W setną rocznicę urodzin pisarza przygotowano kilkadziesiąt wydarzeń i projektów artystycznych w Krakowie, Polsce i na świecie. To m.in. festiwale, kongresy, debaty, koncerty, wznowienia dzieł i premiery nowych książek poświęconych biografii i twórczości Lema. W obchody Roku Lema 2021 włącza się również Radio Kraków.
Stanisław Lem (1921–2006) – pisarz tworzący literaturę fantastycznonaukową, futurolog i filozof, najczęściej tłumaczony na języki obce polski autor, został ogłoszony przez Sejm RP patronem 2021 roku.
Słuchowiska
W radiowym archiwum mamy kilkadziesiąt słuchowisk zrealizowanych na podstawie utworów autora „Solaris” w reżyserii Józefa Grotowskiego z udziałem najlepszych krakowskich i polskich aktorów. Są też rozmowy ze Stanisławem Lemem, audycje poświęcone jego twórczości, debaty i sesje naukowe.
Przypominamy wybrane programy archiwalne i zapraszamy na specjalnie przygotowane premiery słuchowisk, radiowej biblioteki i audycji dokumentalnych.
Będą to m.in.
Stanisław Lem dla dzieci - premierowe słuchowisko Radia Kraków, wg scenariusza i w reżyserii Magdy Szpecht, jednej z najzdolniejszych i najbardziej uznanych reżyserek młodego pokolenia
„Stanisław Lem - gwiezdny podróżnik”
Trzyczęściowy collage dokumentalny zrealizowany na podstawie wywiadów, audycji i nagrań z archiwum Radia Kraków.
Scenariusz, reżyseria i opracowanie muzyczne: Ewa Ziembla
Narrator: Radosław Krzyżowski
Realizacja radiowa: Wojciech Gruszka
Dziś amerykański łazik wędruje po Marsie, a dron wszystko fotografuje i przesyła na Ziemię zdjęcia z Czerwonej Planety.
Wcześniej mogliśmy sobie tylko wyobrażać, jak wygląda Kosmos. Ogromny wpływ miała na to twórczość Stanisława Lema. Dla wielu to właśnie on zaprojektował wizję innych planet. I to nie ruszając się ze swego domu na krakowskich Klinach.
Mówiło się, że nie przepadał za wywiadami. Ale w archiwum Radia Kraków tych rozmów jest dużo. Autorom audycji opowiadał o rodzinnym Lwowie, o przyjeździe do Krakowa, wyjazdach na narty, wizytach w Związku Radzieckim i pobycie na Zachodzie. Wybitni znawcy twórczości Lema – Jerzy Jarzębski, Tomasz Fiałkowski czy Marek Oramus – wspominają pierwsze spotkania z autorem „Solaris”, zastanawiają się nad fenomenem powodzenia jego książek i nad tym dlaczego pisarz w pewnym momencie postanowił złamać pióro.
W cyklu „z radiowej biblioteki” w opracowaniu Barbary Gawryluk:
„Wysoki Zamek" w interpretacji Radosława Krzyżowskiego (1 do 5 marca)
To autobiograficznaa opowieść o dzieciństwie i dorastaniu we Lwowie.
„Planeta Lema” w interpretacji Romana Gancarczyka (8-12 marca)
W książce zebrano kilkadziesiąt felietonów. Pochodzą z różnych okresów, traktują o naukowych odkryciach, aktualnych, często politycznych wydarzeniach, o historii i o literaturze.
Fascynują ponadczasowością, niezwykłym zmysłem obserwacji i słynną umiejętnością analizy i przewidywania autora. Nie brak w nich znanej u Lema ironii i poczucia humoru, ale też dystansu do samego siebie.
Teksty pochodzą z wcześniej wydanych zbiorów "Krótkie zwarcia", "Moloch", "Rasa drapieżców", "Dylematy" i "Sex Wars".
„Ogród ciemności i inne opowiadania” Stanisława Lema. Opowiadania Stanisława Lema w subiektywnym wyborze Tomasza Lema, syna pisarza. Interpretuje Radosław Krzyżowski. (15 do 19 marca).
Ten tom ma wyjątkowy charakter – wyboru tekstów dokonał syn pisarza, Tomasz Lem. Są w nim opowiadania znane z różnych cykli, ale też takie, które mają swoją premierę.
Do radiowej biblioteki wybraliśmy utwór "Czarne i białe", który w tej książce publikowany jest po raz pierwszy.
„Pewien eklektyzm niniejszego zbioru spowodowany jest względami osobistymi. Na przykład bez Ogrodu ciemności moja przyszła matka nie zainteresowałaby się Stanisławem Lemem jako kandydatem na męża i nie mógłbym napisać tych kilku słów. Natomiast Czarne i białe to opis alegorycznego snu, który przyśnił się ojcu w Wiedniu w okresie, kiedy pożegnał się już z beletrystyką — zaskakująco odległy od jego literackiego emploi. Pomiędzy tymi dwoma biegunami znalazły się opowiadania zarówno młodzieńczego, jak i dojrzałego Lema. To oczywiście subiektywna ocena, ale odnoszę wrażenie, że w tym zestawieniu nawet utwory znane czytelnikowi ukazują swoje nowe, zaskakujące oblicze”.
Tomasz Lem
We wrześniu zaprezentujemy fragmenty nowej książki Wojciecha Orlińskiego o perypetiach pisarza w Polsce Ludowej – „Lem w PRL” (WL) oraz nowej biografii Stanisława Lema, ,przedstawiającej go z nieznanej do tej pory strony, autorstwa Agnieszki Gajewskiej, literaturoznawczyni z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, specjalistki od twórczości słynnego futurologa. (WL)
Opracowanie:
Katarzyna Fortuna, Barbara Gawryluk, Justyna Nowicka, Ewa Ziembla
