Wtorek, 17 lis 4 °C Jakość powietrza: Dobra Na antenie
Menu dostępności (CTRL+U)
Zmień kontrast
Podświetl linki
Zatrzymaj animacje
Powiększ tekst
Szerokość tekstu
Wysokość linii
Resetuj ustawienia

Propaganda sukcesu w czasach PRL. ”W tonacji byczo jest…”

Przez kilka dekad istnienia Polski Ludowej propaganda była jednym z najważniejszych narzędzi w rękach władzy. Kształtowała wizerunek partii rządzącej, manipulowała społeczeństwem, miała za zadanie ukazanie państwa jako dynamicznie rozwijające się, zdolne do prześcignięcia Zachodu. O roli i znaczeniu propagandy, która meblowała głowy Polaków w PRL-u i do dziś pozostawiła po sobie wyraźne ślady w programie RK i IPN z cyklu "Posłuchaj historii" mówił historyk, socjolog, dr hab. Marcin Zaremba, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, stały współpracownik tygodnika "Polityka", badacz dziejów najnowszej historii Polski, autor bestsellerowych publikacji "Wielka Trwoga Polska 1944-1947. Ludowa reakcja na kryzys" i "Wielkie rozczarowanie, geneza rewolucji Solidarności". Program prowadziła Jolanta Drużyńska.

Propaganda sukcesu w czasach PRL. ”W tonacji byczo jest…”
Dekoracje propagandowe przed referendum "3 razy TAK" na pl. Unii Lubelskiej w Warszawie / NAC

Propaganda sukcesu była jednym z najbardziej charakterystycznych elementów życia publicznego w Polsce pod rządami komunistów. Rządzący  konsekwentnie kształtowali obraz rzeczywistości, ukazując państwo jako dynamicznie rozwijające się zdolne do prześcignięcia Zachodu. Hasła o nieustannym postępie, spektakularnych inwestycjach, triumfach w przemyśle, rolnictwie, kulturze czy sporcie miały nie tylko legitymizować władzę, ale formować nowego człowieka - lojalnego obywatela, zaangażowanego w kolejne etapy budowy komunistycznej utopii, dumnego z osiągnięć „socjalistycznej ojczyzny”. Kładziono nacisk przede wszystkim na rzekomą cywilizacyjną i kulturową wyższość nad zachodnimi demokracjami i wolnorynkową gospodarką oraz rychłe osiągnięcie powszechnego dobrobytu.

Propaganda sukcesu była obecna we wszystkich mediach, rytuałach świątecznych, codziennej pracy wyspecjalizowanych struktur propagandowych PZPR, szkoleniach ideologicznych, przestrzeni publicznej, masówkach etc.  (IPN) 

Napisy propagandowe podczas obchodów 1 Maja w Warszawie w 1969 roku / NAC

"Autorstwo określenia " propaganda sukcesu" nie jest pewne. Niekiedy przypisuje się Łukaszewiczowi , choć wątpliwe by miał on aż taką zdolność nazywania rzeczy po imieniu. Jedno jest pewne desygnat  tego określenia istniał dużo wcześniej.Trudno bowiem wskazać taki system polityczny, w którym rządzący nie wykorzystywaliby rzeczywistych czy wymyślonych sukcesów do wzmocnienia swojej legitymacji [...]  Nie da się jednak zaprzeczyć, że szczególną rolę  propaganda sukcesu odegrała  w systemach autorytarnych i monocentrycznych. Zwłaszcza w tych ostatnich propaganda jako zamierzone - informacyjne, persfazyjne i rytualne  oddziaływanie na zbiorowość ludzką w celu osiągnięcia pożądanych efektów politycznych, społeczno-ekonomicznych i kulturalnych stała się jednym z definicyjnych fundamentów istnienia. Co się zaś tyczy propagandy sukcesu, wyjątkowe miejsce zajęła w systemie indoktrynacji w Związku Radzieckim i krajach powielających ten model ..."

M.Zaremba -  "Wielkie rozczarowanie, geneza rewolucji Solidarności"  - fragment 

J.Drużynska rozmawia z M.Zarembą

Komentarze

Najpopularniejsze

  • Policja wyjaśnia: żaden funkcjonariusz krakowskiej komendy miejskiej nie został wysłany do Warszawy

    Radio Kraków

  • Msza w intencji sprawcy zamachu w Krakowie. Bazylika Mariacka wydała oświadczenie

    Krzysztof Orski, Gabriela Koziara

  • Mieszkańcy tarnowskiego Krzyża nie chcą krematorium. Odwołali się do wojewody

    Jakub Sajdak

  • „Róg starszych posterunkowych Jakuba Kulika i Artura Morańskiego”. Krakowianie dziękują bohaterom

    Julia Kawa

  • Duży pożar w Giebułtowie. Ogień opanowany, akcja straży zakończona

    Radio Kraków

  • Miliony z autostrady A4. Stalexport ujawnia wyniki przed końcem koncesji

    Radio Kraków

Najnowsze

  • Kraków ogranicza inwestycje. Stanisław Mazur: To podważanie fundamentów przyszłego wzrostu

  • W Tatrach trwają poszukiwania turystki. TOPR apeluje o pomoc

  • „Czy to jeszcze jest chrześcijaństwo?”. O. Jacek Prusak o oburzeniu po mszy za sprawcę zamachu

  • Pomagali rannym podczas zamachu w Krakowie. Prezydent Słowacji odznaczył dwoje swoich rodaków

  • Budżet Krakowa 2027: władze miasta planują oszczędności, ale i tak zadłużenie wzrośnie do 10 miliardów

  • Czy można patrzeć bez uprzedzeń? Wystawa Kingi Nowak w Bunkrze Sztuki