie było gołębi, a najcenniejsze dokumenty leżały zapomniane w Wieży Ratuszowej.

Odcinek 1

W tym tygodniu przenosimy się do XIX-wiecznego Krakowa. Wszystko za sprawą Ambrożego Grabowskiego, księgarza, antykwariusza, autora pierwszego przewodnika po Krakowie, odkrywcy nazwiska Wita Stwosza. Fragment książki Marzeny i Marka Florkowskich „Odkrywanie Krakowa. Wszystkie pasje Ambrożego Grabowskiego” czyta Anna Polony. Książkę wydała Księgarnia Akademicka i Archiwum Narodowe w Krakowie.

Posłuchaj odcinka 1

Odcinek 2

Kraków bez gołębi, bez hejnału i bez świadomości, kto jest twórcą Ołtarza Mariackiego. W dodatku bez żadnego przewodnika po mieście, czy choćby małego informatora dla turystów. Taki Kraków zastał Ambroży Grabowski i taki odkrywał. Fragment książki Marzeny i Marka Florkowskich „Odkrywanie Krakowa. Wszystkie pasje Ambrożego Grabowskiego” czyta Anna Polony.

Posłuchaj odcinka 2

Odcinek 3

Zbierał wszystko, począwszy od papierków po cukierkach, a na pieczęciach królewskich kończąc. Pasja czy mania? Jedno jest pewne: żona miała świętą cierpliwość. Fragment książki Marzeny i Marka Florkowskich „Odkrywanie Krakowa. Wszystkie pasje Ambrożego Grabowskiego” czyta Anna Polony.

Posłuchaj odcinka 3

Odcinek 4

Przewidział fotowoltaikę, choć w jego czasach nie było nawet lampy naftowej, a dom oświetlano świecami i kagankami. Idealista i wizjoner twardo stąpający po ziemi. Fragment książki Marzeny i Marka Florkowskich „Odkrywanie Krakowa. Wszystkie pasje Ambrożego Grabowskiego” czyta Anna Polony.

Posłuchaj odcinka 4

Odcinek 5

Wspinał się po rusztowaniach w Kościele Mariackim będąc już po osiemdziesiątce. Albo spuszczał się po linie w podziemia kopalni soli w Wieliczce. Takich szaleństw było więcej. Fragment książki Marzeny i Marka Florkowskich „Odkrywanie Krakowa. Wszystkie pasje Ambrożego Grabowskiego” czyta Anna Polony

Posłuchaj odcinka 5

Był księgarzem, antykwariuszem, kolekcjonerem. Swoją księgarnię w Domu pod Opatrznością przy Rynku Głównym 13 w Krakowie uczynił miejscem nie tylko sprzedaży książek, ale centrum kultury. Miejscem spotkań i rozmów najważniejszych osób w mieście, ale i działań patriotycznych. Był odważny, choć cenzura deptała mu piętach.

Kraków XIX wieku, do którego przywędrował jako chłopak z Kęt po czterech klasach szkoły powszechnej, zachwycał go. Choć miasto było wtedy zaniedbane i w ruinie, odkrywał w nim piękno. Przygotował pierwszy przewodnik dla zwiedzającym Kraków, którzy przybywali do miasta, odkrył twórcę Ołtarza Mariackiego, udostępnił turystom Smoczą Jamę.

Zbierał wszystko – począwszy do papierków po cukierkach, a na pieczęciach królewskich skończywszy. I wszystko notował. Owocem są słynne teki Ambrożego Grabowskiego przechowywane w większości w Archiwum Narodowym w Krakowie. Ponad sto rękopiśmiennych tomów, kilkanaście tysięcy kart, nieocenione źródło wiedzy.

Był zafascynowany nowinkami technicznymi: koleją żelazną, maszynami parowymi, zmieniającą się modą.

Dwa razy żonaty, z sześciorgiem dzieci, zmieniający adresy w Krakowie – daje nam się poznać także od strony prywatnej dzięki własnym zapiskom, a także publikowanym po raz pierwszy dzienniczkom dzieci.

Potomkami po córce Stefanii byli i są Estreicherowie. Wnuk, prof. Stanisław Estreicher, wydał jego wspomnienia, a prawnuk, prof. Karol Estreicher junior, urządził w Muzeum UJ Collegium Maius osobny pokój Ambrożego Grabowskiego.

Ponad 450 zdjęć wprowadza w klimat epoki i życia prywatnego rodziny mieszczańskiej.

Książkę wydała Księgarnia Akademicka i Archiwum Narodowe w Krakowie.

Fragmentów książki Marzeny i Marka Florkowskich pt. Odkrywanie Krakowa. Wszystkie pasje Ambrożego Grabowskiego” w interpretacji Anny Polony w radiowej bibliotece słuchamy od 19 do 23 stycznia o 11.45.

Komentarze

Najpopularniejsze

  • Nagranie dziecka unikającego kul zamachowca. Prokuratura: wszystko wskazuje na to, że jest prawdziwe

    Jan Pająk

  • Rodzina zamachowca odebrała jego ciało

    Julia Kawa

  • Jak czują się policjanci ranni podczas zamachu w Krakowie? Są nowe informacje o ich zdrowiu

    Piotr Łęgowski

  • Groby pod wodą, ludzie się boją. Spór o cmentarz w Biadolinach Radłowskich

    Bartłomiej Maziarz

  • Duży pożar restauracji pod Krakowem. Nikomu nic się nie stało

    Marcin Koczyba

  • Dziewczynka cudem uniknęła kul podczas zamachu w Krakowie. Prawda czy produkt AI?

    Kamil Wszołek

Najnowsze

  • Żywa karmówka dla węża? Naukowiec o ciemnej stronie terrarystyki

  • Kraków czekał na to niemal 80 lat. Nowa filharmonia coraz bliżej

  • 25 lat troski o pamięć. Jubileuszowa gala „Ratujmy Sądeckie Nekropolie”

  • Tłumy pożegnały Izabelę Woźną, ofiarę zamachu w Krakowie. „Umiała dostrzegać piękno w zwyczajnych rzeczach”

  • Polska potrzebuje pomocy Ukrainy. Tylko tak może skutecznie chronić swoją przestrzeń powietrzną

  • Referendum, metro i spór ze Lwowem. Prof. Danel: Łukasz Gibała zderzył się z rzeczywistością