Wtorek, 17 lis 4 °C Jakość powietrza: Dobra Na antenie
Menu dostępności (CTRL+U)
Zmień kontrast
Podświetl linki
Zatrzymaj animacje
Powiększ tekst
Szerokość tekstu
Wysokość linii
Resetuj ustawienia

Chiny, Indie, Pakistan - przeszłość w teraźniejszości azjatyckich mocarstw

Koniec lat 40. XX wieku otworzył nowy rozdział w historii Chin i Indii. Ich przywódcy Mao Zedong „z determinacją umacniający rolę partii komunistycznej” i dynastia Nehru - Gandhi wprowadzili swoje kraje na zupełnie nową ścieżkę rozwoju, która zaprowadziła je, po latach, na szczyty azjatyckiej i światowej polityki. Dołączył do nich Pakistan, od 1947 roku zupełnie nowy organizm państwowy, który obok Chin, Indii i Korei Północnej stał się dzięki m.in. zabiegom klanu Bhutto czwartym nuklearnym mocarstwem Azji. O „ambicji i budowaniu potęgi” azjatyckich mocarstw i o tym jak w tej ich historii zaistnieli Polska i Polacy w programie „Historia kołem się toczy” mówić będzie prof. Piotr Kłodkowski, orientalista i politolog związany z Katedrą Porównawczych Studiów Cywilizacji UJ, profesor wizytujący na University of Rochester (stan Nowy Jork), ambasador RP w Indiach w latach 2009 – 2014. Autor szeregu publikacji o tematyce azjatyckiej w tym obszernej pracy zat. „Azjatycka Wielka Gra. Indie i Azja Południowa w sporze o regionalną i globalną dominację w XX i XXI wieku”. Publikacja została w 2025 roku uhonorowana nagrodą im. Jana Długosza za najlepszą książkę humanistyczną. Program poprowadzi Jolanta Drużyńska. Środa 5 listopada g. 21.05.

Chiny, Indie, Pakistan - przeszłość w teraźniejszości azjatyckich mocarstw
1. Jawaharlal Nehru z Mahatmą Gandhim w 1946 / Wikipedia 2. Zulfikar Ali Bhutto - prezydent i premier Pakistanu fotografia z 1971 r / Wikipedia 3. Deng Xiaoping ( pierwszy z lewej ) z przyszłym prezydentem  Li Xiannian (w środku ) i premierem Zhou Enlai w 1963 r / Wikipedia

„… Jared Diamond, ( autor książek o tematyce łączącej  antropologię,, biologię i historię – przyp. JD) analizując dzieje poszczególnych cywilizacji i kultur od czasów najdawniejszych, przytacza w końcowej partii swego dzieła ( Strzelby, zarazki, maszyny. Losy ludzkich społeczeństw) dwie skrajne wypowiedzi, które ilustrują popularne postrzeganie historii. Thomas Carlyle miał powiedzieć, że „historia powszechna, historia dokonań człowieka na tym świecie, jest w gruncie rzeczy historią wielkich jednostek, które tu działały”. Podobnie miał się wyrazić sam Henry Kissinger, a jego frazę przytacza biograf, Walter Isaacson: „Gdy byłem profesorem, wydawało mi się, że historia jest napędzana przez bezosobowe siły. Jednak praktyka pokazuje, jak dużo zależy od wielkich osobowości”. Tymczasem Diamond na przeciwległym biegunie umieszcza kanclerza Ottona von Bismarcka, któremu przypisuje się słowa, że „zadaniem męża stanu jest wsłuchiwać się w odgłos kroków Boga przemierzającego historię i usiłować uchwycić się pół Jego płaszcza, kiedy Bóg go mija” Zapewne nie skonstruujemy odpowiednio doskonałego algorytmu mierzącego za pomocą średniej ważonej udział poszczególnych jednostek w historii regionalnej bądź globalnej, ale to przecież nie oznacza, że nie będziemy budować kolejnych hipotez. Uznajmy zatem, nieco w kontrze do szkoły Annales, że nie sposób zrozumieć dziejów Francji bez studiów nad postacią Napoleona, dziejów Niemiec bez Bismarcka czy Wielkiej Brytanii bez Churchilla. Na swój sposób potrafili oni ujarzmić przynajmniej część owych sił historii i zaprząc je w służbie realizowanej przez siebie polityki. To samo w Azji. Chiny prawdopodobnie nie posiadałyby współczesnego kształtu bez Mao Zedonga, z jego szaleństwami, ale i determinacją w umacnianiu roli partii komunistycznej oraz wyrachowaniem dyplomatycznym na scenie międzynarodowej. Podobnie nie sposób zrozumieć współczesnych Indii bez szczegółowych studiów nad dokonaniami postaci-gigantów: Mahatmy Gandhiego oraz Jawaharlala Nehru i Indiry Gandhi. Ta ostatnia dwójka przywódców miała ogromny udział w kształtowaniu struktury polityczno- społecznej państwa, narzuciła pewien "modus operandi "uczestnikom gry politycznej, ustaliła na długie lata reguły postępowania w otoczeniu międzynarodowym, wreszcie stworzyła własną opowieść o rodzie Nehru-Gandhi

[…]

Modelowym przykładem pakistańskiej partii ogólnokrajowej, która współkształtowała historię kraju i stanowiła ideowo-polityczną opozycję wobec rządów armii, jest Pakistańska Partia Ludowa (Pakistan People’s Party – PPP), od samego początku istnienia związana z rodem Bhutto. (Zulfikar Ali Bhutto - prezydent i premier Pakistanu , nazywany ojcem pakistańskiego programu nuklearnego czy Benazir Bhutto , jego córka pakistańska polityk, premier Pakistanu - Przyp.. JD)

P. Kłodkowski „ Azjatycka wielka Gra.Indie i Azja Południowa w sporze o regionalną i globalną dominację w XX i XXI wieku” fragment

J.Drużynska rozmawia z P. Kłodkowskim

Najpopularniejsze

  • Policja wyjaśnia: żaden funkcjonariusz krakowskiej komendy miejskiej nie został wysłany do Warszawy

    Radio Kraków

  • Msza w intencji sprawcy zamachu w Krakowie. Bazylika Mariacka wydała oświadczenie

    Krzysztof Orski, Gabriela Koziara

  • Mieszkańcy tarnowskiego Krzyża nie chcą krematorium. Odwołali się do wojewody

    Jakub Sajdak

  • „Róg starszych posterunkowych Jakuba Kulika i Artura Morańskiego”. Krakowianie dziękują bohaterom

    Julia Kawa

  • Duży pożar w Giebułtowie. Ogień opanowany, akcja straży zakończona

    Radio Kraków

  • Miliony z autostrady A4. Stalexport ujawnia wyniki przed końcem koncesji

    Radio Kraków

Najnowsze

  • Kraków ogranicza inwestycje. Stanisław Mazur: To podważanie fundamentów przyszłego wzrostu

  • W Tatrach trwają poszukiwania turystki. TOPR apeluje o pomoc

  • „Czy to jeszcze jest chrześcijaństwo?”. O. Jacek Prusak o oburzeniu po mszy za sprawcę zamachu

  • Pomagali rannym podczas zamachu w Krakowie. Prezydent Słowacji odznaczył dwoje swoich rodaków

  • Budżet Krakowa 2027: władze miasta planują oszczędności, ale i tak zadłużenie wzrośnie do 10 miliardów

  • Czy można patrzeć bez uprzedzeń? Wystawa Kingi Nowak w Bunkrze Sztuki