Odzyskana po ponad 80 latach taszka od siodła króla Michała Korybuta Wiśniowieckiego wraca do zbiorów Biblioteki Kórnickiej PAN. W piątek na Wawelu ministra kultury Marta Cienkowska odsłoniła XVII-wieczną sakwę i przekazała dyrektorce biblioteki.
Datowana na 1670 rok sakwa ze skóry i aksamitu była częścią wyposażenia siodła, prawdopodobnie należącego do króla Michała Korybuta Wiśniowieckiego. Od 1868 roku znajdowała się w zbiorach Biblioteki Kórnickiej PAN w Kórniku (Wielkopolskie). Zaginęła po wywiezieniu przez administrację niemiecką na wystawę w 1943 roku, jako strata wojenna widniała w katalogu ministerstwa kultury. Ostatecznie zabytek odzyskano w kwietniu tego roku.
To kolejny sukces zarówno naszych historyków, naszych badaczy, ale przede wszystkim Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Jest to już ponad 800. obiekt, który udało nam się odzyskać, który został skradziony w trakcie II wojny światowej. To kolejny element naszej historii, pamięci
- mówiła Marta Ciekowska, ministra kultury.
Uroczystość odsłonięcia i przekazania taszki odbyła się w piątek (21 listopada) na Zamku Królewskim na Wawelu, któremu w 2013 roku zaproponowano zakup obiektu. Ówczesna dyrekcja instytucji rozpoznała zagubiony zabytek i zgłosiła to resortowi kultury. Wszczęte zostało śledztwo, które miało wyjaśnić historię królewskiej sakwy i potwierdzić jej autentyczność, następnie prowadzono negocjacje. W tym czasie odnaleziona sakwa pozostawała w wawelskiej skrytce.
Obiekt został zatrzymany na Wawelu, oczywiście nie było już mowy o jakimkolwiek zakupie. Przez ostatnie 12 lat był przechowywany w tzw. trezorze, gdzie znajdują się najcenniejsze obiekty, które akurat czasowo nie są pokazywane na ekspozycjach zamku
- opowiadał prof. Andrzej Betlej, dyrektor ZKnW.
Dyrektor Betlej zadeklarował też, że jeżeli Biblioteka Kórnicka PAN będzie zainteresowana, to Wawel podejmie się konserwacji całego siodła, wraz z taszką.
Dyrektorka Biblioteki Kórnickiej PAN dr hab. Magdalena Biniaś-Szkopek przypomniała historię Biblioteki Kórnickiej, założonej w 1826 r. przez Tytusa Działyńskiego, który swoją kolekcję zlokalizował na Zamku w Kórniku:
Tytus Działyński tworzył Polskę, której nie było(…). Gromadził narodowe skarby po to, żeby tę cząstkę polskości, najpierw w prywatnych rękach, przechować, bo wierzył, że kiedyś przyjdzie czas, że ta Polska zostanie odbudowana. Dzięki takim ludziom dzisiaj tutaj jesteśmy.
W 1924 r. ostatni właściciel kolekcji Władysław Zamoyski przekazał majątek na rzecz narodu polskiego, tworząc Fundację „Zakłady Kórnickie”. Od 1952 r. Biblioteka Kórnicka jest częścią Polskiej Akademii Nauk. W jej zbiorach znajdują się m.in. rękopisy, starodruki, zabytkowe muzealia, w tym druga sakwa siodła Michała Korybuta Wiśniowieckiego.
Resort kultury prowadzi 200 postępowań związanych z odzyskiwaniem strat wojennych w 18 krajach na całym świecie. W tym roku udało się odzyskać 25 obiektów.
Proces odzyskiwania taszki trwał 12 lat. Uczestniczyli w nim prokuratorzy, historycy, badacze. Musieliśmy się dowiedzieć, jaką drogę ten obiekt przeszedł przez te kilkadziesiąt lat. Jak to wyglądało i czy taszka rzeczywiście jest autentyczna
- podkreśliła ministra Cienkowska.
