Był motorniczym, był policjantem, strażnikiem miejskim, pracownikiem muzeum, lekarzem, strażakiem. Była pielęgniarką, był pracownikiem sklepu. Byli turystami z Irlandii. Byli przechodniami, którzy się zatrzymali i dzwonili na numer alarmowy, chociaż nie można było dodzwonić, więc po prostu trzymali za rękę i mówili, że wszystko będzie dobrze.
Jakub Kulik i Artur Morański – zna ich cała Polska i pewnie pół świata. Policjanci, którzy zatrzymali zamachowca. Oni jeszcze opowiedzą o tym, co się stało; muszą tylko wyzdrowieć, a to potrwa.
Stan trzech poszkodowanych w Krakowie jest stabilny, ale mogą wystąpić powikłania
Prof. Michał Pędziwiatr i dr Mateusz Wierdak – lekarze, którzy byli pierwsi na miejscu. Po prostu wybiegli z restauracji, zostawili rodziny. Cała Polska i pół świata już wie, że gdyby nie oni, gdyby nie te gaziki wciskane w rany, Jakub Kulik i Artur Morański byliby bez szans. Lekarze nie mieli ze sobą tego, co może ratować życie, bo przecież na obiad z rodziną nie zabiera się opatrunków, leków przeciwbólowych, wenflonów, defibrylatora i zestawu do intubacji; nawet lekarze nie noszą w kieszeni pulsoksymetrów.
Pędziwiatr i Wierdak mieli cztery ręce i wykorzystali pamięć tych rąk. Tak, jest coś takiego.
„Uciskał krwawiącą ranę gołymi rękami”. Lekarze opowiadają, jak ratowali policjanta w Krakowie
Polska i pół świata nazywa ich bohaterami. Nikt nie przepada za tym słowem, bo za dużo w nim patosu. Lekarze mówią dziś, że zrobili to, co zrobić powinni, bo lekarzem się jest, nie bywa. Za jakiś czas Jakub Kulik i Artur Morański pewnie powiedzą to samo.
Ale wtedy, w sobotę, na Rynku było wielu takich ludzi. Robili to, co potrafili.
Wiedzieli, że mogą oberwać
W okolicach Rynku był patrol krakowskiej straży miejskiej – Paweł i Wojciech. Już dostali informację o pędzącym przez Rynek czarnym Subaru, pojechali za nim. Na wysokości ulicy Siennej do pościgu włączył się patrol policji (Jakub Kulik i Artur Morański), strażnicy miejscy przepuścili radiowóz i jechali za nim. Nie musieli, nikt im nie kazał.
- Pojechali wiedząc, że mogą oberwać, nie mieli przecież broni. Tak, narażali życie – opowiada Marek Anioł, rzecznik krakowskiej straży miejskiej. – Zresztą nie było czasu na zastanowienie się, tu zadziałał instynkt. Potem, już na rogu Stradomskiej i Dietla, kiedy było po wszystkim, zabezpieczali teren i broń. Mamy w straży miejskiej psychologa, który zna tę służbę, wie, na czym polega; Paweł i Wojtek już z nim rozmawiali, dostali pomoc.
Na Rynku szybko pojawili się strażacy z Jednostki Ratowniczo-Gaśniczej nr 1. Mieli blisko, jechali z ulicy Westerplatte. W tej jednostce jest też karetka – ambulans przyjechał równocześnie.
Strażacy byli pierwszymi, którzy przeprowadzili triaż rannych. Udzielali pomocy, świetnie się na tym znają. A ta nasza karetka… Całe szczęście, że mamy ją w jednostce
– mówi Hubert Ciepły, rzecznik małopolski strażaków.
Pojawili się inni, zwyczajni turyści z Irlandii, niewielka grupa. Przyjechali na weekend, a tamowali krwotoki, prowadzili RKO. Potem się okazało, że to wolontariusze z Dublińskiej Obrony Cywilnej (Dublin Civil Defence). James McConnell, oficer DCD, opowiadał w RTÉ News, że ta szóstka była przekonana, że strzały to zwyczajnie fajerwerki. Kiedy upewnili się, że nic im nie grozi, pobiegli do rannych.
Strzały padły też na Siennej. W sklepie Zara rozbiły szybę. W środku było dużo ludzi, na każdym z pięter.
Bardzo ważne drzwi
Zakupy w Zarze robiła Iwona Kościelna, pielęgniarka (przyjechała do Krakowa z Jarocina), szukała spodni, bo te, które miała na sobie, właśnie poplamiła sokiem (tę historię opowiada „Fakt”).
