ZAGADKA REGIONALNA (11.06.)
Licząca półtora tysiąca mieszkańców wieś na Pogórzu Ciężkowickim, w gminie MOSZCZENICA w powiecie gorlickim.
Od listopada 1914 r. do maja roku 1915 miejsce zaciętych walk między armią austro - węgierską a rosyjską.
20.03. 1915 r. spłonął, pochodzący z XV w,, modrzewiowy kościół i zniszczeniu uległ słynący łaskami obraz Matko Bożej z Dzieciątkiem.
Pozostałością po I wojnie światowej jest w okolicy kilka cmentarzy.
Cmentarz wojenny nr 118 na wzgórzu MENTLÓWKA (438 m) ma centralny pomnik złożony z 4 kamiennych pylonów.
W tej wsi nowy, murowany, neogotycki kościół wybudowano w latach 1928 - 1930 według projektu gorlickiego architekta JÓZEFA BARUTA (1890 – 1967).
Nowy obraz namalował w czasie II wojny światowej JÓZEF EDWARD DUTKIEWICZ (1903 -1968) malarz, historyk sztuki i konserwator zabytków.
Proszę podać nazwę tej miejscowości.
ADRES INTERNETOWY: regionalne@radiokrakow.pl
do godz. 7.30 dnia 11.06. 2023 r.
UPOMINKI:
2 książki : "TATRZAŃSKIE OCHOTNICZE POGOTOWIE RATUNKOWE (1909 -2009)" - Pauliny Nowak - Szuster i Gabriela Szustera
płyta CD z muzyką folkową "POTOCK Z PRĄDEM"
2 książki RICHARDA HARRISA "SZTUKA OBROŃCZA. Poradnik dla adwokatów."
PŁAZA - to wieś leżąca nieopodal CHRZANOWA przez którą przepływa rzeczka Płazianka.
Pierwsze wzmianki o Płazie pochodzą z XIV w.
Została zniszczona w czasie Potopu szwedzkiego.
W XVIII w we wsi wybudowano dwór później zamieniony w pałac.
Nabył go w 1898 r. hrabia ADAM STARZEŃSKI. który miał dwóch synów ANTONIEGO (ur. 1900) i PAWŁA, który został dyplomatą.
Rodzina Starzeńskich została jesienią 1939 r. wysiedlona z Płazy przez Niemców, a po II wojnie światowej majątek znacjonalizowano.
Od 1954 r. w Pałacu Starzeńskich mieści się Dom Pomocy Społecznej
Historyk BARBARA DURCZOK była nauczycielką Gimnazjum w PŁAZIE.
Utrzymywała kontakty ze spadkobiercami Starzeńskich, między innymi korespondowała z córkami Antoniego Starzeńskiego TERESĄ STARZEŃSKĄ - KWILECKĄ i MARIĄ STARZEŃSKĄ -SZPINETER.
Posłuchaj o historii chrzanowskiej linii rodu Starzeńskich !
Posłuchaj wypowiedzi
PAULINA NOWAK - SZUSTER pochodzi z podhalańskiego GLICZAROWA DOLNEGO i pracuje jako nauczycielka historii oraz języka angielskiego.
Jej mąż GABRIEL SZUSTER jest doktorem nauk humanistycznych w zakresie najnowszej historii Polski.
Także jest nauczycielem historii i wiedzy o społeczeństwie.
W 2022 r. Centralny Ośrodek Turystyki Górskiej PTTK w Krakowie wydał ich książkę " TATRZAŃSKIE OCHOTNICZE POGOTOWIE RATUNKOWE (1909 -2009)".
W jaki sposób został opisana stuletnia historia tego stowarzyszenia zajmującego się ratownictwem górskim na obszarze polskich TATR?
Czy czytelnicy odnajdą w tej książce opisy dramatycznych, niekiedy sensacyjnych akcji ratunkowych?
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Krakowski adwokat WOJCIECH BERGIER jest specjalistą z zakresu międzynarodowego prawa karnego.
Niedawno ukazała się książka, w jego opracowaniu, zatytułowana „SZTUKA OBROŃCZA. Poradnik dla adwokatów"
Autorem jest zmarły w 1906 r. RICHARD HARRIS, brytyjski adwokat, ironista , który napisał tę książkę dla prawników.
Była ona już przetłumaczona w okresie międzywojennym na język polski , ale z tłumaczenia rosyjskiego.
"Teraz podjąłem się opracowania tej książki, bo wbrew temu co sugeruje tytuł nie jest ona tylko poradnikiem dla adwokatów " - twierdzi Wojciech Bergier.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Za nami co prawda majowe uroczystości związane z jubileuszem 150 lat krakowskiej zawodowej straży pożarnej, ale o historii tak zasłużonej formacji warto przypominać zawsze.
I pamiętać, że "policyja ogniowa" w pierwszym okresie dbać musiała także o czyszczenie placów i ulic.
Tworzyły ją: oddział pompierów, oddział pomocników i oddział pociągów.
A pompierami mogli być umiejący czytać silny i zdrowi mężczyźni w wieku od 20 do 35 lat, kawalerowie lub wdowcy, bezdzietni i nienagannie prowadzący się.
Inne ciekawostki dotyczące organizacji zawodowej straży pożarnej w Krakowie przedstawia znawca historii tego miasta MICHAŁ KOZIOŁ.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
W niedzielę 18.06.2023 r. uczestnicy akcji "ODKRYJ BESKID WYSPOWY" wyruszą, by zdobyć ŚNIEŻNICĘ (1006 m)
Zbiórka o godzinie 8.00 w SKRZYDLNEJ na parkingu obok kościoła i wyjście czarnym szlakiem przez WORECZNIK (560 m) na Śnieżnicę.
Potem zejście szlakiem zielonym na przełęcz w GRUSZOWCU (660 m).
DARIUSZ GACEK - przewodnik beskidzki, autor opracowań krajoznawczych dotyczących Beskidu Wyspowego opowiada o Skrzydlnej i o Śnieżnicy.
Posłuchaj!
