Wtorek, 27 paź 9 °C Jakość powietrza: Dobra Na antenie
Menu dostępności (CTRL+U)
Zmień kontrast
Podświetl linki
Zatrzymaj animacje
Powiększ tekst
Szerokość tekstu
Wysokość linii
Resetuj ustawienia

Krakowski KPN w stanie wojennym - "Gaz na ulicach" po latach

Stan wojenny w Krakowie. Aktywnie działają młodzi z KPN i innych zapomnianych dziś środowisk. Demonstracje, walki uliczne, nastoletni bohaterowie i ich oprawcy. Po dziewięciu latach autorzy dwutomowej publikacji „Gaz na ulicach. KPN w Krakowie. Stan wojenny 1921-1982” Maciej Gawlikowski, reporter dokumentalista i producent, były działacz opozycji demokratycznej w PRL-u i Mirosław Lewandowski, prawnik, polityk udostępniają swoją książkę za darmo online. O działalności krakowskiej KPN w stanie wojennym, publikacji opisującej te działania i towarzyszącej jej dziś refleksji Jolanta Drużyńska rozmawiała z autorami w Kole kultury.

Krakowski KPN w stanie wojennym -  "Gaz na ulicach" po latach
Kraków 1984 Manifestacja zreorganizowana przez krakowską KPN. Fot domena publiczna

Posłuchaj wypowiedzi

Gaz na ulicach KPN w Krakowie. Stan wojenny 1981-1982.

To opowieść o stanie wojennym. Książka pokazuje nie tylko działalność Konfederacji Polski Niepodległej, ale też osób i środowisk dziś zupełnie zapomnianych, które w stanie wojennym w Krakowie odgrywały znaczącą rolę.


Decyzją Czytelników „Gaz na ulicach” wybrany został Książką Historyczną Roku 2012 w kategorii popularnonaukowej

W kwietniu 2020 roku autorzy udstępnili pdf. ksiązki za darmo   https://www.earchiwumkpn.pl/opracowania/gaz_na_ulicach.html

Kraków - Nowa Huta 1982 r. Fot. Materiały operacyjne SB/ AIPN

Autorzy :M.Gawlikowski i M Lewandowski  o książce „Gaz na ulicach”

"Rzetelne opisanie tych zaledwie 12 miesięcy  działalności krakowskiej Konfederacji, wymagało zebrania przez nas obszernego materiału źródłowego. Obejmuje ona około 200, nierzadko wielotomowych, jednostek aktowych ze zbiorów IPN[…] relacje ustne około 70. Osób. Głownie ze środowiska krakowskiej KPN, ale także np. funkcjonariuszy SB i WSW, któryz KPN rozpracowywali, grubo ponad 100 numerów prasy podziemnej, która ukazywała się w Krakowie w 1982 r ( z bogatych zbiorów Fundacji Centrum Dokumentacji Czynu Niepodległościowego , wspomnienia i zapiski nieżyjących już działaczy. Dociekanie prawdy, momentami wymagało od nas dziennikarskiego śledztwa, podczas którego musieliśmy bohaterów wydarzeń sprzed 30 lat szukać nawet setki kilometrów od Krakowa..."

(fragment „Od autorów. Gaz na ulicach T.1 2011)

frragment opini  prof. dr hab. Tomasza Gąsowskiego ( UJ) 

"...Nurt niepodległościowy, którego głównym, acz nie jedynym, reprezentantem byli Konfederaci, pozostaje do dziś na marginesie opowieści o wolnościowych działaniach Polaków w latach 70. i 80. XX w. (...) Sama opowieść o wydarzeniach rozgrywających się w Krakowie (a częściowo także poza miastem, bo za murami więzień i ośrodków internowania) a także losach ludzi, ich uczestników w ciągu 12 miesięcy roku 1982 jest niezwykle drobiazgowa, plastyczna i sugestywna. Ma ona, rzec można, charakter panoramicznej opowieści o czasach i ludziach (...) 

jd 

Najpopularniejsze

  • Tatry Zachodnie: polski turysta ranny podczas ucieczki przed niedźwiedzicą

    Radio Kraków

  • Śmiertelny wypadek w Januszowicach. Nie żyje 33-letni kierowca

    Jan Pająk

  • Tragiczne odkrycie w lesie pod Tarnowem. Biegacz znalazł ciało 37-latka

    Agnieszka Wrońska-Bęben

  • Z Żabna do Krakowa w godzinę? Samorządowcy zdradzają plany dla „Szczucinki"

    Agnieszka Wrońska-Bęben

  • Sześć departamentów do likwidacji. Łukasz Gibała podpisał zarządzenie

    Radio Kraków

  • Wichury nad Polską, alerty także w Małopolsce. W Tatrach możliwe zamiecie

    Radio Kraków

Najnowsze

  • Zaduszki Organowe 2026. Muzyczny maraton w krakowskich świątyniach

  • Ktoś wyłamał bariery na zamkniętym zjeździe z DK75 w Gnojniku. Drogowcy zawiadomili policję

  • Nocne utrudnienia na obwodnicy Brzeska. Kierowcy jadący w stronę Krakowa pojadą objazdem

  • Samochód dachował i leżał w polu. Pijanego kierowcę odnalazł policyjny pies

  • Duże zmiany na S-7 w krakowskich Mistrzejowicach. Już niedługo tędy pojadą kierowcy

  • ZUS w Suchej Beskidzkiej po modernizacji. Więcej miejsca i udogodnienia dla klientów