Student Politechniki Krakowskiej wspólnie z naukowcami z Kanady, USA i Austrii będzie pracował nad nowymi metodami zapobiegania deminaralizacji kości u astronautów, którzy ze względu na przedłużoną ekspozycję na mikrograwitację są bardziej podatni na złamania i osteoporozę.
Amerykański program "Andromeda", w ramach którego działa student biotechnologii przemysłowej Kacper Odziomek, to inicjatywa międzynarodowej organizacji non-profit – Deep Space Initative. Jej misją jest wspieranie rozwoju technologii kosmicznych i upowszechnianie wiedzy o nich. Student PK jako jedyny Polak pracuje w zespole "Osteonautica" skupionym na opracowaniu koncepcji nowych środków przeciwdziałających demineralizacji kości u astronautów, spowodowanej przedłużoną ekspozycją na mikrograwitację.
"Projekt, nad którym pracujemy, ma charakter teoretyczny i analityczny. Ja kompletuję i analizuję dostępne wyniki badań medycznych, wykonuję obliczenia lub symulacje komputerowe, a następnie będę proponował wnioski i rozwiązania z obszaru terapii bioregeneracyjnych, z wykorzystaniem między innymi farmakoterapii" – wyjaśnił Kacper Odziomek, cytowany w komunikacie uczelni.
Uczelnia wskazała, że przedłużona ekspozycja na mikrograwitację może negatywnie wpływać na układ mięśniowo-szkieletowy astronautów, a w szczególności powodować utratę masy kostnej, minerałów kostnych, przedwczesną osteoporozę, a także zwiększać podatność na złamania po misji. Dodała, że w wyniku przedłużonej ekspozycji na mikrograwitację zwiększa się również ryzyko kamicy nerkowej - zaburzona homeostaza wapniowa może stanowić bezpośrednią przyczynę powstawania kamieni nerkowych, a kolka nerkowa jest realnym zagrożeniem dla całej załogi.
"Zmiany te wynikają przede wszystkim z braku obciążenia, słabej wydajności mięśni, zmniejszonej ogólnej hydrodynamiki i utraty gradientu ciśnienia hydrostatycznego. Ważną rolę odgrywają również predyspozycje genetyczne" - zaznaczył Kacper Odziomek.
Według przywołanych przez niego danych, na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej odnotowano spadek gęstości kości wynoszący ok. 1-1,5 proc. na miesiąc. Obecnie główny środek zaradczy stanowią treningi fizyczne wykonywane do 2 godzin dziennie przez 6 dni w tygodniu na bieżni, ergometrze i ARED, odpowiednio zbilansowane i różnorodne posiłki oraz niekiedy farmakoterapia bisfosfonianami. Nowe metody wspierania bezpieczeństwa zdrowotnego astronautów mają wykorzystywać takie dziedziny nauki, jak biologia, genetyka, biotechnologia i bioinformatyka.
Deep Space Initative została założona w 2021 r. w Stanach Zjednoczonych przez pierwszą astronautkę pochodzącą z Afryki Sarę Sabry. Działa z misją zwiększenia dostępności nauki o kosmosie, realizując założenie, że kosmos należy do całej ludzkości i nie powinien być zarezerwowany tylko dla wybranych. Wokół inicjatywy DSI skupieni są eksperci z całego świata, od inżynierów po prawników, a wśród doradców są specjaliści z NASA. Udział naukowców w programach badawczych DSI ma charakter wolontariatu.
