Pół wieku odkrywania nowych talentów, artystycznych poszukiwań i przekraczania granic gatunku. Od 1 do 4 października w Krakowie odbędzie się, 50. edycja konkursu i festiwalu Jazz Juniors. W programie znalazły się finałowe przesłuchania konkursowe oraz koncerty artystów reprezentujących różne oblicza współczesnej muzyki improwizowanej.
Jazz Juniors od 1975 roku towarzyszy kolejnym pokoleniom muzyków, dokumentując zmiany zachodzące w polskim i europejskim jazzie. Konkurs, który przez lata stał się ważnym punktem na mapie młodej sceny, był miejscem pierwszych występów zespołów i instrumentalistów, którzy później zaznaczyli swoją obecność w historii muzyki. Wśród nich znaleźli się m.in. Tie Break, Miłość i trio Marcina Wasilewskiego.
Jubileuszowa edycja nie ogranicza się jednak do wspominania przeszłości. Jej program koncentruje się na tym, co w jazzie dzieje się obecnie: nowych językach muzycznych, spotkaniach różnych estetyk i artystach, którzy nie traktują gatunkowych podziałów jako nieprzekraczalnych granic.
W roku, w którym Kraków obchodzi stulecie jazzu w mieście, 50. Jazz Juniors staje się okazją do spojrzenia na tę historię z perspektywy kolejnych pokoleń twórców. Festiwal potrwa od 1 do 4 października.
1 października, godz. 19:00 – finałowe przesłuchania konkursowe
Cricoteka, ul. Nadwiślańska 2–4 | Wstęp wolny
Najważniejszym punktem pierwszego dnia będą finałowe przesłuchania konkursu. To właśnie konkursowa scena przez pięć dekad stanowiła jeden z fundamentów Jazz Juniors, dając młodym zespołom możliwość zaprezentowania własnej muzyki i spotkania z publicznością oraz przedstawicielami środowiska jazzowego.
Historia festiwalu pokazuje, że znaczenie udziału w konkursie nie zawsze sprowadza się do zdobytych nagród. Dla wielu muzyków był to początek dalszej drogi, okazja do nawiązania artystycznych kontaktów i pierwsze doświadczenie występu przed szerszą publicznością. W tegorocznym jury zasiądą: Nils Petter Molvær – norweski trębacz i dyrektor artystyczny Jazz Juniors, Siv Øyunn Kjenstad – norweska perkusistka i raperka, oraz Piotr „Pianohooligan” Orzechowski – pianista i laureat konkursu Jazz Juniors. To właśnie oni ocenią finalistów jubileuszowej edycji.
Podczas jubileuszowej edycji poznamy kolejne zespoły, które spróbują przekonać do siebie jury i publiczność. Warto pamiętać, że podobne spotkania przed laty otwierały drogę artystom, którzy z czasem stawali się ważnymi postaciami polskiej sceny.
Finałowe przesłuchania będą więc nie tylko częścią konkursowej rywalizacji, ale także okazją do sprawdzenia, w jakim kierunku zmierza młody jazz.
2 października, godz. 19:00 – Miki Yui feat. Nils Petter Molvær / Øyunn
Cricoteka, ul. Nadwiślańska 2–4
Drugi dzień festiwalu przyniesie dwa koncerty artystek, które budują własne muzyczne światy, korzystając z doświadczeń elektroniki, alternatywy i jazzu. Na scenie Cricoteki wystąpią japońska kompozytorka i artystka dźwiękowa Miki Yui oraz norweska perkusistka, wokalistka i producentka Øyunn. W pierwszym projekcie gościnnie pojawi się również Nils Petter Molvær, dyrektor artystyczny Jazz Juniors.
Miki Yui tworzy muzykę z drobnych elementów: elektronicznych faktur, sampli, szumów i subtelnych zmian brzmieniowych. Jej kompozycje rozwijają się powoli, pozostawiając przestrzeń na uważne słuchanie. Występ w Krakowie będzie okazją do spotkania z muzyką, w której znaczenie mają zarówno cisza, jak i najmniejszy dźwięk.
W projekcie towarzyszyć jej będzie Nils Petter Molvær, norweski trębacz od lat łączący jazzową improwizację z elektroniką i estetyką muzyki ambientowej. Jego obecność otworzy dodatkową przestrzeń dialogu między dźwiękiem trąbki a minimalistycznymi strukturami Yui.
Zupełnie inną energię przyniesie koncert Øyunn. Artystka porusza się na styku alternatywnego popu, jazzu i muzyki eksperymentalnej. Łączy perkusyjne myślenie o rytmie z osobistą, bezpośrednią formą piosenki. Jej twórczość pokazuje, że eksperyment nie musi oznaczać rezygnacji z melodii ani emocjonalnej komunikatywności.
