2019 rok Zakopane ogłosiło rokiem Antoniego Rząsy, przypominając o przypadającej w tym roku setnej rocznicy urodzin wybitnego rzeźbiarza. Wystawy przybliżające bogatą i różnorodną twórczość Rząsy przygotowało Muzeum Tatrzańskie i Galeria Antoniego Rząsy w Zakopanem. O życiu artysty, przyjaźni z Antonim Kenarem, rzeźbach i sztuce użytkowej Jolanta Drużyńska rozmawiała w Kole kultury, z synem artysty, także rzeźbiarzem Marianem Rząsą.
Posłuchaj wypowiedzi
Galeria Sztuki XX wieku w willi Oksza Muzeum Tatrzańskiego wystawa pt. „…i pozostała mi ta rzeźba. Antoni Rząsa 1919-2019”
Ekspozycja podzielona jest na cztery części. W pierwszej - rzeźbiarskie próby Antoniego Rząsy zestawione zostały z oleodrukami i rzeźbami świętych, ikonami.To zwrócenie uwagi na to, w jaki sposób kształtował się styl Antoniego Rząsy, krystalizowały się jego zainteresowaia.
fot. J.Drużyńska
Drugą ważną lekcją okazał się dla artysty jego pobyt we Włoszech – „Przez okres czterech miesięcy nie mogłem nic rzeźbić. W oczach mych jak w filmie przesuwały się mi obrazy rzeźb, malarstwa, architektury widzianej we Włoszech.” Kontekst tego doświadczenia nakreślają fotografie Wojciecha Plewińskiego z cyklu włoskiego, który podobnie jak zakopiańczyk odwiedził Italię w drugiej połowie lat 50. XX wieku. Trzecia część ekspozycji dotyczy zakopiańskiej aktywności artysty – pracy w Liceum Technik Plastycznych oraz pierwszych wystaw. Sercem całej ekspozycji jest sala, w której zobaczyć można dojrzałe i najbardziej znane prace Antoniego Rząsy.
fot. JD
Jak mówił sam artysta: „Tematem moich rzeźb zawsze jest człowiek, jego godność, jego działalność na odwiecznej drodze przemijania jakie dokonuje się w przyrodzie. Staram się w swej twórczości opowiadać o ludziach językiem prostym, dostępnym dla wszystkich”.
(Na podst. tekstu Julity Dembowskiej - Muzeum Tatrzańskie)
Galeria Antoniego Rząsy - wystawa pt: Życie jest już w samym drzewie
Wystawa pokazuje Antoniego Rząsę jako projektanta, twórcę sztuki użytkowej. Ławki, z których wyrastają drzewa, grzyby, stołki – baśniowe zwierzęta, krzesła, na których przysiadły ptaki. Te prace to także opowieści o pejzażu.
Barbara Zbrożyna wspominała: „Robił je z radością dotykania drewna, z jakąś wielką czułością… Charakterystyczne dla rzeźb Antka niesłychane ciepło, ludzkie ciepło w dotykaniu rzeźby, w konstruowaniu jej, w formowaniu jej detalu.” Ekspozycja jest rownież opowieścią o powojennym zakopiańskim wzornictwie.
fot. JD
Po epoce stylu zakopiańskiego szukano innych form nawiązujących do folkloru i dziedzictwa kulturowego Podhala, ale w sposób mniej dekoracyjny, a bardziej interpretujący motywy i formy.
(mat. pras Galerii Antoniego Rząsy)
"I POZOSTAŁA MI TA RZEŹBA. ANTONI RZĄSA 1919-2019" - Galeria Sztuki XX wieku w willi Oksza, filia Muzeum Tatrzańskiego
Zamoyskiego 25 29 czerwca – 1 września 2019
"ŻYCIE JEST JUŻ W SAMYM DRZEWIE" - Galerii Antoniego Rząsy , 7 lipca – 1 września 2019
JD
