"Pamiętniki króla Stanisława Augusta" to pierwsza polska krytyczna edycja pamiętników władcy, pisanych w oryginale po francusku.
Z licznych portretów Baciarellego spogląda na nas elegancki Pan w stylowej peruczce. Opinie o ostatnim polskim królu nigdy nie będą jednoznaczne, ale trudno mu odmówić dobrego smaku, znajomości współczesnego malarstwa czy teatru.Jednoznacznej pointy raczej nie przewidujemy, ale o artystycznych pasjach polskiego monarchy będziemy debatować w Radiu Kraków - we wtorek 17 lutego po 21.00.
Nakładem Muzeum Łazienki Królewskie w Warszawie ukazała się niezwykła publikacja. "Pamiętniki króla Stanisława Augusta" to pierwsza polska krytyczna edycja pamiętników władcy, pisanych w oryginale po francusku. Jak pisze o znaczeniu tej publikacji we wstępie prof. Anna Grześkowiak-Krwawicz: "Pamiętniki Stanisława Augusta są ilustracją skomplikowanych losów ich autora. Mamy tu do czynienia z dziełem pod wielu względami unikatowym, już choćby dlatego, że niewiele jest w historii autentycznych wspomnień władców.
Król zaczął pisać pamiętniki w roku 1771 pisał z przerwami, powracając do niego kilkakrotnie. Chciał w nich pokazać nie tyle swoje życie, co historię Polski, a na jej tle swoją historię i swoje racje. (...) Pamiętniki są lekturą pasjonującą. Są nich elementy powieści sentymentalnej (romans z Katarzyną), sensacji (przygody w podróżach, porwanie króla), ciekawostki obyczajowe i towarzyskie, plotki i ploteczki z wyższych sfer, jednak ich wartość polega na czym innym. Przede wszystkim pokazują niesłychanie bogatą panoramę Europy i Rzeczypospolitej epoki oświecenia (...).
„Polska memuarystyka wzbogaciła się o dzieło wyjątkowej wartości. Autentyczne pamiętniki spisywane przez monarchów są rzadkością, a wspomnienia władcy, którego panowanie naznaczone jest dramatem państwa i osobistą tragedią stanowią na pewno wyjątek w pamiętnikarstwie światowym. Króla Stanisława Augusta, zarówno jako polityka i człowieka oceniano surowo, niezależnie od motywów, jakie za tymi bezwzględnymi opiniami stały. Ale czy były to opinie sprawiedliwe? Pytanie to zadajemy sobie od ponad 200 lat. Jestem przekonany, że lektura pierwszego, zasadniczo pełnego wydania pamiętników króla Stanisława Augusta, którą oddajemy do rąk czytelnika polskiego, pozwoli każdemu z nas podjąć próbę odpowiedzi na to pytanie - komentuje prof. dr hab. Andrzej Rottermund, dyrektor Zamku Królewskiego w Warszawie
Przekład autorstwa Wawrzyńca Brzozowskiego został nominowany do prestiżowej Nagrody Literackiej Gdynia 2013.
W Radiu Kraków we wtorek 17 lutego po godz.21.00 zaprezentujemy państwu fragmenty tego niezwykłego tekstu - słowami króla opowiemy o jego miłości do Katarzyny Wielkiej, o XVIII -wiecznej sztuce i teatrze. W studiu pojawią się tłumacz Wawrzyniec Brzozowski i redaktor tomu prof. Marek Dębowski.
Justyna Nowicka
