Po tragicznych wydarzeniach na Rynku Głównym, internet zalała fala informacji, teorii i domysłów. Wśród nich ogromną popularność zyskało szokujące nagranie, na którym zamachowiec z zimną krwią zapowiada swój atak. W sieci sypią się oskarżenia pod adresem służb, które rzekomo to przeoczyły. Czy faktycznie mieliśmy ten dowód przed oczami, czy znów ktoś gra na naszych emocjach?
Posłuchaj
To, co teraz obserwujemy w sieci, to niestety brutalne żerowanie na tej tragedii. Kiedy opadł pierwszy zrozumiały szok, do akcji natychmiast ruszyli internetowi detektywi i twórcy taniej sensacji. W sieci krąży film, na którym sprawca patrzy prosto w obiektyw i rzuca - "Dzisiaj będę palił lufkę i zrobię coś złego". Brzmi jak kwestia napisana dla czarnego charakteru w kiepskim serialu kryminalnym. Słusznie, bo to nagranie to całkowicie zmyślona manipulacja.
Prawda jest taka, że ten materiał to stuprocentowe cyfrowe oszustwo wygenerowane przez sztuczną inteligencję. Jak to zrobiono? Zaskakująco prosto. Ktoś wziął statyczne zdjęcie z profilu sprawcy na Facebooku. Dokładnie tę samą fotografię, która od soboty latała po wszystkich portalach informacyjnych i wrzucił je w generator AI, żeby ożywić twarz i podłożyć wygenerowany głos.
Skąd to wiemy? Nie musimy wyróżyć z fusów, ani wierzyć na słowo. Program SynthID od firmy Google, stworzony specjalnie do tropienia takich cyfrowych iluzji, od razu zaświecił się na czerwono. To samo potwierdził inny detektor - Hive. Maszyna wydała jasny werdykt. To wideo zostało wyprodukowane w komputerze, a nie nagrane telefonem.
Najgroźniejsze w tym wszystkim jest jednak to, co dzieje się z takim filmem w sieci. Ludzie to udostępniają, nakręcają się, a w komentarzach już padają pytania, gdzie były służby, skoro facet zapowiadał to w internecie. Odpowiedź jest banalnie prosta. Służby nie mogły tego wiedzieć przed atakiem, bo tego filmu wtedy po prostu nie było.
W momentach takich kryzysów emocje to nasz najgorszy doradca, a zarazem najlepsze paliwo dla internetowych troli, którzy żerują na chaosie. Jeśli widzicie w sieci materiał, który idealnie pasuje do waszego oburzenia i wygląda trochę zbyt filmowo, weźcie głęboki oddech. Nie dajmy się wodzić za nos algorytmom.
Zostawmy śledztwo prokuraturze, a sami włączmy myślenie. Nie klikajmy "podaj dalej", dopóki nie mamy pewności.
