Zakończyły się uroczystości 75. rocznicy wyzwolenia niemieckiego obozu Auschwitz. Ostatnim akordem było złożenie w poniedziałek wieczorem zniczy przez byłych więźniów, przywódców państw i liderów organizacji międzynarodowych na pomniku ofiar obozu.
Posłuchaj relacji reporterów Radia Kraków
Wśród składających znicze byli m.in. prezydent Andrzej Duda z małżonką Agatą Kornhuser-Dudą oraz były więzień Auschwitz Marian Turski.
Pomnik znajduje się na końcu rampy kolejowej, na której od maja 1944 r. bieg kończyły dziesiątki transportów deportowanych do obozu, przede wszystkim Żydów, głównie z Węgier oraz likwidowanego getta Litzmannstadt, ale także m.in. Polaków z ogarniętej powstaniem Warszawy. Został wzniesiony także między ruinami dwóch największych komór gazowych i krematoriów.
"Mamy straszne przeczucie, gdyż wiemy" - to było motto tegorocznych obchodów wyzwolenia byłego nazistowskiego obozu Auschwitz Birkenau. O godz. 15:30 przed Bramą Śmierci w Birkenau rozpoczęły się główna uroczystość 75. rocznicy wyzwolenia KL Auschwitz-Birkenau. Byłych więźniów i zagraniczne delegacje przywitał prezydent Andrzej Duda. Następnie głos zabrało czworo ocalałych z zagłady. Wcześniej, byli więźniowie niemieckich obozów wspólnie z prezydentem Andrzejem Dudą złożyli w wieńce pod Ścianą Straceń. Odbyło się również spotkanie prezydentów Polski i Izraela.
Byli więźniowie wraz z prezydentem weszli na teren byłego obozu przez bramę główną z napisem "Arbeit macht frei". Część z nich pokonała poobozowe alejki pieszo. Wielu miało zawiązane chusty w biało-niebieskie pasy, przypominające obozowe pasiaki.
Przed Ścianą Straceń na dziedzińcu Bloku 11. byli więźniowie i prezydent, którym towarzyszył także dyrektor Muzeum Auschwitz Piotr Cywiński, złożyli wieniec z biało-niebieskich kwiatów, układających się w pasy. W jego centrum widniał czerwony trójkąt z literą "P". Symbolizuje on polskich więźniów politycznych, których Niemcy osadzali w swoich obozach. Był też wieniec z biało-czerwonych róż od prezydenta.
Przeczytaj: Piotr Cywiński: "to byli więźniowe są najważniejszymi gośćmi obchodów 75. rocznicy wyzwolenia obozu"
„Przychodzę tu jak na cmentarz, każdego roku. Myślę o tych, którzy tu zostali. Sama tutaj byłam. Przywieziono mnie z Powstania Warszawskiego, 12 sierpnia 1944 r. Przyjeżdżam i przede wszystkim wspominam pewną małą dziewczynkę, która miała pięć lat. Gdy tu nas przywieziono, oddzielono nas od matek. To dziecko tak płakało, że po dwóch miesiącach zmarło z rozpaczy. Pryczę, na której zmarła, traktuję jak jej nagrobek. Rokrocznie stawiam tam małego aniołka i zmawiam modlitwę. To mnie uspokaja, że mogę jej złożyć cześć” – powiedziała była więźniarka Barbara Doniecka, która w chwili deportacji miała 10 lat.
Ocalonych jest coraz mniej, ale co roku przyjeżdżają do b. obozu Auschwitz - WSPOMNIENIA B. WIĘŹNIÓW
Fot. Paweł Sawicki (Muzeum Auschwitz)/www.auschwitz.org
Przed południem w Oświęcimiu odbyły się też rozmowy prezydentów Polski i Izraela w Oświęcimiu. Jednym z tematów spotkania była niedawna nieobecność Andrzeja Dudy na Światowym Forum Holokaustu w Jerozolimie. Prezydent nie pojechał na uroczystości do Jerozolimy, bo ich gospodarze nie zgodzili się, by wygłosił tam przemówienie. Przewidzieli natomiast wystąpienie Władimira Putina, który kilka dni wcześniej starał się przypisać Polsce współodpowiedzialność za wybuch II wojny światowej i oskarżał Polaków o antysemityzm.
