18 marca 2025 roku na Zamku Królewskim w Warszawie podczas uroczystej Gali wręczono XXVI Nagrodę im. prof. Aleksandra Gieysztora. Tym prestiżowym wyróżnieniem uhonorowano Teresę i Andrzeja Starmachów za konsekwentny, liczący 35 lat prywatny mecenat nad dziedzictwem artystycznym krakowskiego środowiska artystycznego. Nagrodę za wybitne osiągnięcia, służące ochronie polskiego dziedzictwa kulturowego przyznaje Fundacja Citi Handlowy im. Leopolda Kronenberga.
Kapituła Nagrody pod przewodnictwem prof. Jacka Purchli przyznała Nagrodę dla Państwa Starmachów za konsekwentny, liczący 35 lat prywatny mecenat nad dziedzictwem artystycznym krakowskiego środowiska artystycznego, a w szczególności historycznej, datującej się od lat 30. XX wieku Grupy Krakowskiej, wyrażany przez systematyczną opiekę na dorobkiem członków tej grupy; organizację ich wystaw; publikowanie poświęconych im katalogów i monografii; kolekcjonowaniu ich dzieł zapobiegającym rozproszeniu. Kapituła Nagrody doceniła szczególną opiekę nad dorobkiem artystycznym Jerzego Nowosielskiego i jego popularyzację oraz odbudowę na koszt własny zabytkowej, XIX-wiecznej synagogi Zuckera przy ul. Węgierskiej na krakowskim Podgórzu, a więc udział w rewitalizacji tej dzielnicy miasta. Doceniono również dokonanie w roku 2024 bezprecedensowej w powojennej Polsce darowizny prywatnej kolekcji dzieł sztuki o muzealnych walorach, zaliczanych do polskiego dziedzictwa artystycznego i wycenionych łącznie na 50 milionów złotych, na rzecz instytucji publicznych miasta Krakowa: Muzeum Sztuki Współczesnej (MOCAK) i Muzeum Fotografii (MUFO).
„Czujemy się niezmiernie docenieni i wręcz onieśmieleni tym, co nas spotkało. Wyróżnienie to zobowiązuje nas, abyśmy nie spoczęli na laurach, ale dalej starali się wnosić wartość do naszej szeroko pojętej kultury. Sztuka była dla nas priorytetem, przedkładaliśmy ją ponad inne dobra. Nasze życie jest krótkie, sztuka zostaje dla pokoleń” - powiedzieli podczas swojego wystąpienia Teresa i Andrzej Starmachowie.
Działalność Państwa Starmachów przyczyniła się do rozwoju i profesjonalizacji rynku sztuki w Polsce. Dzięki ich zaangażowaniu, polscy artyści zyskali platformę do prezentacji swojej twórczości. Imponująca część kolekcji przekazanej do krakowskich muzeów obejmuje prace o fundamentalnym znaczeniu dla kultury polskiej. Dzięki darowi Teresy i Andrzeja Starmachów w zbiorach MOCAK-u znalazły się prace m.in. Magdaleny Abakanowicz, Władysława Hasiora, Tadeusza Kantora, Edwarda Krasińskiego i Jerzego Nowosielskiego. MuFo zaś zostały przekazane dzieła m.in. Tomasza Ciecierskiego, Marty Deskur i Jadwigi Sawickiej.
Fundacja Citi Handlowy im. Leopolda Kronenberga Nagrodę im. prof. Aleksandra Gieysztora przyznaje od 1999 roku. Celem przedsięwzięcia jest promocja oraz wsparcie osobowości, których działalność może inspirować przyszłe pokolenia. Wyróżnienie przyznawane jest za wybitne osiągnięcia mające na celu ochronę polskiego dziedzictwa kulturowego w kraju i poza jego granicami. Instytucje i osoby uhonorowane tą Nagrodą w sposób czynny zajmują się rozwojem, promocją i edukacją w obszarze ochrony dziedzictwa kulturowego.
materaiały prasowe
