Przed nami kolejna lekcja "Wychowania plastycznego", tym razem z udziałem haftującej artystki wizualnej, aktywistki i laureatki Paszportu Polityki. Prace Moniki Drożyńskiej można zobaczyć w muzeach i galeriach, ale także w pociągach czy samolotach. Czy zamierza ponieść konsekwencje swoich nielegalnych czynów? Pyta Justyna Nowicka.
Posłuchaj podcastu
"Jestem hafciarą, artystką sztuk wizualnych, doktorą sztuki, aktywistką. Haftowanie traktuje jako dzielność polityczną. Pociągi demoluję Tuwimem" - deklaruje w mediach społecznościowych artystka wizualna Monika Drożyńska. No i ma za swoje. Sąd RP uznał ją winną uszkodzenia 58 pokrowców na zagłówki. "Czynu dokonałam techniką haftu ręcznego na tkaninie. Sąd udzielił mi „karę nagany i nakazał obowiązek zapłaty z tytułu poniesionej szkody w kwocie 510,04 zł na rzecz PKP Intercity” Będę się odwoływać od wyroku." - podkreśla Drożyńska. W swoich haftach stosuje głównie cytaty z poezji i prasy m.in "To jest projekt artystyczny", "Polska pochodzi z pola", "Idź na wybory" albo "Kto czuje gniew, a nie działa, szerzy zarazę", "Wakacje - prawdziwe doświadczenie nierówności społecznych", "Upał pachnie jak krew".
- Dla Moniki Drożyńskiej bycie artystką to jednocześnie bycie aktywistką. Twórczość zaś to aktywność społeczna. A sztuka? Ma być dostępna dla każdego- komentuje krytyczka sztuki Magdalena Ujma. A Drożyńska dodaje "Zajmuję się techniką haftu na tkaninie od wielu lat. Nie pracuję w zaciszu galerii, staram się, by haft był obecny w na transparentach, billboardach, banerach. Bo dla mnie haft to narzędzie budowania wspólnoty. Od dawna szukałam tkanin, które funkcjonują w przestrzeni publicznej - firanek, serwetek, zasłon, kotar. Zagłówki w pociągach wydały mi się idealnym "ekranem" do haftowania.
"Przyznałaś się do winy?" - pytam artystkę. - Przyznałam się do autorstwa, ale nie czuję się winna - odpowiada artystka. O swojej "winie" zamierza rozmawiać na sali sądowej.
Monika Drożyńska studiowała grafikę na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Jej projekty dotyczą dziś głównie kwestii języka w przestrzeni publicznej, jego przemian i roli w relacjach społecznych. Artystka współpracowała m.in z Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, Muzeum Współczesnym we Wrocławiu czy Zachętą Narodową Galerią Sztuki, a jej prace wystawiono m.in. w Muzeum Narodowym w Krakowie, Galerii Foksal w Warszawie czy Susan B Anthony Institute w Nowym Jorku. Projektantka ubrań, założycielka (wraz z Mają Kuczmińską) pierwszego krakowskiego konceptstoru (2004–2010). Jest założycielką Szkoły haftu dla pań i panów "Złote rączki".
