W związku z planami rozbudowy obozu koncentracyjnego i budowy fabryki IG Farben wiosną swoje domy musiało opuścić około 5 tysięcy Polaków. Akcja objęła kilka miejscowości: Brzezinkę, Harmęże, Rajsko, Babice, część Brzeszcz a także Zasole, Monowice i Dwory.
Większość opuszczonych domów rozebrano, a pozyskany materiał Niemcy użyli do budowy obozu na terenie wsi Brzezinka. W rezultacie akcji w Brzezince, Pławach i Harmężach zniszczono ponad 90 % gospodarstw. W Brzezince z przeszło 500 budynków mieszkalnych zostało sześć oraz szkoła, remiza strażacka i dom gromadzki. Większość mieszkańców do swoich miejscowości mogła wrócić dopiero po wojnie. Dziś przed Tablicą Pamięci przed Bramą Śmierci obozu Birkenau złożono kwiaty o zapalono znicze. Uroczystość miała skromny charakter, a delegacje zachowały wymagane środki ostrożności.
Marek Mędela/bp
