Do otwarcia nowego oddziału Muzeum Historycznego Miasta Krakowa w Podgórzu pozostało już tylko kilka miesięcy. W budynku przy ulicy Limanowskiego trwają prace remontowe. Tymczasem muzealnicy opracowują ostateczny kształt i zakres wystawy. Pomagają im w tym mieszkańcy i sympatycy Podgórza, którzy powierzają instytucji swoje pamiątki, często bardzo osobiste i cenne. Na tym właśnie polega fenomen tego nieistniejącego jeszcze materialnie miejsca - będzie to dzieło wspólne, z dużym udziałem społeczności lokalnej, co wpisuje się w trendy nowoczesnego muzealnictwa.
O powstanie tego muzeum zabiegało wiele osób przez wiele lat i przy użyciu wielu różnych środków. Teraz, kiedy prace powoli dobiegają końca i w zasadzie można już zacząć odliczanie do uroczystego otwarcia, oddajmy głos mieszkańcom.
"Trzydzieści lat tu mieszkam i tyle czekam, by to wszystko oglądnąć. Historia Podgórza to jest coś! Jeszcze z opowiadań babci pamiętam, że jak wałów nie było to tu ludzie łódkami pływali! Tak było zalane Podgórze. Dla nas jest to centrum Krakowa" - mówią krakowianie.
W tym, że jest to centrum dla mieszkańców nie ma żadnej przesady. A co za tym idzie? Muzealnicy musieli dostosować swoją koncepcję do potrzeb lokalnej społeczności. - Eksponaty zamknięte w gablotach nas nie interesują. Coraz bardziej muzuem jest miejscem dialogu i spotkania, i w prosty sposób kojarzy się z domem kultury. To dom kultury nie w tym pejoratywnym określeniu. Raczej jako miejsce działań ludzi" - mówi Radiu Kraków Katarzyna Bury z Muzeum Historycznego Miasta Krakowa.
W propozycjach muzeum znajdą się np. warsztaty dla dzieci i młodzieży czy seniorów. O tym, że muzeum nie może już oferować wyłącznie ekspozycji jest przekonany również Łukasz Gaweł z Uniwersytetu Jagiellońskiego i Muzeum Narodowego. "Stąd bardzo wiele aktywności w muzeach, które kojarzą nam się właśnie z działalnością domów kultury i sal koncertowych. Muzea muszą szukać nowych dróg dotarcia do swoich odbiorców. Pojawiają się zarzuty, że to pauperyzacja sztuki. Myślę, że raczej chodzi o pełniejszy dialog i kontakt z odbiorcą" - tłumaczy Łukasz Gaweł.
W stolicy Małopolski trudno znaleźć podobną instytucję do powstającego właśnie Muzeum Podgórza. Najbliżej jest jednak Dom Zwierzyniecki. Dla wielu mieszkańców, nawet jeśli nie zaglądają tym zbyt często, stanowi jeden z najważniejszych punktów dzielnicy.
"Cała rodzina z tego korzysta, uczestniczymy w różnych wydarzeniach" - mówi mieszkaniec Zwierzyńca.
W Krakowie, mieście przesiąkniętym historią znalazłoby się pewnie jeszcze kilka interesujących miejsc, gdzie mogłoby powstać tego typu muzeum. Jednak wcześniej warto zadać pytanie: czy wszystkie domy kultury pełnią należycie swoją funkcję?
(Magdalena Zbylut/ew)
