W niedzielę o godz. 7 rano rozpoczęło się głosowanie w wyborach parlamentarnych - w których wybierzemy 460 posłów i 100 senatorów - oraz w referendum ogólnokrajowym. Do zakończenia głosowania o godz. 21 trwa cisza wyborcza i referendalna. Frekwencja w wyborach na godz. 12 wyniosła 22,59 proc. Najwyższą frekwencję zanotowano w okręgu nr 14 Nowym Sączu i wyniosła 25,68 proc
Posłuchaj co mówili głosujący w Tarnowie
Wybory w Krakowie i okolicach przebiegają spokojnie i rozpoczęły się punktualnie o godzinie 7.00
- poinformowała Radio Kraków Barbara Golanko, dyrektor Delegatury Krajowego Biura Wyborczego w Krakowie.
Małopolska policja zanotowała dotychczas 12 incydentów związanych z łamaniem ciszy wyborczej. Dotyczą głównie agitacji wyborczej, roznoszenia ulotek, czy zrywania wyborczych plakatów. Jedna ze spraw została zakwalifikowana jako przestępstwo. Dotyczyła przełamania zabezpieczeń informatycznych, by publicznie pojawiały się informacje stanowiące agitację wyborczą. Policja nie informuje o szczegółach tego incydentu.
Łącznie do godz. 6 rano w niedzielę odnotowano 144 przypadki wykroczeń, zarówno z kodeksu wykroczeń, jak i z kodeksu wyborczego - przekazał w niedzielę wiceprzewodniczący PKW Wojciech Sych. Podkreślił, że podaje informacje uzyskane od komendanta głównego policji na niedzielę, na godz. 6 rano.
Łącznie odnotowano, jeśli chodzi o wykroczenia, zarówno z kodeksu wykroczeń, jak i z kodeksu wyborczego, 144 przypadki
- poinformował Sych na konferencji prasowej w Warszawie.
Konferencje PKW
Państwowa Komisja Wyborcza w dzień wyborów ma mieć cztery konferencje prasowe. Pierwsza z nich odbyła się o godz. 10.00. Jak powiedział podczas konferencji przewodniczący PKW Sylwester Marciniak, okręgowe komisje poinformowały o kilku zdarzeniach. W Legnicy w lokalu jednej z obwodowych komisji wyborczych nie było energii elektrycznej, ale awaria została już usunięta. Sylwester Marciniak dodał, że z kolei okręgowa komisja w Słupsku powiadomiła PKW, że w jednej z obwodowych komisji znalazły się błędne spisy wyborców, ale urząd wydrukował już poprawne spisy i niezwłocznie dostarczył do komisji. Również w tym okręgu w jednej z miejscowości - w tym i w lokalu komisji wyborczej - brakowało energii elektrycznej, ale awaria ta także została już usunięta - wyliczał szef PKW.
PKW o frekwencji wyborczej na godz. 12: Wyniosła 22,59 proc., najwyższa była w Nowym Sączu
Podczas konferencji o 13.30 PKW poinformowała, że frekwencja w niedzielnych wyborach do Sejmu i Senatu na godz. 12 wyniosła 22,59 proc. Cztery lata temu w wyborach do Parlamentu frekwencja na godz. 12 wyniosła 18,14 proc.
Przewodniczący PKW Sylwester Marciniak poinformował, że najwyższa frekwencja o godz. 12 była w okręgu nr 14 Nowym Sączu i wyniosła 25,68 proc., a najniższa (19,75 proc.) była w okręgu nr 21 w Opolu.
Prezydent: Dotychczasowe informacje o frekwencji są bardzo optymistyczne
Kolejna konferencja prasowa PKW zaplanowana jest na godz. 18.30.
Kto może zagłosować?
Do głosowania w wyborach uprawnionych jest 29 mln 91 tys. 533 wyborców; wybory odbywają się w 31 tys. 497 obwodach głosowania. W samym Krakowie liczba uprawnionych do głosowania wynosi ponad 601 tysięcy osób. Zagłosować może jednak znacznie więcej osób, m.in. ze względu na pobrane zaświadczenie o prawie do głosowania. W stolicy Małopolski są 454 komisje wyborcze, w tym 43 w szpitalach, DPS-ach i zakładach karnych. W skład komisji powołano ponad 4 tysiące osób.
