Towarzystwo Miłośników Historii i Zabytków Krakowa zostało w poniedziałek uhonorowane srebrnym medalem Cracoviae Merenti. „Nasza misja jest (...) ponadczasowa: budować kapitał społeczny na rzecz propagowania dziejów” – mówił prezes organizacji prof. Jacek Purchla.
Wręczenie medalu przyznanego za zasługi dla miasta odbyło się podczas obchodzonego 5 czerwca Święta Miasta na uroczystej sesji Rady Miasta.
"Przez 120 lat Towarzystwo znakomicie wypełniało założone cele i stało się wzorem dla podobnych organizacji w całej Polsce. Przez te lata dobrze służyliście państwo Krakowowi i jego mieszkańcom, dziś Kraków za to dziękuje" - mówił przewodniczący Rady Miasta Krakowa Bogusław Kośmider.
Prezydent Krakowa Jacek Majchrowski podkreślił, że nie ma organizacji, która w sposób "równie szeroki i wszechstronny zajmowałaby się dziedzictwem Krakowa". "W ciągu 120 lat swojego istnienia Towarzystwo Miłośników Historii i Zabytków Krakowa uczestniczyło we wszystkich ważnych debatach dotyczących miasta, zapobiegło wyburzeniu ważnych obiektów, finansowało prace konserwatorskie i archeologiczne. Skupieni w Towarzystwie znawcy dziejów Krakowa doradzali magistratowi przy ustalaniu nazw ulic i placów, otaczali fachową opieką lokalne tradycje i uczestniczyli w tworzeniu zbiorów dla przyszłego Muzeum Historycznego" – mówił prezydent. Przypomniał, że to z inicjatywy Towarzystwa odbyły się jeszcze przed wojną pierwsze Dni Krakowa.
Dodał, że pod skrzydłami tej organizacji rozwinęły działalność Komitety Opieki nad kopcami Kościuszki i Piłsudskiego, a także zainicjowany przez prof. Tadeusza Chrzanowskiego Komitet Opieki nad Zabytkami Kultury Żydowskiej. Prezydent Majchrowski podkreślił, że także i dzisiaj Towarzystwo "pomaga mądrze i odpowiedzialnie wykorzystywać dorobek minionych wieków i podejmować innowacyjne przedsięwzięcia bez szkody dla ukształtowanej w ciągu 1000 lat tożsamości miasta".
Prezes Towarzystwa Miłośników Historii i Zabytków Krakowa prof. Jacek Purchla mówił, że przyznanie srebrnego medalu Cracoviae Merenti jest zaszczytem, ale też zachętą do poszukiwania nowych form współpracy z samorządem w budowaniu kapitału społecznego na rzecz upowszechniania wiedzy o niezwykłym potencjale dziedzictwa Krakowa oraz troski o stan i ochronę zabytków.
"Od chwili naszego założenia skupiamy osoby zafascynowane Krakowem" – mówił prof. Purchla. Dodał, że Towarzystwo wielokrotnie zabierało głos w najważniejszych debatach o mieście, skupiając "aktywistów miejskich" na ponad sto lat przed tym zanim określenie to stało się modne. "Towarzystwo budowało i chce dalej budować kapitał społeczny na rzecz propagowania dziejów i skutecznej ochrony dziedzictwa kulturowego Krakowa. Nasza misja jest niewzruszona i ponadczasowa. Wymaga jednak poszukiwania ciągle nowych form jej wypełniania, bo dziś fundamentem naszego stosunku do przeszłości nie jest już tylko pietyzm wobec zabytków, ale kultura pamięci rozumiana jako system pamięci zbiorowej danego społeczeństwa. Dziedzictwo to nasza pamięć i nasza tożsamość" – powiedział prof. Purchla.
Prof. Purchla zaproponował powołanie Instytutu Kraków, który zajmowałby się lepszym wykorzystaniem potencjału intelektualnego miasta i badań nad dziedzictwem Krakowa dla jego przeszłości.
Towarzystwo Miłośników Historii i Zabytków Krakowa jest jedną z najstarszych polskich organizacji społecznych. Zostało powołane w listopadzie 1896 r., a jego pierwsze walne zgromadzenie odbyło się 6 stycznia 1897 r. Jego celem jest prowadzenie badań naukowych nad historią, sztuką i kulturą Krakowa, upowszechnianie wiedzy o Krakowie, utrwalanie poszanowania dla pamiątek i zabytków miasta, troska o ich stan i ochronę.
Wśród członków Towarzystwa byli wybitni artyści, uczeni i społecznicy m.in. Stanisław Wyspiański, Józef Friedlein, Józef Mehhoffer, Karol i Stanisław Estreicherowie oraz adwokat Klemens Bąkowski, który podarował organizacji obecną jej siedzibę przy ul. św. Jana 12. Od 1980 r. przez 35 lat Towarzystwem kierował wybitny historyk prof. Jerzy Wyrozumski.
PAP/kw
