Poniedziałek, 16 lis 5 °C Jakość powietrza: Dobra Na antenie
Menu dostępności (CTRL+U)
Zmień kontrast
Podświetl linki
Zatrzymaj animacje
Powiększ tekst
Szerokość tekstu
Wysokość linii
Resetuj ustawienia

Kto pilnuje unijnych pieniędzy? O roli Prokuratury Europejskiej

W sprawie dotyczącej prezydenta Nowego Sącza Ludomira Handzla oraz jego zastępcy postępowanie nadzoruje Prokuratura Europejska (EPPO), która współpracuje z Centralnym Biurem Antykorupcyjnym. Śledztwo dotyczy nieprawidłowości przy organizacji szkoleń finansowanych z funduszy unijnych, a szacowana szkoda dla budżetu UE przekracza 600 tysięcy euro. Czym jest Prokuratura Europejską i jakie ma kompetencje? O tym rozmawialiśmy na antenie Radia Kraków z dr. Pawłem Czarneckim, adiunktem w Katedrze Postępowania Karnego UJ.

Kto pilnuje unijnych pieniędzy? O roli Prokuratury Europejskiej
Zdjęcie ilustracyjne/ Fot. Pexels.
  • Prokuratura Europejska to niezależny organ UE, powołany do ścigania przestępstw finansowych na szkodę Unii.

  • Polska dołączyła do niej w 2024 roku, po kilku latach sprzeciwu poprzednich władz.

  • Prokuratura działa poprzez delegowanych prokuratorów krajowych, którzy mają szerokie, ponadnarodowe kompetencje.

  • Współpracuje z innymi unijnymi organami – OLAF-em, Eurojustem i Europolem – tworząc wspólną sieć ścigania przestępstw.

  • Członkostwo w Prokuraturze Europejskiej zwiększa przejrzystość i bezpieczeństwo finansowe państw korzystających z funduszy unijnych.

Czym jest Prokuratura Europejska?

Dr Paweł Czarnecki wyjaśnia, że Prokuratura Europejska to niezależny organ Unii Europejskiej, zupełnie inny niż krajowe prokuratury. Została ustanowiona w 2017 roku, a faktycznie działa od czerwca 2021. Jej celem jest ściganie przestępstw finansowych na szkodę Unii, w tym nadużyć, korupcji, prania brudnych pieniędzy czy transgranicznych wyłudzeń VAT.

Prezydent Nowego Sącza i jego zastępca zawieszeni z zakazem wstępu do urzędu. Nowy komunikat CBA

Sławomir Wrona

Prokuratura ta ma strukturę zdecentralizowaną — łączy organy państw członkowskich i działa poprzez prokuratorów delegowanych, którzy mogą prowadzić śledztwa w różnych krajach UE.

Większość państw UE uczestniczy we współpracy w ramach Prokuratury Europejskiej, ale nie jest to obowiązkowe. Obecnie zrzesza ona 24 państwa, Polska dołączyła dopiero w 2024 roku. Wcześniej, za czasów Zbigniewa Ziobry, Polska odmawiała przystąpienia. Dopiero minister Adam Bodnar doprowadził do formalnego wniosku o akces, a Komisja Europejska zatwierdziła go 29 lutego 2024 roku.

Prokuratura krajowa, kierowana przez Zbigniewa Ziobrę, była przeciwna temu krokowi. Dopiero minister Adam Bodnar zainicjował działania i ostatecznie przystąpiliśmy do Prokuratury Europejskiej na początku marca 2024 roku

mówi dr Czarnecki.

Prezydent Nowego Sącza i jego zastępca przerwali milczenie po zatrzymaniu przez CBA. "Wracamy do pracy"

Bartosz Niemiec

Jak Prokuratura Europejska współpracuje z innymi organami?

Centralna siedziba Prokuratury znajduje się w Luksemburgu. To stamtąd koordynowane są działania prokuratorów delegowanych w krajach członkowskich.

Z Prokuraturą Europejską współpracuje OLAF ((Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych), który wraz Eurojustem i Europolem tworzą system unijnych organów ścigania działających w ramach wspólnej przestrzeni bezpieczeństwa

- tłumaczy gość Radia Kraków.

W sprawach transgranicznych powoływane są zespoły śledcze, w których uczestniczą prokuratorzy z różnych państw. Mają oni szerokie uprawnienia – mogą przejmować śledztwa prowadzone przez krajowe organy, takie jak CBA, i prowadzić je samodzielnie.

Dr Czarnecki podkreśla, że prokuratorzy europejscy mają te same uprawnienia co krajowi, ale z dodatkowymi kompetencjami przewidzianymi w unijnych przepisach. Ich zadaniem jest prowadzenie dochodzeń, przygotowanie aktu oskarżenia i występowanie jako oskarżyciel przed sądem krajowym:

Prokuratorzy europejscy pełnią funkcję oskarżyciela publicznego. Zbierają dowody, prowadzą śledztwa, a decyzje o aresztach i środkach zapobiegawczych pozostają w gestii sądu krajowego.

Nowy Sącz: po akcji CBA prezydenci wrócili do pracy, ale w urzędzie ich nie ma

Sławomir Wrona

Znaczenie przystąpienia Polski do Prokuratury Europejskiej

Zdaniem dr. Czarneckiego, przystąpienie Polski do Prokuratury Europejskiej to ważny krok dla przejrzystości i wiarygodności państwa. Dzięki tej współpracy możliwe jest skuteczniejsze ściganie przestępstw finansowych i ochrona unijnych funduszy. Udział w Prokuraturze oznacza też większą transparentność w wydatkowaniu środków unijnych oraz łatwiejsze odzyskiwanie środków utraconych w wyniku nadużyć:

Jeśli korzystamy z funduszy unijnych, dobrze jest przestrzegać zasad przejrzystości i transparencji. Prokuratura Europejska dysponuje szerokimi uprawnieniami i już może pochwalić się sukcesami w zabezpieczaniu środków pochodzących z przestępstw.

Patryk Wicher (PiS): Prezydent Handzel powinien odpocząć. Wizerunek Nowego Sącza stracił

Jacek Bańka

Najpopularniejsze

  • Duży pożar w Giebułtowie. Ogień opanowany, akcja straży zakończona

    Radio Kraków

  • Zmiany we władzach Kraków Airport. Łukasz Gibała odwołał Łukasza Pawełka

    Radio Kraków

  • Policja wyjaśnia: żaden funkcjonariusz krakowskiej komendy miejskiej nie został wysłany do Warszawy

    Radio Kraków

  • Msza w intencji sprawcy zamachu w Krakowie. Bazylika Mariacka wydała oświadczenie

    Krzysztof Orski, Gabriela Koziara

  • Miliony z autostrady A4. Stalexport ujawnia wyniki przed końcem koncesji

    Radio Kraków

  • „Róg starszych posterunkowych Jakuba Kulika i Artura Morańskiego”. Krakowianie dziękują bohaterom

    Julia Kawa

Najnowsze

  • Nowe informacje o stanie zdrowia strażaka, który osłonił żonę przed kulą. Szpital przekazał komunikat, strażacy zbierają na leczenie

  • Picasso i pikasiaki

  • Siedziba Dowództwa Wojsk Medycznych w Krakowie ma być gotowa wcześniej, niż planowano

  • Dlaczego dzieci nie rozmawiają z rodzicami?

  • News Radia Kraków
    News Radia Kraków

    Władze Krakowa zawiadomiły prokuraturę w sprawie ZIS. Chodzi o umowy z agencją PR

  • USA, Chiny i Rosja mogą podzielić świat? „Europa przez lata jechała na plecach Ameryki”