Wtorek, 27 paź 6 °C Jakość powietrza: Dobra Na antenie
Menu dostępności (CTRL+U)
Zmień kontrast
Podświetl linki
Zatrzymaj animacje
Powiększ tekst
Szerokość tekstu
Wysokość linii
Resetuj ustawienia

Andegawenowie i ich rządy w Europie Środkowej

Jej przedstawiciele tytułowali się m.in. władcami Andegawenii, Prowansji, królami Sycylii, Neapolu, Albanii, Węgier, Chorwacji i Polski. Granice stworzonego przez francuską dynastię Andegawenów państwa, odziedziczonego potem przez Jagiellonów, a następnie przez Habsburgów, stały się później natchnieniem dla kulturowych i politycznych dążeń Europy Środkowej. O rządach Andegawenów w Europie Środkowej i konsekwencjach ich polityki, o Ludwiku Węgierskim i jego córce Jadwidze, a także o międzynarodowej konferencji przypominającej dziedzictwo Andegawenów w historycznej odsłonie Koła Kultury mówili prof. Maciej Czerwiński, dyrektor Instytutu Filologii Słowiańskiej UJ oraz mediewista prof. Andrzej Marzec z Instytutu Historii UJ. Program prowadziła Jolanta Drużyńska.

 Andegawenowie  i ich rządy w Europie Środkowej
Elżbieta Bośniaczka z córkami Katarzyną, Marią i Jadwigą. Wizerunek na skrzyni św. Symeona przechowywanej w kościele św. Symeona w Zadarze. / Fot. Instytut Filologii Słowiańskiej UJ

J.Drużyńska rozmawia z M.Czerwińskim i A.Marcem

Kraków i Zadar uważane są za najbardziej wysunięte na północ i najbardziej na południe miasta dominium Andegawenów w Europie Środkowej. Znakiem świadczącym o tej zjednoczonej pod Andegawenami przestrzeni jest skrzynia św. Symeona przechowywana w kościele św. Symeona w Zadarze.

W tym wspaniałym dziele sztuki jest kilka szczególnych obrazów, które przyciągają uwagę. Jednym z nich jest przedstawienie przybycia króla Ludwika Wielkiego, zwanego w Polsce Ludwikiem Węgierskim do Zadaru . Drugim jest przedstawienie jego żony Elżbiety Bośniaczki – córki bana Bośni Stefana II i Elżbiety kujawskiej ( z dynastii Piastów ). Towarzyszą jej trzy córki: Katarzyna, Maria i Jadwiga. Ta ostatnia wkrótce zostanie królową Polski, a wraz z jej małżeństwem z Wielkim Księciem Litewskim zapoczątkowana zostanie dynastia Jagiellonów, z której w ciągu dwóch stuleci wyłoni się wielu monarchów nie tylko Rzeczypospolitej Obojga Narodów ale także Królestwa Czech i Królestwa Węgier (a tym samym Królestwa Chorwacji). Ten wizerunek na skrzyni w Zadarze stał się punktem wyjścia do dyskusji badaczy: historyków, historyków sztuki i literatury uczestników międzynarodowej konferencji zat. „Dziedzictwo dynastii Andegawenów w Europie Środkowej". Konferencja została zorganizowana w październiku 2023 roku przez Instytut Filologii  Słowiańskiej UJ, Zamek na Wawelu i Uniwersytet w Zadarze,

Głównym celem konferencji jest podkreślenie znaczenia dziedzictwa Andegawenów w krajobrazie kulturowym i tekstach kulturowych Europy Środkowo-Wschodniej – zarówno w przeszłości, jak i współcześnie.

skrzynia św. Symeona / fot. Instytut Filologii Słowiańskiej Uj

650 lat temu urodziła się Jadwiga Andegaweńska, królowa Polski, żona pierwszego władcy z dynastii Jagiellonów, święta Kościoła Katolickiego, wielka fundatorka i odnowicielka Akademii Krakowskiej, dzisiejszego Uniwersytetu Jagiellońskiego.
W żyłach Jadwigi płynęła nie tylko królewska krew francuskiej dynastii Andegawenów (d’Anjou), polskich Piastów czy Habsburgów, ale również bośniackich banów i serbskich królów. Matka Jadwigi, Elżbieta Bośniaczka (1340-1387) była córką bana Bośni Stefana II Kotromanicia (zm. 1353) oraz praprawnuczką króla Serbii Stefana Dragutina z dynastii Nemanjiciów (1252-1316). Związki Jadwigi z innymi krajami słowiańskimi na tym się jednak nie kończą. Dynastia Jagiellonów, która powstała dzięki jej małżeństwu z Władysławem Jagiełłą, wydała królów Czech i Węgier – Władysława II Jagiellończyka (1456-1516) i jego syna Ludwika (1506-1526). Królowie Węgier byli jednocześnie władcami Królestwa Chorwacji, będącego autonomiczną jednostką Korony św. Stefana.

Obraz z wawelskiej kolekcji: Aleksander Lesser, Jadwiga przypatrująca się wjazdowi Jagiełły na zamek krakowski ( fot. Instytu Filologii Słowiańskiej UJ)

  mat prasowe  IFS UJ / jd

Najpopularniejsze

  • Tatry Zachodnie: polski turysta ranny podczas ucieczki przed niedźwiedzicą

    Radio Kraków

  • Śmiertelny wypadek w Januszowicach. Nie żyje 33-letni kierowca

    Jan Pająk

  • Tragiczne odkrycie w lesie pod Tarnowem. Biegacz znalazł ciało 37-latka

    Agnieszka Wrońska-Bęben

  • Z Żabna do Krakowa w godzinę? Samorządowcy zdradzają plany dla „Szczucinki"

    Agnieszka Wrońska-Bęben

  • Sześć departamentów do likwidacji. Łukasz Gibała podpisał zarządzenie

    Radio Kraków

  • Wichury nad Polską, alerty także w Małopolsce. W Tatrach możliwe zamiecie

    Radio Kraków

Najnowsze

  • Sylwia Paszkowska z Radia Kraków wyróżniona podczas gali Lodołamacze 2026

  • Węzeł, który "wybacza" błędy kierowcom. Duże zmiany na S7 przed Wszystkimi Świętymi

  • Ktoś chce potajemnie wywozić dzieci ze szkół? Absurdalna teoria wywołała panikę wśród rodziców

  • Bartosz Bocheńczak (Konfederacja): Mimo "wtopy" przy wyborach w Krakowie, wystartuję do Sejmu

  • OFICJALNIE | Kraków gospodarzem Mistrzostw Świata Kobiet Amp Futbol 2027!

  • Tarnów większy o sąsiednie miejscowości? Gmina Tarnów nie chce o tym słyszeć