W Krakowie rozpoczął się kolejny Human Week, czyli Krakowski Tydzień Zdrowia Psychicznego. Tegoroczna, szósta edycja wydarzenia odbywa się pod hasłem „Bezpiecznie razem”, które podkreśla, jak ważne dla zdrowia psychicznego jest poczucie bezpieczeństwa, które daje wspólnota. Human Week to nie tylko okazja do poszerzenia wiedzy na temat zdrowia psychicznego, ale również przestrzeń do budowania relacji i wsparcia. Gościem Sylwii Paszkowskiej w audycji „Przed hejnałem” był profesor Maciej Pilecki, współtwórca projektu, psychiatra i psychoterapeuta specjalizujący się w psychiatrii dzieci i młodzieży.
Początek roku szkolnego – trudny czas dla dzieci i młodzieży
Human Week to wydarzenie odbywające się wokół Międzynarodowego Dnia Zdrowia Psychicznego. Profesor Pilecki zauważa, że sytuacja zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży wykazuje pozytywne tendencje, co może być efektem wielu działań, w tym poprawy jakości edukacji w tym zakresie.
Początek roku szkolnego to zwykle w psychiatrii dzieci i młodzieży najtrudniejszy czas. W tym roku w Małopolsce mieliśmy mniej konsultacji, w tym również mniej ostrych interwencji i przyjęć do szpitalnych oddziałów ratunkowych. Wydaje się, chociaż oczywiście wymaga to jeszcze sprawdzenia w skali kraju, że jest spokojniej niż w ubiegłych latach. Być może nasze rozmowy i systematyczne powtarzanie różnych kwestii, związanych ze zdrowiem psychicznym, zaczynają przynosić jakiś rezultat – mówi prof. Maciej Pilecki
Istotne znaczenie wspólnoty
Tegoroczne hasło Human Week brzmi "Bezpiecznie razem", co podkreśla kluczowe znaczenie relacji międzyludzkich w kontekście zdrowia psychicznego. Zmieniająca się struktura współczesnych rodzin sprawia, że dla rozwoju i bezpieczeństwa dzieci i młodzieży istotną rolę odgrywają inne kręgi społeczne, takie jak przedszkola i szkoły. W kontekście osób dorosłych ważne jest natomiast miejsce pracy i krąg przyjaciół.
Z różnych względów rodziny stają się coraz mniejsze i coraz mniej stabilne, dlatego warto rozmawiać o innych relacjach i innych kręgach, które są w naszym życiu. Pewne zachowania czy zdarzenia w tych kręgach mogą szkodzić zdrowiu psychicznemu, a z drugiej strony są to miejsca, w których zdrowie psychiczne może być promowane. Myślę, że powinniśmy pomagać różnym wspólnotom i instytucjom, które mogą wspierać zdrowie psychiczne – podkreśla prof. Maciej Pilecki
(posłuchaj całej rozmowy)
Posłuchaj wypowiedzi
Profilaktyka zaburzeń psychicznych
Dbanie o relacje interpersonalne, zdrowe odżywianie, odpowiednia ilość snu oraz unikanie używek i ryzykownych zachowań to kluczowe elementy w zapobieganiu zaburzeniom psychicznym. Właściwe zarządzanie stresem i umiejętność rozpoznawania własnych granic również odgrywają istotną rolę w utrzymaniu równowagi psychicznej. Jak zauważył profesor Maciej Pilecki, zdrowie psychiczne w dużej mierze zależy od tego, co robimy ze swoim życiem oraz od wpływu, jaki nasze życie ma na ekspresję genów. Badania pokazują, że aż 60% ryzyka wystąpienia zaburzeń można przypisać naszym codziennym wyborom i stylowi życia. To otwiera drzwi do działań prewencyjnych, które każdy z nas może podjąć.
Zależy na na tym, żeby o zdrowiu psychicznym myśleć zawsze, a nie dopiero wtedy, kiedy szukamy telefonu do psychiatry czy psychoterapeuty. Jako społeczeństwo często rozmawiamy o dietach, zastanawiamy się nad tym, jak zdrowo jeść. Myślę, że na równi powinniśmy myśleć o tym, jak zdrowo żyć, jak zadbać o to, żeby przeciwdziałać zaburzeniom psychicznym – apeluje prof. Maciej Pilecki
Ważną rolę w dbaniu o zdrowie psychiczne odgrywa sen, który nie jest tylko czasem odpoczynku, ale także regeneracji i rekonsolidacji w naszym organizmie.
Sen jest równie ważny jak jawa. Jest to czas, który pozwala naszemu organizmowi zregenerować się, dojrzeć, wewnętrznie zmodyfikować. Śpimy dzisiaj za mało. Istnieją badania mówiące o tym, że osoby nastoletnie śpią teraz o kilkadziesiąt minut krócej, niż spały jeszcze 20 lat temu – dodaje prof. Maciej Pilecki
Human Week jest nie tylko platformą do dyskusji na temat zdrowia psychicznego, ale również okazją do edukacji i wzmacniania społeczności. W nadchodzących dniach zaplanowano wiele wydarzeń, które mają na celu podnoszenie świadomości na temat zdrowia psychicznego w różnych kontekstach. Cały program wydarzenie dostępny jest [TUTAJ]
