W setną rocznicę plebiscytu na Górnym Śląsku, w sobotę 20 marca 2021 r. (godz. 12), na pl. Matejki w Krakowie premierowa odsłona wystawy „Powstania śląskie 1919-1921”. U stóp Pomnika Grunwaldzkiego odbędzie się briefing prasowy z udziałem prezesa IPN dr. Jarosława Szarka, wojewody małopolskiego Łukasza Kmity, doradcy wojewody śląskiego Czesława Sobierajskiego, dyrektorów katowickiego i krakowskiego oddziałów IPN dr. Andrzeja Sznajdera i dr. hab. Filipa Musiała oraz autorki wystawy Aleksandry Korol-Chudy.
Po I wojnie światowej na mocy traktatu wersalskiego zwycięskie mocarstwa zdecydowały, że przynależność państwowa Górnego Śląska rozstrzygnie się w formie plebiscytu. Na górnośląskim obszarze plebiscytowym rozpoczęła się kampania propagandowa prowadzona przez Polskę i Niemcy. Dramatyczny przebieg konfliktu o Górny Śląsk doprowadził Polaków do trzykrotnego zrywu zbrojnego.
Wystawa „Powstania śląskie 1919-1921” została przygotowana przez Oddziałowe Biuro Edukacji Narodowej IPN w Katowicach, w ramach projektu wystaw elementarnych Instytutu Pamięci Narodowej. Składa się z 15 paneli, prezentujących w układzie chronologicznym najważniejsze wydarzenia z lat 1918-1922. Koniec I wojny światowej, pierwsze i drugie powstanie śląskie, plebiscyt górnośląski oraz poprzedzająca go kampania propagandowa, trzecie powstanie śląskie, a w końcu podział regionu i przejęcie części Górnego Śląska przez polską administrację – to kluczowe punkty tej opowieści.
Wykorzystano fotografie i dokumenty ze zbiorów: Archiwum Archidiecezjalnego w Katowicach, Muzeum Czynu Powstańczego w Górze św. Anny, Muzeum 2. Korpusu w Józefowie, Muzeum Górnośląskiego w Bytomiu, Francuskiej Biblioteki Narodowej, Biblioteki Śląskiej, Biblioteki Narodowej, Narodowego Archiwum Cyfrowego, Grzegorza Grześkowiaka.
Uroczystość w Krakowie inauguruje tegoroczną prezentację wystaw IPN poświęconych powstaniom śląskim we wszystkich miastach wojewódzkich kraju. Ekspozycja pozostanie w Krakowie do końca kwietnia. Przygotowano ją we współpracy IPN katowickiego i krakowskiego, pod patronatem małopolskiego i śląskiego urzędów wojewódzkich.
Filmowa prezentacja wystawy: https://youtu.be/57UkasSLgt8
Mirosław Węcki „Plebiscyt na Górnym Śląsku – 20 marca 1921”: https://katowice.ipn.gov.pl/pl3/aktualnosci/140414,Miroslaw-Wecki-Plebiscyt-na-Gornym-Slasku-20-marca-1921.html
Więcej informacji na temat powstań śląskich: https://katowice.ipn.gov.pl/pl3/iii-powstanie-slaskie
Jak katowicki IPN upamiętnia 100. rocznicę plebiscytu i III powstania śląskiego: https://katowice.ipn.gov.pl/pl3/aktualnosci/140521,Katowicki-IPN-upamietni-100-rocznice-plebiscytu-i-III-powstania-slaskiego.html
Materiały prasowe/łk
Skontaktuj się z Radiem Kraków - czekamy na opinie naszych Słuchaczy
Pod każdym materiałem na naszej stronie dostępny jest przycisk, dzięki któremu możecie Państwo wysyłać maile z opiniami. Wszystkie będą skrupulatnie czytane i nie pozostaną bez reakcji.
Opinie można wysyłać też bezpośrednio na adres opinie@radiokrakow.pl
Zapraszamy również do kontaktu z nami poprzez SMS - 4080, telefonicznie (12 200 33 33 – antena,12 630 60 00 – recepcja), a także na nasz profil na Facebooku oraz Twitterze.