Prezydenci Andrzej Duda i Reuwen Riwlin złożyli hołd rtm. Witoldowi Pileckiemu - oficerowi AK, dobrowolnemu więźniowi Auschwitz i autorowi raportów o Holokauście, który po wojnie został zamordowany przez komunistyczne władze. Uroczystość miała miejsce na terenie Małopolskiej Uczelni Państwowej im. rtm. Witolda Pileckiego w Oświęcimiu, gdzie znajduje się pomnik rotmistrza. Prezydenci Polski i Izraela w ciszy i zadumie złożyli kwiaty przed monumentem, przy którym umieszczono flagi obu państw.
Fot. PAP/Andrzej Grygiel
W ceremonii, która odbyła się w asyście honorowej Wojska Polskiego, udział wzięła także córka rotmistrza - Zofia Pilecka-Optułowicz; obaj prezydenci przywitali się z nią i zrobili pamiątkową fotografię. Przy pomniku był obecny również dyrektor Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL Jacek Pawłowicz.
Prezydent Andrzej Duda był jedynym politykiem, który przemówił na dzisiejszych centralnych uroczystościach 75-lecia wyzwolenia byłego obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau. Polskie władze podkreślają, że w przeciwieństwie do niedawnych uroczystości na cześć ofiar Holokaustu w Jerozolimie, w Oświęcimiu najważniejszymi uczestnikami są nie politycy, ale byli więźniowie. Czwórka z nich zabrała głos. To: Batszewa Dagan, pochodząca z Polski Izraelska poetka, która przemówi jako pierwsza; następnie Else Baker - Sintini urodzona w Niemczech, która w Auschwitz-Birkenau trafiła do tzw. obozu cygańskiego. Swoje przemówienie miał też polski historyk i dziennikarz żydowskiego pochodzenia Marian Turski oraz Stanisław Zalewski, który do Auschwitz trafił jako 18-latek.
Głos zabrali także przedstawiciele środowisk żydowskich oraz dyrektor Muzeum w Auschwitz-Birkenau.
Do Oświęcimia przyjechało ok. 200 byłych więźniów obozu i ocalonych z Holokaustu, a także reprezentanci 60 państw i organizacji międzynarodowych.
Przypominamy: 75. rocznica wyzwolenia Auschwitz – będą utrudnienia na drogach
Niemcy założyli obóz Auschwitz w 1940 r., aby więzić w nim Polaków. Auschwitz II-Birkenau powstał dwa lata później. Stał się miejscem zagłady Żydów. W kompleksie obozowym funkcjonowała także sieć podobozów. W Auschwitz Niemcy zgładzili co najmniej 1,1 mln ludzi, głównie Żydów, a także Polaków, Romów, jeńców sowieckich i osób innej narodowości. Obóz wyzwolili 27 stycznia 1945 r. żołnierze Armii Czerwonej. CZYTAJ
27 stycznia obchodzony jest na świecie jako Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu.
Skontaktuj się z Radiem Kraków - czekamy na opinie naszych Słuchaczy
Pod każdym materiałem na naszej stronie dostępny jest przycisk, dzięki któremu możecie Państwo wysyłać maile z opiniami. Wszystkie będą skrupulatnie czytane i nie pozostaną bez reakcji.
Opinie można wysyłać też bezpośrednio na adres opinie@radiokrakow.pl
Zapraszamy również do kontaktu z nami poprzez SMS - 4080, telefonicznie (12 200 33 33 – antena,12 630 60 00 – recepcja), a także na nasz profil na Facebooku oraz Twitterze.
Zastrzegamy sobie prawo publikacji wybranych opinii.
(PAP/ko)
