Pornografia – temat, o którym wiele osób mówi szeptem. W „Wieczornej Terapii” przyjrzymy się jej z perspektywy psychologii. Czy pornografia jest tylko nieszkodliwą rozrywką, czy może prowadzić do problemów? Dlaczego jednych pobudza, a innych pozostawia obojętnymi? I gdzie przebiega granica między świadomym korzystaniem a sytuacją, w której zaczyna ona wpływać na nasze życie, relacje i emocje? Porozmawiamy także o tym, jak internet zmienił dostęp do treści pornograficznych, dlaczego młodzi ludzie coraz częściej traktują je jako źródło wiedzy o seksualności oraz jaką rolę w tym wszystkim odgrywają wstyd, normy społeczne i przekonania moralne. Zaprasza Wioletta Gawlik.
Czym właściwie jest pornografia?
Marcin Szafrański zwrócił uwagę, że samo zdefiniowanie pornografii jest znacznie trudniejsze, niż mogłoby się wydawać.
– Dopóki nie próbujemy jej zdefiniować, wydaje się, że wszyscy wiemy, czym jest. Problem zaczyna się wtedy, gdy chcemy wyznaczyć granicę między pornografią, erotyką, sztuką czy reklamą – mówił.
Psycholog podkreślał, że odbiór takich treści zależy od wielu czynników: indywidualnych doświadczeń, norm kulturowych, przekonań moralnych, a nawet intencji twórcy. Dlatego zamiast skupiać się wyłącznie na definicjach, warto zastanowić się nad tym, jak pornografia oddziałuje na odbiorcę i jakie pełni funkcje w jego życiu.
Internet zmienił sposób korzystania z pornografii
Zdaniem Marcina Szafrańskiego największą zmianę przyniósł powszechny dostęp do internetu i smartfonów.
– Nie chodzi już tylko o to, że pornografia jest dostępna przez całą dobę. Dziś nosimy ją po prostu w kieszeni – zauważył.
Jak mówił, coraz częściej obserwuje się sytuacje, w których młodzi ludzie traktują treści pornograficzne jako źródło wiedzy o seksualności. Jednocześnie pornografia bywa wykorzystywana jako sposób regulowania emocji i radzenia sobie ze stresem.
– Seks czy pornografia nie zawsze są o seksie. Czasami stają się mechanizmem regulacji emocji, podobnie jak jedzenie czy alkohol – wyjaśniał.
Rozmówca podkreślił również, że choć wiele osób mówi o "uzależnieniu od pornografii", obecnie nie jest ono klasyfikowane jako uzależnienie w sensie diagnostycznym. Problemy mogą natomiast dotyczyć kompulsywnych zachowań lub trudności z kontrolowaniem impulsów.
Posłuchaj rozmowy:
Kiedy warto poszukać pomocy?
Marcin Szafrański zaznaczał, że sam fakt oglądania pornografii nie oznacza jeszcze problemu. Znacznie ważniejsze jest to, czy zaczyna ona negatywnie wpływać na życie, relacje i codzienne funkcjonowanie.
– Nie chodzi tylko o ilość, ale o to, czy takie zachowanie zabiera nam czas, utrudnia budowanie relacji, pogarsza koncentrację albo staje się jedynym sposobem radzenia sobie z napięciem – mówił.
Jak dodał, sygnałem ostrzegawczym może być również poszukiwanie coraz bardziej intensywnych bodźców czy sytuacja, w której pornografia zaczyna zastępować bliskość z drugim człowiekiem.
Jednocześnie psycholog zwracał uwagę, że pornografia nie musi zawsze wpływać negatywnie na związek. W niektórych relacjach może być elementem wspólnie przeżywanej seksualności i wzbogacać życie erotyczne. Wszystko zależy od otwartości partnerów, wzajemnej komunikacji i indywidualnych potrzeb.
– Jak każda rzecz obecna w naszym życiu, pornografia może być wykorzystywana w sposób szkodliwy, ale może też być źródłem przyjemności. Najważniejsze jest to, jaki ma wpływ na nasze funkcjonowanie – podsumował Marcin Szafrański.