Dwa występy tego wieczoru będą różnić się brzmieniem i dynamiką, ale połączy je otwartość na poszukiwania oraz swobodne poruszanie się między muzycznymi światami.
3 października, godz. 19:00 – EABS / Piotr „Pianohooligan” Orzechowski
Cricoteka, ul. Nadwiślańska 2–4
Trzeci dzień festiwalu poświęcony będzie różnym sposobom interpretowania jazzowej tradycji. Na jednej scenie spotkają się EABS, wrocławski septet łączący jazz z inspiracjami muzyką elektroniczną i hip-hopem, oraz pianista Piotr „Pianohooligan” Orzechowski, znany z poszukiwań na styku improwizacji i muzyki współczesnej.
EABS od lat traktuje historię jazzu jako żywe źródło inspiracji. Zespół sięga po kompozycje Krzysztofa Komedy, Sun Ra, Tomasza Stańki czy Zbigniewa Seiferta, nadając im nowe brzmieniowe konteksty. W jego muzyce spotykają się rozbudowane formy instrumentalne, rytmy inspirowane kulturą klubową oraz energia współczesnej muzyki miejskiej.
Wrocławska grupa nie ogranicza się do odtwarzania dawnych kompozycji. Przetwarza je, szuka nowych znaczeń i zestawia z autorskimi pomysłami. W efekcie powstaje muzyka, w której jazzowa tradycja pozostaje punktem wyjścia do dalszych poszukiwań.
Piotr „Pianohooligan” Orzechowski proponuje inne podejście. Jego twórczość koncentruje się na relacji między wykonawcą, instrumentem i samą strukturą muzyki. Pianista chętnie podejmuje dialog z klasycznym repertuarem, ale nie traktuje go jako zamkniętego zbioru dzieł. Interesuje go przede wszystkim możliwość ponownego odczytania znanych form i sprawdzenia, co może wydarzyć się na ich granicy.
Zestawienie obu wykonawców pozwoli spojrzeć na jazzową tradycję z dwóch perspektyw: jako materiał, który można przekształcać i łączyć z nowoczesnymi brzmieniami, oraz jako przestrzeń do pogłębionego, indywidualnego eksperymentu.
4 października, godz. 19:00 – Koncert Laureatów / Nils Petter Molvær & Alva Noto
Filharmonia Krakowska, ul. Zwierzyniecka 1
Jubileuszową edycję zamknie wieczór łączący młode pokolenie muzyków z artystami, którzy od lat rozwijają własne języki muzyczne. Pierwszą część koncertu w Filharmonii Krakowskiej wypełni występ laureatów tegorocznego konkursu Jazz Juniors.
To jeden z tych momentów festiwalu, w których szczególnie wyraźnie spotykają się jego przeszłość i przyszłość. Laureaci dołączą do grona muzyków, którzy dzięki konkursowi mogli zaprezentować swoją twórczość szerszej publiczności. Dla niektórych z nich może to być początek kolejnego etapu artystycznej drogi.
Drugą część wieczoru wypełni wspólny projekt Nilsa Pettera Molværa i Alva Noto, czyli niemieckiego artysty i producenta Carstena Nicolai. Spotkanie norweskiego trębacza z jednym z najważniejszych przedstawicieli współczesnej elektroniki zapowiada koncert na pograniczu improwizacji, ambientu i eksperymentalnych struktur dźwiękowych.
Molvær od lat rozwija charakterystyczne brzmienie trąbki, łącząc jazzową ekspresję z elektronicznym przetwarzaniem dźwięku. Alva Noto pracuje z kolei z precyzyjnymi strukturami, rytmem i minimalizmem, budując kompozycje, w których znaczenie mają zarówno detale, jak i przestrzeń.
W ich wspólnym projekcie organiczne brzmienie instrumentu spotyka się z elektroniczną organizacją dźwięku. Improwizacja wchodzi w dialog z zaplanowaną strukturą, a muzyka rozwija się między tym, co kontrolowane, i tym, co nieprzewidywalne.
Finał 50. Jazz Juniors zestawi więc dwa wymiary współczesnej sceny: twórczość młodych artystów, którzy dopiero rozpoczynają swoją drogę, oraz doświadczenie muzyków od lat poszukujących nowych form ekspresji.
Jubileuszowa edycja festiwalu będzie okazją do spojrzenia na pięć dekad historii, ale przede wszystkim do posłuchania muzyki, która powstaje tu i teraz. Bo w jazzie przyszłość nie jest odległą perspektywą – zaczyna się w chwili, gdy artysta podejmuje ryzyko i sięga po dźwięk, którego jeszcze nie zna.
