W magazynie "Wychowanie plastyczne" z rozmysłem i świadomie nie odwracamy wzroku od głośnej pracy Katarzyny Kozyry z 1996 roku pt. "Olimpia".
Posłuchaj programu
Wkrótce minie trzydzieści lat od jej powstania, a dzieło porusza uniwersalne tematy choroby, śmierci i społecznego postrzegania kobiecego ciała. Praca, inspirowana słynnym obrazem Édouarda Maneta, ukazuje artystkę w trakcie leczenia onkologicznego, pozbawioną włosów, bez makijażu. Dlaczego warto wracać do „Olimpii”, co zmieniło się w naszym postrzeganiu śmierci, choroby, zmienionego cierpieniem ciała? Z Moniką Kozień, kuratorką wystawy „Nie odwracaj wzroku. Refleksje wokół pokazu »Olimpii« Katarzyny Kozyry” w MuFo Muzeum Fotografi rozmawia Justyna Nowicka.
„Olimpia” składa się z trzech wielkoformatowych fotografii oraz kilkuminutowego wideo. Pierwsza fotografia przedstawia Kozyrę upozowaną na podobieństwo Olimpii z obrazu Maneta, druga ukazuje ją na łóżku szpitalnym, a trzecia – starszą, samotną kobietę we współczesnym mieszkaniu. Wideo dokumentuje wizytę artystki w pokoju zabiegowym. Elementem wiążącym wszystkie wizerunki i pozwalającym zidentyfikować „Olimpię“ jest atłasowa wstążka przewiązana na szyi każdej z postaci.
Wystawa „Nie odwracaj wzroku. Refleksje wokół pokazu »Olimpii« Katarzyny Kozyry” to nie tylko przypomnienie dzieła z 1996 roku, ale także premiera jego współczesnej kontynuacji. W 2024 roku Katarzyna Kozyra ponownie stanęła przed obiektywem, podejmując dialog z własnym dziełem sprzed niemal trzech dekad. Efektem są nowe fotografie, które prowokują do zadania pytań o to, jak – i czy w ogóle – zmieniło się nasze postrzeganie kobiecego ciała, starości, choroby i śmierci.
Istotnym elementem ekspozycji jest przestrzeń warsztatowa, współtworzona przez publiczność, gdzie odwiedzający będą mogli podzielić się swoimi doświadczeniami, stawiać pytania i wspólnie szukać sensu. Charakter tej części ekspozycji jest procesualny – będzie się rozwijać i zmieniać w rytmie toczących się wydarzeń.
Wchodząc tego lata do Muzeum Fotografii w Krakowie nie sposób będzie odwrócić wzroku – ani od „Olimpii”, ani od tematów, które ta praca porusza. Wystawa w MuFo to powrót do ikonicznego dzieła, jednego z najważniejszych i najbardziej przełomowych projektów sztuki krytycznej, ale też zaproszenie do refleksji nad godnością, cielesnością i przemijaniem oraz do podjęcia próby odnalezienia sensu tam, gdzie zwykle nie chcemy patrzeć.
