Z Aleksandrą Biedrzycką z Instytutu Ochrony Przyrody PAN w Krakowie rozmawiała Ewa Szkurłat
Ma około 5 mm długości, jest cała czarna. Odwłok jest matowy. Trzecia para odnóży jest wydłużona i łukowato wygięta. Stąd jej nazwa Cinara curvipes. Każdy z nas może przyczynić się do ochrony polskiej przyrody i odłowić ten groźny, inwazyjny gatunek. Mowa o mszycy, która szkodzi drzewom iglastym. Może być pasażerem na gapę na naszych choinkach.
To owad, który tworzy liczne kolonie na pniach i gałęziach, głównie jodeł – kaukaskiej i koreańskiej. Badania naukowców ustalą trasę podróży groźnej mszycy, ale przede wszystkim pozwolą poznać przyczyny jej inwazji i zaplanować sposoby radzenia sobie z jej wpływem.
"Znalazłeś mszyce? Daj nam znać gdzie!" - prosi Instytut Ochrony Przyrody. Można pisać na adres: biedrzycka@iop.krakow.pl.
Inwazyjne gatunki obce (IGO) to rośliny, zwierzęta, patogeny i inne organizmy, które nie są rodzime dla ekosystemów i mogą powodować szkody w środowisku lub gospodarce, lub też negatywnie oddziaływać na zdrowie człowieka. W szczególności IGO oddziałują negatywnie na różnorodność biologiczną, w tym na zmniejszenie populacji lub eliminowanie gatunków rodzimych, poprzez konkurencję pokarmową, drapieżnictwo lub przekazywanie patogenów oraz zakłócanie funkcjonowania ekosystemów.
IGO oddziałują na rodzimą różnorodność biologiczną prawie wszystkich ekosystemów ziemi i stanowią jedno z największych zagrożeń dla tej różnorodności. Od XVII wieku IGO przyczyniły się do wyginięcia prawie 40% gatunków zwierząt, dla których przyczyna wyginięcia jest znana.
Problem IGO stale narasta, głównie z powodu rozwoju globalnego handlu, transportu i turystyki, co może ułatwiać wprowadzanie i rozprzestrzenianie się gatunków obcych w środowisku. Jeżeli dla danego gatunku nowe środowisko jest wystarczająco podobne do rodzimego, gatunek ten może przetrwać i rozmnażać się. Nie napotykając naturalnych wrogów lub innych ograniczeń gatunek może stać się inwazyjny: zwiększać obszar swojego występowania i wypierać gatunki rodzime. Proces ten wpływa na wzrost kosztów społeczno-ekonomicznych, zdrowotnych i ekologicznych na całym świecie. IGO stanowią zagrożenie dla rozwoju, poprzez swój wpływ na różne dziedziny gospodarki, jak: rolnictwo, leśnictwo, rybołówstwo, ale też na ekosystemy naturalne. Szkody te zwiększają się dodatkowo na skutek zmian klimatu, zanieczyszczenia środowiska, utraty siedlisk i przekształceń środowiska przez człowieka.
Wiele krajów zmaga się z niezwykle złożonym i kosztownym problemem IGO. Na przykład roczne szkody w środowisku spowodowane przez gatunki obce w Stanach Zjednoczonych, Brazylii, Południowej Afryce, Wielkiej Brytanii, Indiach oraz Australii oceniono na ok. 100 miliardów dolarów amerykańskich. Zajęcie się tym problemem jest sprawą pilną, nie tylko ze względu na rosnące koszty, ale również ze względu na często nieodwracalny wpływ na środowisko.
(e.sz/mat.prasowe MKiŚ)
