„Mało jest książąt i królów którychby dzieje porównać się dały, co do obfitości i nadzwyczajności wypadków z dziejami Władysława nazwanego Łokietkiem (…) Przeznaczony z urodzenia do władzy nad drobną Kujaw dzielnicą, obdarzony od natury mężnym i wytrwałym na przeciwności umysłem, zamierzył sobie panować nad całą Polską” - pisał w 1828 roku Franciszek Wężyk, pisarz, poeta, tłumacz, prezes Towarzystwa Naukowego Krakowskiego. Droga "małego" Piasta do korony była jednak wyjątkowo długa i pełna przeszkód. O polskiej grze o tron na przełomie XIII i XIV wieku w programie „Historia kołem się toczy” mówi krakowski mediewista dr hab. Andrzej Marzec, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, autor szeregu publikacji dotyczących gównie historii społeczno-politycznej późnośredniowiecznej Polski, m.in. współautor monumentalnego dzieła „Piastowie – leksykon biograficzny”, który obejmuje sylwetki wszystkich przedstawicieli rodu. Program prowadzi Jolanta Drużyńska.
Osobę Władysława Łokietka trudno jednoznacznie ocenić. Już współcześni zarzucali mu, że umierając (1333), pozostawił po sobie wiele niezałatwionych spraw, które sfinalizował dopiero jego wielki następca. Z drugiej strony niewątpliwą zasługą było niestrudzone dążenie do zjednoczenia rozdrobnionych dzielnic, uwieńczone koronacją w 1320 roku.
Niektórzy historycy zarzucali Łokietkowi, że był słabym politykiem, natomiast doceniali jego umiejętności wojskowe. Z opinią taką trudno się zgodzić. Sojusz z Węgrami zainicjowany w 1320 roku zapewnił pokojowe wręcz przyjazne stosunki na wiele dziesiątków lat. Łokietek również poprzez małżeństwo syna z księżniczką litewską otwierał drogi dla przyszłej unii polsko litewskiej. Ważny był sojusz z papiestwem. Pomimo zatem niezaprzeczalnych błędów (utrata Pomorza Gdańskiego, znacznej części Śląska) ogólny bilans politycznych dokonań Władysława Łokietka wypada korzystnie.
„Piastowie kujawscy- Władysław Łokietek” w: „Piastowie. Leksykon biograficzny” – fragment, Kraków 1999
