„Brzezina” i „Panny z Wilka” są filmami siostrzanymi – łączy je literackie pochodzenie, poetycki styl i refleksja nad ludzkim losem. Różni je przede wszystkim perspektywa: „Brzezina” mówi o śmierci jako nieuchronnym kresie życia, natomiast „Panny z Wilka” o bolesnym doświadczeniu przemijania i niemożności powrotu do utraconego czasu. I o tych właśnie filmach będziemy mówić z Marią Malatyńską, krytykiem filmowym, w kolejnym odcinku „Lekcji Andrzeja Wajdy”.
W twórczości Andrzeja Wajdy te dwa obrazy wyznaczają szczyt jego nurtu psychologiczno-poetyckiego, stanowiąc przeciwwagę dla jego filmów historycznych i politycznych. W historii polskiego kina pozostają jednymi z najwybitniejszych przykładów kina autorskiego, które łączy literacką głębię, wyrafinowaną formę i uniwersalną refleksję nad kondycją człowieka.
„Brzezina” i „Panny z Wilka” to filmy oparte na opowiadaniach Jarosława Iwaszkiewicza. Oba mają kameralny charakter. Reżyser skupia się w nich na przeżyciach bohaterów. Nie opowiada o wielkiej historii, lecz o ludzkich emocjach. Ważną rolę odgrywa także przyroda i spokój, które nadają tym filmom odpowiedni rytm.
Filmy łączy temat przemijania. Bohaterowie mierzą się z pamięcią, stratą i samotnością. W „Brzezinie” najważniejsza jest obecność śmierci. W „Pannach z Wilka” głównym motywem jest powrót do przeszłości. W obu filmach przeszłości nie można odzyskać. Ale te filmy choć podobne są jednak inne. Różni je przede wszystkim nastrój. „Brzezina” jest bardziej dramatyczna i skupiona na końcu życia. Dominuje w niej temat śmierci i cierpienia. „Panny z Wilka” są bardziej nostalgiczne. Opowiadają o utraconej młodości, niespełnionej miłości i upływie czasu.
Oba filmy należą do najbardziej poetyckich dzieł Wajdy. Zachwycają pięknymi zdjęciami i spokojnym tempem narracji. Widz ma czas na obserwację bohaterów i ich uczuć. Dzięki temu „Brzezina” i „Panny z Wilka” pozostają wyjątkowymi, intymnymi adaptacjami prozy Jarosława Iwaszkiewicza.
Zapraszamy na siódmy odcinek serii audycji „Lekcje Andrzeja Wajdy”!
Poniedziałek, 27.07.26, godz. 21.05 „Lekcje Andrzeja Wajdy. Dzieła intymne”, na antenach Radio Kraków i Radio Kraków Kultura oraz na kanale radiowym YT
