Krakowianie oddychają najgorszym powietrzem spośród wszystkich mieszkańców polskich miast. Szkodliwe pyły przekraczają dopuszczalne normy niemal 200 dni w roku. Urzędnicy małopolscy szykują kolejne kotrole tego, czym palimy w piecach i domowych kominkach.
Zanieczyszczone powietrze to coraz poważniejszy problem Krakowa. Oddycha się tu gorzej niż w Katowicach - twierdzi Anna Szczęch z Wydziału Ochrony Środowiska Urzędu Marszałkowskiego. To co wdychamy najczęściej, to dwutlenek azotu oraz PM10, czyli metale ciężkie, dioksyny i furany. Mikrocząsteczki zawarte w pyle zawieszonym są tak małe, że mogą przenikać do płuc i oskrzeli. Krakowska gmina dofinansowuje wymianę pieców węglowych na bardziej ekologiczne systemy ogrzewania. Urząd marszałkowski prowadzi kontrole tego, czym palimy w piecach i domowych kominkach. Takie akcje niewiele jednak dają. Ubiegłoroczne 3 dniowe kontrole pochłonęły 122 mln zł a poziom przekroczenia udało się tylko nieznacznie zredukować.
Urzędnicy marszałka od kilku lat szykują się do czegoś w rodzaju "kilkudniowej terapii szokowej". Chcą by w czasie największego zatrucia powietrza w mieście obowiązywały określone zasady, np.: całkowity zakaz palenia traw i liści w ogrodach, zakaz wjazdu samochodów do ścisłego centrum, promocja komunikacji miejskiej przez bezpłatne przejazdy. Pod koniec listopada gotowa lista trafi do konsultacji społecznych.- Do wprowadzenia zasadniczej polityki "powietrznej" w Krakowie potrzebna jest jednak zmiana przepisów oraz polityki energetycznej Polski - twierdzi Szczęch. Korzystniejsze ceny gazu ziemnego i oleju opałowego - paliw niskoemisyjnych znacznie wpłynęłoby na obniżenie emisji trujących pyłów.
Tymczasem pojawia się problem palenia liści, za które można w Krakowie otrzymać 500 złmandatu. Jednym z miast, gdzie śmieci odbierane są za darmo przez samorząd jest Tarnów. Tam "Akcja Liść" organizowana jest od kilku lat. Wystarczy zebrać liście do worków, wystawić je przed dom i zadzwonić. W innych miastach liście trzeba we własnym zakresie wywieźć na wysypisko i zostawić tam za niewielką opłatą. Można też umówić się z firmą odbierającą odpady na dodatkową usługę. Wówczas opłata za wywóz śmieci będzie nieco wyższa.
(Aleksandra Ratusznik/Maciej Skowronek/jg)
