Tragiczna powódź błyskawiczna i osuwiska na pograniczu Nepalu i Tybetu szybko stały się pożywką dla dezinformacji. W mediach społecznościowych zaczęły krążyć materiały generowane przez sztuczną inteligencję oraz stare nagrania z innych katastrof, przedstawiane jako aktualne.
Posłuchaj programu
Dużą popularność zdobyła grafika mająca przedstawiać nepalską miejscowość przed i po przejściu kataklizmu. Po jednej stronie widać kolorowe domy nad rzeką, po drugiej – tę samą okolicę zniszczoną przez błoto. Post zebrał niemal 20 tysięcy reakcji, jednak analiza wykazała, że obraz został wygenerowany przez sztuczną inteligencję.
Innym przykładem jest nagranie słonia przedzierającego się przez rwącą rzekę i pomagającego mężczyźnie uwięzionemu na skale. Film przedstawiano jako scenę z Nepalu. W rzeczywistości pochodził z powodzi w Indiach i został nagrany ponad dwa tygodnie wcześniej.
Do katastrofy przypisano również film przedstawiający duży ceglany budynek wpadający do rzeki. Materiał pochodził z indyjskiego regionu Dżammu i Kaszmir i powstał około miesiąca wcześniej.
Jeszcze starsze było nagranie potężnej lawiny błotnej niszczącej zabudowania. Film pochodzi z japońskiego Atami, gdzie do katastrofy doszło w lipcu 2021 roku. W poprzednich latach ten sam materiał był już fałszywie przedstawiany jako zapis innych kataklizmów.
Katastrofy i inne dramatyczne wydarzenia sprzyjają szybkiemu rozpowszechnianiu fałszywych treści. Szczególną ostrożność warto zachować przy spektakularnych zdjęciach i nagraniach publikowanych bez wiarygodnego źródła. Przed ich udostępnieniem należy sprawdzić, gdzie i kiedy rzeczywiście powstały.
