Sobota, 21 lis 4 °C Jakość powietrza: Bardzo dobra Na antenie
Menu dostępności (CTRL+U)
Zmień kontrast
Podświetl linki
Zatrzymaj animacje
Powiększ tekst
Szerokość tekstu
Wysokość linii
Resetuj ustawienia

Wyjątkowy bursztyn trafił do Krakowa. W środku zachował się niezwykle rzadki owad

Jeden z nielicznych na świecie bursztynów z zachowaną wewnątrz muchówką z rodziny Diopsidae – owadem charakteryzującym się oczami osadzonymi na długich szypułkach – został odnaleziony w Polsce i trafił do badań entomologa prof. Wiesława Krzemińskiego z Polskiej Akademii Nauk w Krakowie.

Wyjątkowy bursztyn trafił do Krakowa. W środku zachował się niezwykle rzadki owad
Fot. PAP/Łukasz Gągulski

– Bursztyn to cudowna kapsuła czasu. Owady zatopione w tym bursztynie ponad 40 milionów lat temu przetrwały w bardzo dobrym stanie. Są trójwymiarowe, możemy je porównywać ze współczesnymi – powiedział PAP prof. Wiesław Krzemiński z Instytutu Systematyki i Ewolucji Zwierząt Polskiej Akademii Nauk w Krakowie.

Bursztyn bałtycki z cennym okazem owada znalazł nauczyciel ze szkoły w Łosinnie (woj. mazowieckie) Robert Fallaszek, który kupił garść nieoszlifowanych bursztynów na kramach w Stegnie.

– Od lat zbieram i poszukuję inkluzji w bursztynach. Sam je szlifuję, poleruję i sprawdzam, co znajduje się w środku. W bursztynach bałtyckich często powtarzają się te same okazy muchówek, w tym przypadku zobaczyłem, że jest to coś innego, wyjątkowego, prawdopodobnie z rodziny Diopsidae – powiedział PAP Fallaszek.

Swoim odkryciem podzielił się z entomologiem z Krakowa. Naukowiec potwierdził, że w bursztynie została zachowana kilkumilimetrowa muchówka z rodziny Diopsidae, która żyła w tropikalnych lasach na terenie Europy około 42-45 mln lat temu. Według badacza to jeden z zaledwie ośmiu znanych przypadków zatopienia w żywicy tego rodzaju owada.

– Zajmując się ponad 30 lat inkluzjami bursztynowymi, widziałem pięć okazów, z czego trzy znajdują się w naszym muzeum – przyznał Krzemiński.

Fot. PAP/Łukasz Gągulski

Według informacji badacza, rodzina Diopsidae wyróżnia się budową głową, a jej najbardziej charakterystyczną cechą są oczy osadzone na bocznych wyrostkach głowy, tzw. szypułkach ocznych, bardzo rzadko spotykane wśród muchówek. Jak wyjaśnił, obserwowany w bursztynie gatunek jest już wymarły, natomiast współcześnie żyją jej kuzyni, czyli muchówki należące do innych gatunków, ale z tej samej rodziny. Można je zaobserwować w tropikalnym klimacie, przede wszystkim w Azji Południowo-Wschodniej i Afryce. W Europie ich przedstawiciela odnotowano w 1997 roku na Węgrzech.

Prof. Krzemiński podkreślił, że muchówka z rodziny Diopsidae żyła w eocenie, kiedy Ziemia była zalesioną planetą o znacznie wyższych temperaturach niż obecnie.

– Około 42-45 mln lat temu lasy produkowały ogromną ilość żywicy, do żywicy wpadały owady, żywica kamieniała, przez wody była niesiona do obecnego Morza Bałtyckiego, tam deponowana w dużych ilościach. I my to teraz znajdujemy – powiedział.

Bursztyn pozostanie w Polskiej Akademii Nauk w Krakowie, której Robert Fallaszek podarował okaz do badań.

Według profesora Krzemińskiego odkrycie dostarcza informacji o tym, jaki klimat panował na terenie Europy dziesiątki milionów lat temu, a także poszerza wiedzę o historii owadów. Wskazał, że kolejny okaz muchówki Diopsidae może przyczynić się do pogłębienia analiz dotyczących ewolucji tej rodziny.

Powiązane

  • Altruizm. Dlaczego zwierzęta pomagają obcym?

    Anna Piekarczyk

  • Centrum Dronów AGH. Bezzałogowce mają wspierać naukę, środowisko i przemysł

    Jacek Bańka

  • Ziemia straci grawitację podczas zaćmienia Słońca? NASA dementuje internetowy hit

    Kamil Wszołek

Najpopularniejsze

  • Nagranie dziecka unikającego kul zamachowca. Prokuratura: wszystko wskazuje na to, że jest prawdziwe

    Jan Pająk

  • Rodzina zamachowca odebrała jego ciało

    Julia Kawa

  • Jak czują się policjanci ranni podczas zamachu w Krakowie? Są nowe informacje o ich zdrowiu

    Piotr Łęgowski

  • Groby pod wodą, ludzie się boją. Spór o cmentarz w Biadolinach Radłowskich

    Bartłomiej Maziarz

  • Duży pożar restauracji pod Krakowem. Nikomu nic się nie stało

    Marcin Koczyba

  • Dziewczynka cudem uniknęła kul podczas zamachu w Krakowie. Prawda czy produkt AI?

    Kamil Wszołek

Najnowsze

  • Dwa wypadki w Małopolsce. Utrudnienia w Chrzanowie i Bobrku

  • Dręczył zwierzęta i publikował nagrania w internecie. Jest prawomocny wyrok

  • Chłodna sobota w Małopolsce. W górach śnieg, silny wiatr i zamiecie

  • Żywa karmówka dla węża? Naukowiec o ciemnej stronie terrarystyki

  • Kraków czekał na to niemal 80 lat. Nowa filharmonia coraz bliżej

  • 25 lat troski o pamięć. Jubileuszowa gala „Ratujmy Sądeckie Nekropolie”