Jeden z najbardziej rozpoznawalnych i wzbudzających emocje budynków w Krakowie doczekał się filmowej biografii. Małopolski Instytut Kultury w Krakowie zaprasza na premierę filmu dokumentalnego „Brutal znad Wisły. Biografia Hotelu Forum”, która odbędzie się już 12 listopada w Kinie Kijów.
Zgodnie z propagandą lat 70. hotel miał być spektakularnym dowodem na wzrost gospodarczy PRL-u. Rzeczywistość szybko zweryfikowała te ambitne zamierzenia: śmiałe rozwiązania architektoniczne realizowano w warunkach permanentnego kryzysu i braku materiałów. W efekcie budowa trwała aż 13 lat. Hotel otwarto z wielką pompą jako symbol nowoczesności i luksusu, by zamknąć zaledwie kilkanaście lat później, w 2002 roku, jako obiekt „przestarzały” i obarczony „wadami konstrukcyjnymi”.
Od kontrowersji po architektoniczny fenomen
Film dokumentalny w reżyserii Dominiki Mietelskiej-Jareckiej przybliża burzliwą historię powstania i funkcjonowania Hotelu Forum – od początku pełną kontrowersji i wielkich emocji, związanych m.in. z wyburzeniem znajdującego się tu wcześniej stadionu klubu sportowego Garbarnia.
Reżyserka z dociekliwością i dystansem przygląda się unikalnej bryle tego modernistycznego obiektu, podejmując – wspólnie z historykami sztuki i architektury – próbę oceny jego rzeczywistych walorów architektonicznych. Widzowie wysłuchają m.in. współprojektantki hotelu, Marzanny Miłkowskiej, która opowiada o głównych założeniach projektowych: hotel nie mógł przesłaniać Wawelu i Skałki, dlatego postawiono go na żelbetowych słupach, które stworzyły „okno” z widokiem na historyczną zabudowę Krakowa. Mowa będzie również o innych śmiałych założeniach architektonicznych zastosowanych przez twórców.
„Całe miasto pod jednym dachem”
Głównym głosem opowieści są jednak wspomnienia dawnych pracowników Hotelu Forum: załogi recepcji, szefa kuchni czy hotelowego detektywa. To właśnie oni, w szalonym okresie przemian ustrojowych, wyznaczali standardy obsługi w rodzącym się w Polsce hotelarstwie najwyższej klasy. Z ich wspomnień wyłania się obraz hotelu jako sprawnie funkcjonującego organizmu – „miasta pod jednym dachem” – gdzie oprócz 279 pokoi mieściły się basen, restauracje, parkingi podziemne, korty tenisowe, fryzjer, Pewex, kwiaciarnia, a nawet gabinety lekarskie i punkt opieki nad dziećmi. Nie zabrakło też opowieści o legendarnym nocnym klubie „Szalony Smok” – miejscu o kosmicznym wystroju i własnej, unikalnej mikrohistorii.
Byli pracownicy hotelu opowiadają również o przełomowych w historii obiektu wydarzeniach: wizycie delegacji Michaiła Gorbaczowa, pobycie Stevena Spielberga z ekipą filmową „Listy Schindlera”, wizytach światowych osobistości, przejęciu obiektu przez sieć Accor, aż po pierwsze oznaki kryzysu i ostateczne zamknięcie ćwierć wieku temu.
Zwieńczeniem filmowej opowieści staje się dyskusja o możliwych dalszych losach budowli i jej miejscu na współczesnej mapie Krakowa. Do dziś, zarówno ze względu na położenie, jak i historię, wzbudza gorące zainteresowanie Krakowian i pytania, co dalej z tym miejscem. Niedawna decyzja o wpisaniu Hotelu Forum do rejestru zabytków oraz pojawiające się głosy sprzeciwu i zdziwienia implikują pytanie: jak chronić dziedzictwo minionej epoki, którego wartość jest nieoczywista?
Pokaz premierowy, debata i darmowy dostęp w internecie
Premierowy pokaz filmu w Kinie Kijów poprzedzi debata o historycznym i architektonicznym fenomenie budynku oraz jego przyszłości, w której wezmą udział:
-
prof. dr hab. inż. arch. Krzysztof Ingarden (architekt, bratanek projektanta Hotelu Forum, Janusza Ingardena)
-
Patrycja Jastrzębska (redaktorka serwisu „Tu było, tu stało”)
-
Dominika Mietelska-Jarecka (MIK, scenarzystka i reżyserka dokumentu),
-
Melania Tutak (Muzeum Krakowa, kuratorka wystawy „Hotel Forum” w Muzeum Podgórza),
-
mgr inż. arch. Katarzyna Urbańska (Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków),
-
dr Michał Wiśniewski (Krakowski Szlak Modernizmu).
Debatę poprowadzi Dorotę Leśniak-Rychlak (kwartalnik „Autoportret”, MIK).
Wstęp na wydarzenie jest wolny. Nie obowiązuje rezerwacja, jednak liczba miejsc jest ograniczona.
Film jest rekomendowany dla widzów pełnoletnich.
Organizatorzy zachęcają widzów do uzupełnienia swoich strojów o akcenty z lat 80. i 90., a nawet do przybycia w pełnych stylizacjach z epoki.
Od 13 listopada film będzie dostępny bezpłatnie w serwisie YouTube, na kanale Małopolskiego Instytutu Kultury (mikkrakow).
Informacje o filmie
Tytuł: „Brutal znad Wisły. Biografia Hotelu Forum”
Rok produkcji: 2026
Czas trwania: 83 min.
Scenariusz i reżyseria: Dominika Mietelska-Jarecka
Współpraca: Karolina Fidyk, Melania Tutak
Zdjęcia i montaż: Jeremi Dobrzański
Muzyka: Justyna Stasiowska
Producent: Małopolski Instytut Kultury w Krakowie
Obraz powstał w nawiązaniu do wystawy „Hotel Forum” prezentowanej w Muzeum Podgórza – oddziale Muzeum Krakowa. Wyprodukowano go w ramach programu „Wywołane Historie”, realizowanego w Małopolskim Instytucie Kultury. Celem programu jest wspieranie lokalnych społeczności w zbieraniu, opowiadaniu i zachowywaniu ich historii.
***
Partnerzy filmu i wydarzenia: Muzeum Podgórza – oddział Muzeum Krakowa oraz Apollo Film Sp. z o.o.
Patroni medialni: Gazeta Krakowska, Radio Kraków, TVP3 Kraków