Polacy przebywający podczas wyborów za granicą zagłosują w jednym z 320 obwodów głosowania utworzonych poza granicami Polski; w wyborach do Sejmu będą wybierali kandydatów z okręgu nr 19 (Warszawa), a w wyborach do Senatu - kandydatów z okręgu nr 44 (Warszawa - Białołęka, Bielany, Śródmieście, Żoliborz).
Do lokalu wyborczego trzeba wziąć dokument tożsamości; dokument pozwoli na znalezienie wyborcy w spisie i dopuścić go do głosowania. Jeśli zaś wyborca będzie korzystał z zaświadczenia o prawie do głosowania, komisja dopisze go do spisu wyborców.
W lokalach wyborczych na wyborców będą czekały trzy jednostronicowe karty do głosowania. Na jednej karcie znajdą się listy kandydatów do Sejmu zarejestrowanych w danym okręgu wyborczym (w kolejności zgodnej z wylosowanymi numerami). Druga karta będzie zawierała nazwiska kandydatów do Senatu. Trzecia karta będzie zawierała cztery pytania referendalne.
Na dole każdej karty znajdzie się informacja o sposobie głosowania.
Aby oddać ważny głos, należy wpisać znak X w kratkę znajdującą się po lewej stronie nazwiska wybranego kandydata. Za nieważny uznaje się głos, gdy wyborca w żadnej z kratek nie postawi znaku X lub zagłosuje na więcej niż jedną osobę. Z kolei w referendum ogólnokrajowym na każde z pytań będzie można udzielić tylko jednej odpowiedzi: TAK lub NIE.
Posłuchaj co mówi Zofia Kieres, przewodnicząca obwodowej komisji wyborczej nr 14 w Chrzanowie
W wyborach do Sejmu, we wszystkich 41 okręgach listy zarejestrowało sześć komitetów wyborczych: Prawo i Sprawiedliwość, Koalicja Obywatelska, Nowa Lewica, Trzecia Droga Polska 2050 - PSL, Konfederacja oraz Bezpartyjni Samorządowcy.
Kandydatów do Senatu wybieramy w 100 jednomandatowych okręgach wyborczych.
Cisza wyborcza
Do zakończenia głosowania trwa cisza wyborcza i referendalna. W jej czasie zabronione jest prowadzenie agitacji wyborczej oraz kampanii referendalnej w jakiejkolwiek formie, w szczególności zwoływanie zgromadzeń, organizowanie pochodów i manifestacji, wygłaszanie przemówień oraz rozpowszechnianie materiałów wyborczych czy rozdawanie ulotek.
Zachęcanie lub zniechęcanie do udziału w wyborach nie stanowi agitacji wyborczej w rozumieniu przepisów Kodeksu wyborczego. Jak wskazuje PKW, działania o takim charakterze mogą więc być prowadzone po zakończeniu kampanii wyborczej przez podmioty nieuczestniczące w wyborach i pod warunkiem, że działania te są wolne od wszelkich elementów agitacji wyborczej. Podejmowanie takich działań przez uczestniczące w wyborach komitety wyborcze lub partie polityczne w czasie ciszy wyborczej naruszałoby zakaz prowadzenia w tym czasie agitacji wyborczej.
Natomiast zachęcanie lub zniechęcanie do udziału w referendum jest elementem kampanii referendalnej, ponieważ frekwencja ma w referendum decydujące znaczenie dla jego wyniku. Działania tego rodzaju nie mogą być zatem prowadzone w czasie tzw. ciszy referendalnej.
Agitacja wyborcza oraz prowadzenie kampanii referendalnej w lokalu wyborczym oraz na terenie budynku, w którym ten lokal się znajduje, są zabronione. W szczególności w dniu głosowania w lokalu wyborczym nie powinny być eksponowane żadne napisy, symbole, obrazy, znaki, także na elementach ubioru, manifestujące poglądy w sprawach politycznych lub społecznych, które kojarzone są z uczestniczącymi w wyborach podmiotami i mogą być przez wyborców odbierane jako forma agitacji wyborczej lub kampanii referendalnej.
Wszystkie zasady obowiązują także w internecie.
Za złamanie ciszy wyborczej i referendalnej grozi grzywna. Najwyższa grzywna: od 500 tys. zł do 1 mln zł grozi za publikację sondaży.
PKW zaznacza jednocześnie, że o tym, czy coś stanowi złamanie zakazu agitacji wyborczej, mogą decydować tylko organy ścigania i sądy, a wyborca, który uzna, że naruszono ciszę wyborczą, powinien to zgłosić bezpośrednio policji lub do prokuratury.
