Przeglądasz rano media społecznościowe, czytasz komentarze pod postem ulubionego posła, słuchasz wiadomości i masz wrażenie, że to gorący polski spór polityczny. Tymczasem Stowarzyszenie Demagog bije na alarm hasłem - oni już tu są. Kto właściwie jest między nami? Dlaczego specjaliści od demaskowania dezinformacji postawili pod Pałacem Kultury budkę telefoniczną?
Posłuchaj
Gdyby ktoś wyobrażał sobie obcego agenta wpływu jako ponurego faceta w ciemnym trenczu, który przemyka pod Wawelem z teczką pełną mikrofilmów, pora na zimny prysznic. Dziś ten agent pisze bezbłędną polszczyzną, ma na imię Grażyna, a w internecie podaje się za oburzoną 38-letnią matkę z Polski, która narzeka na drożyznę w spożywczaku. To nie jest metafora. Z ujawnionych dokumentów rosyjskich fabryk trolli wynika, że boty sieci Matrioszka i Doppelganger tylko w 4 miesiące potrafiły wypluć niemal 34 miliony takich spreparowanych komentarzy.
Co robią u nas lokalnie? Niedawno w Krakowie mieliśmy festiwal fałszywek. Spreparowano profil Straży Miejskiej, podrobiono profil Związku Ukraińców, a nawet generowano deepfake'i. Wszystko po to, żebyśmy skoczyli sobie do gardeł.
Rosjanie przetestowali to w Niemczech, w Mołdawii i w Stanach Zjednoczonych. Teraz wzięli na celownik Francję i polskie wybory parlamentarne w 2027 roku. Nie potrzebują czołgów, wystarczy im algorytm i polski polityk, który bezmyślnie powtórzy fejka z mównicy, bo akurat pasuje mu to pod słupki poparcia.
Dlatego Stowarzyszenie Demagog, razem z koalicją Razem Przeciw Dezinformacji, wystartował z akcją "Oni Już Tu Są". W Warszawie postawili fizyczną budkę telefoniczną. Podnosisz słuchawkę i zamiast głosu znajomego słyszysz autentyczne, jadowite narracje, które krążą po polskim internecie. Teksty skrojone pod panikę, nienawiść i strach.
Do tego ruszyła strona zabezpieczwybory.pl. Znajdą państwo tam poradniki pokazujące czarno na białym, jak fabryki trolli klonują strony znanych portali i podszywają się pod np. żołnierzy. Jest też petycja do rządu o stworzenie konkretnego, oficjalnego systemu ostrzegania obywateli przed takimi atakami.
Przy urnie wyborczej to my mamy podejmować decyzje. Samodzielnie, nie pod dyktando botów. Więc gdy widzicie w sieci sensację, która podnosi wam ciśnienie do 200, weźcie głęboki oddech, policzcie do trzech i nie bądźcie darmowym megafonem w cudzej wojnie. Sprawdzajcie fakty.