Kiedy ludzie zaczęli wbiegać na pierwsze i kolejne piętro, ona schodziła na parter. Nie szukała wyjścia, ale ludzi, którym chciała pomóc. Na drugi dzień wszystko ją bolało, reanimacja to kawał fizycznej pracy.
"Na twarzach mieli wypisane, że walczą o życie". Świadkowie zamachu w Krakowie opowiadają o dramacie na Rynku Głównym
I jeszcze ten chłopak, młody mężczyzna, pracownik sklepu – bał się jak cholera, ale wprowadzał ludzi na piętro, rozdawał wodę. Pomagał wnosić wózki; mówił, że wszystko będzie dobrze, a to trudne, kiedy samemu się w to nie wierzy. Potem prowadził ludzi do bocznego wyjścia i tak się ustawił, żeby przerażeni ludzie nie widzieli ciała leżącego na posadzce. Śladów krwi nie dało się zasłonić.
O tym chłopaku opowiedziała potem w mediach społecznościowych jedna z kobiet, która przyszła w sobotę do Zary na zakupy. Ta kobieta zapamiętała jego twarz, dwa inne światy emocjonalne - przerażenie i opanowanie.
Są też w tej historii bardzo ważne drzwi i ludzie, którzy najpierw je otworzyli, a potem zamknęli. Kiedy padły pierwsze strzały ludzie zaczęli uciekać tam, gdzie można było wejść i się schować. Drzwi do Muzeum Krakowa były otwarte, zawsze są. Wbiegli pierwsi, potem drudzy, dopiero wtedy ochroniarze zamknęli drzwi.
Była cisza, chwilę. Dopiero potem logistyka – co komu potrzeba, może wodę, może coś innego, może przynieść krzesło, może karetkę wezwać albo zadzwonić do kogoś, jeżeli komuś padła bateria w telefonie.
- Staliśmy wszyscy w holu, piętnaście tysięcy myśli w głowie, przerażenie. Mogliśmy tylko zapewnić ludzi, którzy u nas szukali schronienia, że są bezpieczni, że nic im nie grozi – wspomina jeden z pracowników Muzeum Krakowa, który w sobotę miał dyżur w Krzysztoforach.
News Radia KrakówUciekali przed strzałami na Rynku Głównym. Schronienie znaleźli w Muzeum Krakowa. „Byli w ogromnym szoku”
„Dzisiaj trochę szczęścia”
Zamachowiec strzelał do tramwaju.
Prowadził go Paweł, motorniczy z długim stażem, bardzo doświadczony.
Kula utknęła w szybie. Potem Paweł napisał na Facebooku: „Dzisiaj trochę szczęścia, dobrze że zahamowałem, 50 cm i dostałbym kulkę od zamachowca…”.
Nikogo nie wypuścił z tramwaju, bo dobrze wiedział, że tramwaj jest jak twierdza. Nie wysiadł, nie pojechał dalej.
On też się bał, a jednak trzymał się zasad. Motorniczy ma obowiązek zadbać o bezpieczeństwo pasażerów i Paweł to zrobił, chociaż nie wiedział jeszcze, co się stało, czy już po wszystkim
– mówi Marek Gancarczyk, rzecznik krakowskiego MPK.
Inni ludzie, którzy pewnie nie zgodzą się, żeby nazywać ich bohaterami: ci, którzy otwierali drzwi kawiarni, kiedy padły pierwsze strzały, a mogli schować się w środku i nikt nie miałby do nich o to pretensji; ci, którzy wpuszczali do sklepów uciekających, jak ta kobieta ze sklepu z pamiątkami; ci, którzy pierwsi podbiegli do rannych i robili coś, co potrafili najlepiej – byli obok i może coś mówili (że zaraz przyjedzie karetka, że już prawie ją słychać?).
Ci, którzy przyjechali do pracy w szpitalach (lekarze, pielęgniarki) i ratownicy medyczni – mieli wolne, nie musieli wychodzić z domu. Było ich tylu, że Kraków mógł łamać sobie nogi, zatruć się sałatką, mieć atak wyrostka i Kraków dostałby pomoc. I ci, którzy stali w długich kolejkach, żeby oddać krew – potem trzeba było informować, że krwi już wystarczy, że banki pełne.
Hejnał na dwie strony świata
Hejnał Mariacki w sobotę o godzinie 15 wybrzmiał tylko dwa razy, na dwie strony świata.
Strażak, który był wtedy na Wieży Mariackiej, nie wiedział, co się stało, usłyszał tylko strzały, coś tam na górę do niego doleciało, jakiś kawałek dźwięku.
Zrobił to, co potrafi. Dał znać, że dzieje się coś złego, bo gdyby wszystko było w porządku, zagrałby na cztery strony świata.
Galeria zdjęć
