Krakowskie środowiska niepodległościowe i kombatanckie protestują przeciwko koncepcji budowy na pl. Inwalidów pomnika Orła Białego, upamiętniającego walczących o wolność Polski w latach 1939-1989. Chcą, by stanął tam planowany od 17 lat pomnik "tych, co stawiali opór komunizmowi w latach 1944-1956".
W styczniu Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie zaprezentował wizualizację projektu pomnika Orła Białego, który stanie na placu Inwalidów w ramach projektu dotyczącego zagospodarowania Placu Inwalidów. Zwrócił się do mieszkańców o uwagi. Aktualizacja projektu zakończy się na przełomie marca i kwietnia.
W sobotę Komitet Budowy Pomnika "Tym, co stawiali opór komunizmowi w latach 1944-56" zaprezentował na pl. Inwalidów makietę pomnika, pod który w 2001 r. wmurowano w tym miejscu kamień węgielny. Autorem projektu pomnika jest artysta rzeźbiarz Edward Krzak. Pomnik nie został jednak zrealizowany.
Komitet zainicjował również zbieranie podpisów do Rady Miasta Krakowa z apelem w sprawie realizacji zaplanowanego pomnika. Wyraził także wolę kompromisu – polegałby on na tym, by na cokole pomnika "Tych, co stawiali opór komunizmowi w latach 1944-1956" umieszczone zostały tablice upamiętniające walczących o wolność Polski także w innych okresach.
W prezentacji udział wzięli dwaj z trzech żyjących członków Komitetu Budowy Pomnika, powołanego w 1997 r.: Adam Macedoński i mjr Stanisław Szuro.
Jak przypomniała Małgorzata Janiec z Komitetu Budowy Pomnika, pomimo wmurowania w 2001 r. kamienia węgielnego pod pomnik, w 2007 r. Rada Miasta podjęła uchwałę o budowie w tym miejscu pomnika Orła Białego, a protesty środowiska inicjatorów budowy pomnika "Tym, co stawiali opór komunizmowi w latach 1944-56" nie przyniosły efektu.
"To fatalny pomysł, żeby na miejscu planowanego od 2001 r. pomnika próbować narzucać inną budowę (…). Tu powinien stanąć pomnik +Tym, co stawiali opór komunizmowi w latach 1944-56+, zgodnie z wolą pomysłodawców, ale przede wszystkim zobowiązaniem prezydenta Jacka Majchrowskiego i radnych Miasta Krakowa" – mówiła Małgorzata Janiec.
"To jest najbardziej adekwatne miejsce na pomnik dla tych, którzy oparli się zniewoleniu komunistycznemu" – podkreślił m. in. Adam Macedoński, mówiąc o grozie, jaką wywoływały wówczas stojące nieopodal obecnego pl. Inwalidów budynki UB.
W sprawie pomnika Porozumienie Organizacji Kombatanckich i Niepodległościowych wystosowało list do prezydenta Krakowa i przewodniczącego Rady Miasta, w którym wzywa władze miasta do uszanowania umowy zawartej wiele lat temu z Komitetu Budowy Pomnika "Tym, co stawiali opór komunizmowi w latach 1944-56". "Wyrażamy w imieniu Komitetu Budowy Pomnika oraz POKiN stanowczy sprzeciw wobec projektu wzniesienia w tym miejscu pomnika +Orła Białego+, wymyślonego i zapisanego w uchwale RMK w 2007 r. (…) Poświęcony kamień węgielny wciąż tam jest i nie może zostać wyrzucony na tzw. śmietnik historii" – napisali kombatanci.
Jak podają krakowskie media, radni prezydenckiego klubu Przyjazny Kraków przygotowali uchwałę do Jacka Majchrowskiego, w której wzywają go do rezygnacji z planów budowy pomnika Orła Białego na placu Inwalidów. Pieniądze zaplanowane na jego budowę chcą przeznaczyć na remonty ulic i chodników w dzielnicy XV Mistrzejowice.
Dominika Baraniec/PAP/bp
