Wojewódzki Program Ochrony Powietrza nakłada na miasto obowiązek stworzenia Strefy Czystego Transportu (SCT) wewnątrz drugiej obwodnicy. Przepisy dla Małopolski powstały w oparciu o nowelizację Ustawy o Elektromobilności i Paliwach Alternatywnych. Kraków został zobligowany, aby wprowadzić takie rozwiązanie do 24 grudnia 2022 r. Pierwszym etapem wprowadzania w Krakowie neutralności klimatycznej była m.in. wymiana tzw. kopciuchów. Kolejnym krokiem będzie zachęta, by porzucić pojazdy najbardziej emitujące zanieczyszczenia, kilkunasto i kilkudziesięcioletnie samochody z silnikiem diesla.
Posłuchaj co mówi Łukasz Franek, dyrektor Zarządu Transportu Publicznego w Krakowie
Szerokie badania przeprowadzone w 2019 r. w Krakowie pokazało, że 12 proc. aut emituje aż połowę wszystkich zanieczyszczeń samochodowych. Te 12 proc. to przede wszystkim kilkunastoletnie lub starsze diesle. Z badań emisji spalin w ruchu ulicznym wynika, że silniki produkowane od 2006 r. zanieczyszczają znacząco mniej.
Strefy Czystego Transportu zostały wprowadzone już w ponad 250 miastach w Europie. Po wprowadzeniu takiej strefy np. w Londynie, zanieczyszczenie powietrza dwutlenkiem azotu spadło o 40 proc., w Berlinie podobne pomiary pokazały spadek zanieczyszczeń o 25 proc. dla dwutlenku azotu i 60 proc. dla pyłów. Dlatego wierzymy, że działania te w końcowym efekcie znacząco zredukują zanieczyszczenia emitowane do powietrza w naszym mieście, ale też ochronią zdrowie i poprawią jakość życia mieszkańców.
SCT to nie zakaz poruszania się samochodem, tylko zachęta do tego, by nie używać tych najbardziej zatruwających powietrze i najmniej ekologicznych. Aktualnie władze miasta są na etapie przygotowywania scenariuszy na jakich zasadach i które pojazdy, z jakimi normami Euro będą mogły wjeżdżać do Strefy Czystego Transportu. Z przygotowanymi projektami będą chcieli wyjść do mieszkańców w ramach konsultacji, które pokażą, jaki wariant wprowadzenia SCT jest najbardziej akceptowalny przez krakowian.
W ramach konsultacji mieszkańcy będą mogli zaproponować, jak chcą, aby wyglądały najważniejsze dla nich zmiany w zapisach dotyczących strefy. Wypracowany wariant zostanie przekazany Radzie Miasta Krakowa ze wszystkimi danymi i wnioskami, tak by zdecydowała ona poprzez uchwałę o ostatecznych zasadach strefy.
Dla mieszkańców samej SCT, czyli wewnątrz drugiej obwodnicy, planowany jest okres przejściowy dla wprowadzanych zmian. Długość tego okresu oraz pozostałe szczegóły zostaną wypracowane podczas konsultacji w przyszłym roku. W związku z tym, aby nie wykluczać nikogo komunikacyjnie, miasto szuka rozwiązań rekompensujących wprowadzane zmiany.
Pierwszą propozycją dla osób, które zrezygnują z pojazdu, będzie dwuletni bilet do podróżowania Komunikacją Miejską w Krakowie, który według przeprowadzonych przez miasto badań wśród mieszkańców, jest najbardziej oczekiwanym wsparciem. Dla aktywnych fizycznie mieszkańców prawdopodobnie zaproponowane zostanie atrakcyjne dofinansowanie do zakupu roweru ze wspomaganiem elektrycznym.
