Jedna z najciekawszych pod względem architektonicznym rezydencja możnowładcza w Polsce z okresu średniowiecza. Późnogotyckie wykusze szkicował sam Jan Matejko. Zamek położony jest na wzgórzu. Budowla została wzniesiona w XV wieku przez Jakuba Dębińskiego, kasztelana krakowskiego. Nocami, według legendy, po zamkowych komnatach krąży biała dama. Panna z rodu Tarłów nie chciała wyjść za majętnego Spytka z Melsztyna. Kochała bowiem zwykłego pokojowca. Jej ojciec za karę zamurował ją żywcem. Po zburzeniu muru wiele lat później miał zostać znaleziony jedynie złoty warkocz dziewczyny. W 1945 roku zamek dębiński przeszedł na własność Państwa. Od 1978 roku ten cenny zabytek architektury średniowiecznej stał się oddziałem Muzeum Okręgowego w Tarnowie o charakterze muzeum wnętrz. W zamku po wojnie nie zachowały się oryginalne elementy wyposażenia. Wszystkie prezentowane dziś meble czy dzieła sztuki są własnością muzeum bądź obiektami oddanymi w depozyt między innymi z kolekcji Sanguszków. Fot. Marek Lasyk
Zamek w Dębnie
Uważa się go za jeden z nielicznych zabytków architektury świeckiej późnego średniowiecza, który zachował prawie nie zmieniony wygląd. Powstał pod koniec XV w. na niewielkim wzniesieniu, które było otoczone ze wszystkich stron wodą, na miejscu drewnianego grodu obronnego.
Historycy szacują, że powstawał w latach 1470-1480 dzięki kasztelanowi krakowskiemu Jakubowi Dębińskiemu herbu Odrowąż. Budowniczowie stawiali raczej na użyteczność budowli. Świadczy o tym wyraźny podział na gospodarcze i usługowe dolne pomieszczenia oraz mieszkalne reprezentacyjne piętro. Przy poruszaniu się pomagały dwie klatki schodowe, a także drewniane ganki. Na ówczesne czasy, zamek był bardzo nowoczesny. Była w nim latryna zamkowa, mało wtedy znana w Polsce.
Pierwszy budowniczy Dębna, Jakub Dębiński nie zdążył nacieszyć się swoją siedzibą, zmarł w 1490 podczas sejmiku w Opatowcu. Kolejni właściciele Zamku w Dębnie podążali za jego nowatorskim myśleniem rozbudowując budowlę. W 1583 r. zamek od rodziny Jakuba odkupił Węgier Ferenc Wesselenyi, sekretarz i zaufany dworzanin króla Stefana Batorego. Nowy właściciel w ciągu trzech lat odnowił gruntownie zamek, który uległ pożarowi, a przy okazji zmienił nieco jego wygląd, narzucając na ściany tynk, czy powiększając i dekorując okna. Budowla zyskała attykę, w której powstała łaźnia, a mury strawionej przez pożar kaplicy zamieniono na taras widokowy. Kolejne widoczne zmiany w wyglądzie Zamku w Dębnie nastąpiły w XVII i XVIII w. za czasów panowania tam rodu Tarłów herbu Topór. Widocznym elementem tamtych czasów jest m.in. obecny portal wejściowy do Zamku w Dębnie zafundowany w 1772 r. przez Annę Tarłówną.
[
Galeria zdjęć
