Polskie Stowarzyszenie Zero Waste wzywa ministra środowiska i rząd do działań na rzecz wprowadzenia obowiązkowego systemu kaucyjnego na opakowania po napojach. Działacze zbierają podpisy pod petycją.
Posłuchaj, co mówi Paweł Głuszyński z Polskiego Stowarzyszenia Zero Waste
System kaucyjny polega na tym, że kupujący napoje płacą dodatkową kwotę, która jest im zwracana, kiedy oddają butelkę bądź puszkę do punktu odbioru.
Jak tłumaczą aktywiści - wsparcie wielokrotnego wykorzystywania materiałów to jedyny sposób na zwiększenie ochrony środowiska naturalnego przed negatywnym wpływem składowania czy spalania odpadów. "Po pierwsze będzie to jednolity system dla całego kraju. W większości sklepów byłoby można oddać opakowanie, bez względu na to, gdzie to się kupiło. Jasno ustalone zasady, wysokość kaucji ma też zachęcać do zwrotu tych butelek. Będzie to prawdopodobnie 50 groszy" - mówi Radiu Kraków Paweł Głuszyński z Polskiego Stowarzyszenia Zero Waste i dodaje, że dzięki wprowadzeniu systemu kaucyjnego będzie możliwe osiągnięcie poziomu ponad 80 procent selektywnej zbiórki opakowań po napojach. "Będzie mniej śmieci na ulicach i w lasach. Gospodarka w obiegu zamkniętym - czyli wykorzystujemy materiały, które już mamy i je przetwarzamy" - wyjaśnia Joanna Kądziołka z Polskiego Stowarzyszenia Zero Waste.
Jeśli nic się nie zmieni, już w 2020 roku największe polskie miasta zapłacą milionowe kary za niespełnienie minimalnych poziomów recyklingu odpadów, do czego zobowiązują je unijne przepisy.
System kaucyjny funkcjonuje w 10 krajach europejskich, m.in. w Estonii. Tam kaucję wprowadzono w 2005 roku. Na każdym opakowaniu znajduje się konkretny emblemat informujący o tym, że opakowanie dostarczył producent, który należy do systemu i po zwrocie odzyskamy część pieniędzy. "Wygląda to w ten sposób, że wrzucam opakowania do maszyny. Potem urządzenie pokazuje nam informacje ile i co wrzuciłeś. W moim przypadku były to plastikowe butelki i puszki. A na koniec otrzymałem kwit, z którym udam się do kasy sklepowej, gdzie odzyskam kaucję" - wyjaśniał Rauno Raal, wieloletni dyrektor estońskiego operatora systemu kaucyjnego Eesti Pandipakend, w rozmowie z naszą reporterką, która sprawdzała jak system kaucyjny działa w Tallinie. "Po procesie sortowania nie zostają nam żadne odpady. Wszystko wysyłamy dalej do recyklingu" - podkreśla z kolei Kaupo Karba, dyrektor Eesti Pandipakend.
Efekty ekologiczne zazwyczaj nie idą jednak w parze z rachunkiem ekonomicznym. "Opór jest przede wszystkim ze strony producentów napojów w puszkach aluminiowych. Oni twierdzą, że stworzony przez nich system dobrowolny przynosi dobre efekty, tj. 80% puszek zbieranych, a wprowadzenie nowego systemu podniosłoby tę efektywność tylko o kilka procent i byłoby droższe. Opór prawdopodobnie będzie też ze strony browarów, które już mają swój system kaucyjny" - tłumaczy Głuszyński.
Co o petycji i systemie kaucyjnym sądzi Ministerstwo Środowiska? Oto oświadczenie resortu:
Sprawdzamy możliwości wprowadzenia systemu kaucyjnego w Polsce. Jeśli Państwo miałoby finansować jego wprowadzenie, to w cyklu 5-letnim jego koszty szacowane są między 19 a 24 miliardy złotych. Jesteśmy też po pierwszych spotkaniach konsultacyjnych z branżą i samorządowcami na temat rozszerzonej odpowiedzialności producenta.
Dotychczasowy system rozszerzonej odpowiedzialności producenta i przepisy dotyczące opakowań, które obowiązują od 2014 r., były projektowane bez uwzględnienia obowiązkowego systemu kaucyjnego. Ewentualne wprowadzenie obowiązkowej kaucji na opakowania będzie więc musiało być powiązane z szerszymi zmianami dotychczasowego systemu rozszerzonej odpowiedzialności producenta. Okazją do wprowadzenia takich zmian systemowych jest przygotowywana obecnie transpozycja pakietu odpadowego m.in. w zakresie rozszerzonej odpowiedzialności producenta, co może być także okazją do wprowadzenia systemu kaucyjnego.
Przypomnę też, że już obecnie obowiązujące przepisy przewidują możliwość stosowania systemów kaucyjnych na zasadzie dobrowolności poprzez zawarcie przez daną branżę porozumienia w tym zakresie z Ministrem Środowiska.
Sonda: 1263
(Magdalena Zbylut-Wiśniewska/ew)
Skontaktuj się z Radiem Kraków - czekamy na opinie naszych Słuchaczy
Pod każdym materiałem na naszej stronie dostępny jest przycisk, dzięki któremu możecie Państwo wysyłać maile z opiniami. Wszystkie będą skrupulatnie czytane i nie pozostaną bez reakcji.
Opinie można wysyłać też bezpośrednio na adres opinie@radiokrakow.pl
Zapraszamy również do kontaktu z nami poprzez SMS - 4080, telefonicznie (12 200 33 33 – antena,12 630 60 00 – recepcja), a także na nasz profil na Facebooku oraz Twitterze.
Zastrzegamy sobie prawo publikacji wybranych opinii.
