Dekoracje prezbiterium kościoła Mariackiego w Krakowie to wyjątkowy zespół gotyckich rzeźb; powstały one w latach 60. XIV wieku i zapewne stworzył je warsztat złożony z artystów, z których przynajmniej kilku pracowało wcześniej w Wiedniu. Rzeźby te są dość zniszczone i trudno dostępne (znajdują się na znacznej wysokości), ale ich gipsowe odlewy można podziwiać z bliska na wystawie "Kraków na wyciągnięcie ręki" w Pałacu Biskupa Erazma Ciołka (Muzeum Narodowe w Krakowie). Badacze wciąż spierają się, jakie dokładnie mogło być znaczenie poszczególnych elementów tych dekoracji: czy małpa symbolizuje w tym wypadku grzesznika, czy może odnosi się do budowniczego lub osoby fundatora? Co uosabia zgięty "paralityk" i czego personifikacją może być postać mnicha, który ogląda się za siebie? Magdalena Łanuszka zaprasza do wysłuchania kolejnych ciekawostek w programie Wielka Sztuka Małopolski, w piątek o godzinie 18.05.
Posłuchaj wypowiedzi
Małpa? - okno w ścianie południowej prezbiterium kościoła Mariackiego w Krakowie
Fot. K. Czyżewski, wg M. Walczak, Rzeźba architektoniczna w Małopolsce za czasów Kazimierza Wielkiego, Kraków 2006, il. 125.
Paralityk? - postać na konsoli na ścianie północnej prezbiterium kościoła Mariackiego w Krakowie, ok. 1360–1365
Fot. P. Guzik, wg M. Walczak, Rzeźba architektoniczna w Małopolsce za czasów Kazimierza Wielkiego, Kraków 2006, il. 191 http://posztukiwania.pl/wp-content/uploads/2015/08/Patronat-Jagiellono%CC%81w.compressed.pdf
Zwiastowanie, kwatera z ołtarza Matki Boskiej Bolesnej z kaplicy Świętokrzyskiej w katedrze na Wawelu, ok. 1470
Fot. M. Grychowski, wg M. Łanuszka, Skrzydła tryptyku Matki Boskiej Bolesnej w kaplicy Świętokrzyskiej na Wawelu – niderlandyzujące dzieło fundacji Jagiellonów, [w:] “Patronat artystyczny Jagiellonów”, red. M. Walczak, P. Węcowski, Kraków 2016, il. 6
http://posztukiwania.pl/wp-content/uploads/2015/08/Patronat-Jagiellono%CC%81w.compressed.pdf
Filis na Arystotelesie na ścianie południowej prezbiterium kościoła Mariackiego w Krakowie
Wg T. Jurkowlaniec, Małpa, lew i paralityk. Kilka uwag o dekoracji rzeźbiarskiej prezbiterium kościoła Mariackiego w Krakowie, Biuletyn Historii Sztuki, 72 (2010), Nr. 1-2, http://archiv.ub.uni-heidelberg.de/artdok/1459/1/Jurkowlaniec_Malpa_lew_i_paralityk_2010.pdf
Mnich, postać na konsoli na ścianie południowej prezbiterium kościoła Mariackiego w Krakowie, ok. 1360–1365
Fot. P. Guzik, wg M. Walczak, Rzeźba architektoniczna w Małopolsce za czasów Kazimierza Wielkiego, Kraków 2006, il. 162.
Kobieta z obręczą, odlew postaci na konsoli na ścianie północnej prezbiterium kościoła Mariackiego w Krakowie, Muzeum Narodowe w Krakowie
Fot. http://www.kultura.malopolska.pl/object/MNK%20I-G-188
Zawiść, miniatura z rękopisu Powieści o Róży, XV w.
Biblioteka Czartoryskich, Ms. Czart. 2920 IV fot. https://polona.pl/item/roman-de-la-rose,NDI1MzcyMDQ/12/#info:metadata
