Protestują nie tylko przedsiębiorcy, w tym przedstawiciele branży gastronomicznej, ale również środowiska twórcze. Wczoraj ulicami kilku polskich miast - w tym Krakowa, przeszła kilkudziesięcioosobowa grupa, która nie zgadza się z obecną polityką rządu względem artystów, a wsparcie w czasie pandemii uważa za niewystarczające. Minister kultury 15 października zawnioskował do ministra rozwoju o objęcie artystów nową tarczą antykryzysową. Miałoby chodzić m.in. o przywrócenie postojowego oraz o refundację składek zdrowotnych i zapewnienie dostępu do opieki medycznej tym, którzy pozostają w trudnej sytuacji zawodowej i finansowej.
posłuchaj materiału M. Zbylut-Wiśniewskiej
Osobom związanym z kulturą i sztuką przyświecało wczoraj hasło "Daj żyć kulturze". Podkreślali oni, że to co robią na co dzień to nie tylko pasja, ale również praca, która pozwala utrzymać rodzinę i zapłacić rachunki.
Walczymy o wolność kultury, wolność słowa, abyśmy mogli w tym kraju tworzyć jako ludzie wolni. Fundamentem kultury jest wolność. Kultura zawsze pierwsza idzie na stracenie, a my się z tym nie zgadzamy. Nasze pensje są głodowe - po kilkudziesięciu latach pracy to 2.300 na rękę, resztę trzeba dorobić, ale jak? Spektakli nie ma. Będziemy walczyć do skutku.
Protestujący przedstawili także swoje postulaty. Wśród nich znalazły się m.in. dopłaty do odbywających się wydarzeń kulturalnych celem pokrycia strat wynikających z obostrzeń, zwolnienie z ZUS-u od początku do końca pandemii czy debata nad kartą artysty.
Ministerstwo Kultury w odpowiedzi na zarzuty środowiska podkreśla, że mimo pandemii instytucje kultury nadal mogą prowadzić działalność. - Od marca w Polsce nie zamknięto żadnej placówki tego typu - podkreśla Anna Bocian, rzeczniczka resortu.
Żadna instytucja nie zbankrutowała, a pracowników etatowych nie spotkały masowe zwolnienia. Ochrona instytucji i miejsc pracy w kulturze jest jednym z naszych głównych celów. Całkowita wartość dotychczasowej pomocy dla sektora kultury szacowana jest na ponad 6 miliardów złotych i obejmuje również osoby pracujące w oparciu o umowy cywilno-prawne, a także narzędzia adresowane szczególnie do twórców i artystów.
Jak dodaje Anna Bocian - resort prowadzi jednocześnie zaawansowane prace legislacyjne nad ustawą o uprawnieniach artysty.
Twórcy zapowiadają natomiast kolejne spontaniczne spacery z nekrologami polskiej kultury.
Magdalena Zbylut-Wiśniewska/bp
Postulaty artystów
1. Dopłaty do odbywających się wydarzeń kulturalnych celem pokrycia strat wynikających z obostrzeń.
2. Zwolnienie z ZUS-u od marca 2020 do końca pandemii dla samozatrudnionych ludzi kultury i sztuki. (nie wyłącznie artystów, ale wszystkich zawodów współtworzących wydarzenia kulturalne)
3. Rekompensaty dla wszystkich artystów na samozatrudnieniu, freelancerów oraz na etatach w wysokości 80%, wyliczone na podstawie średniej miesięcznej za rok 2019.
Przykład - jeśli średnio z artystycznych umów, czy faktur w zeszłym roku dochód wyniósł np. 5000 zł netto na miesiąc, to za każdy miesiąc od kwietnia, kiedy dochód był mniejszy przysługuje wyrównanie do 80% z tych 5000, czyli jeśli dochód np. we wrześniu 2020 wyniósł 1500 zł to rząd dopłaca 80% z 350 0 zł. Jeśli natomiast z powodu pandemii przychód wyniósł 0 zł to analogicznie 80% z 5000 zł
4. Powstanie Krajowej Rady Artystów Polskich, czyli demokratycznie wybieranego ciała, które zostanie usankcjonowane prawnie przez sejm i będzie ciałem z inicjatywą ustawodawczą oraz będzie aprobować lub odrzucać wszelkie ustawy dotyczące szeroko pojętej branży artystycznej.
5. Debata nad kartą artysty i stworzenie skutecznej ochrony środowiska artystycznego.
6. Wyegzekwowanie opłat za treści audio-video od zagranicznych nadawców.
Stanowisko ministerstwa
MKIDN informuje:
W związku z drugą falą pandemii koronawirusa COVID-19 i ograniczeniami w funkcjonowaniu instytucji kultury, minister kultury, dziedzictwa narodowego i sportu już 15 października wystąpił do ministra rozwoju, pracy i technologii o objęcie środowisk twórczych wsparciem w ramach nowej Tarczy Antykryzysowej.
MKDNiS zwrócił się m.in. o przywrócenie postojowego dla twórców i artystów wykonujących prace artystyczne i twórcze na podstawie umów cywilnoprawnych oraz refundację składek zdrowotnych i zapewnienie dostępu do opieki medycznej artystom pozostającym w trudnej sytuacji zawodowej i finansowej.
Minister kultury zwrócił się także do MRPiT o analizę możliwości ufundowania mikro-etatów finansowanych ze środków Polskiego Funduszu Rozwoju na zatrudnienie w ramach instytucji kultury oraz ustanowienia mechanizmu cyklicznych zasiłków dla twórców pozostających w trudnej sytuacji finansowej na skutek epidemii COVID-19.
MKIDN informuje jednocześnie, że zakończone zostały prace legislacyjne związane z przeznaczeniem dodatkowych środków (25 mln zł) na wsparcie finansowe dla twórców i artystów w postaci pomocy socjalnej. Nowe regulacje wejdą w życie w środę. MKIDN niezwłocznie uruchomi wypłatę świadczeń z tego tytułu. Dotychczas na wsparcie socjalne dla twórców i artystów MKIDN przeznaczyło już prawie 20 mln zł, a całkowita wartość wsparcia dla sektora kultury szacowana jest na ponad 6 mld zł. / PAP/
