Podróżowanie samolotem bywa wyzwaniem dla wielu osób, ale dla tych, którzy znajdują się w spektrum autyzmu, sytuacja ta może być szczególnie stresująca. W odpowiedzi na rosnącą potrzebę dostosowania przestrzeni lotniskowych do wymagań osób neuroróżnorodnych, Kraków Airport wprowadza innowacyjny projekt – „Neuroróżnorodny przewodnik w podróży z Kraków Airport”. Rozwiązanie to ma ułatwić samodzielne podróże dorosłym pasażerom w spektrum autyzmu, ale także innym podróżnym, którzy mogą czuć się zagubieni w złożoności lotniskowych procedur. Gośćmi Sylwii Paszkowskiej byli Daria Łabędź i Michał Dębski-Korzec z Kraków Airport.
Jak powstawał neuroróżnorodny przewodnik po lotnisku?
Pomysł na stworzenie przewodnika pojawił się z inicjatywy Darii Łabędź, autorki przewodnika oraz pracownicy Centrum Edukacji Lotniczej w Kraków Airport. W swojej pracy dyplomowej, którą zrealizowała na Uniwersytecie SWPS, postanowiła skupić się na dorosłych osobach w spektrum autyzmu, które są w stanie podróżować samodzielnie, ale potrzebują odpowiednich narzędzi, które pomogą im poczuć się pewniej w tak złożonym środowisku jakim jest lotnisko.
Informacje o potrzebach osób neuroatypowych zaczerpnęłam z własnych badań na podstawie analizy danych zastanych, w tym informacji medycznych i behawioralnych. Przeprowadziłam również wywiady, w których sprawdzałam jak proponowane rozwiązania będą sprawdzały się w życiu codziennym – mówi Daria Łabędź.
Ważnym aspektem przewodnika jest jego uniwersalność. Choć jego głównym celem jest pomoc osobom neuroróżnorodnym, może on również pomóc innym pasażerom – tym, którzy podróżują po raz pierwszy lub nie czują się pewnie w zatłoczonym i stresującym środowisku lotniska. Wśród wskazówek zawartych w przewodniku znajdują się m.in. porady dotyczące pakowania, planowania dojazdu na lotnisko czy szczegółowe informacje o kolejnych krokach procedur odprawy.
„Neuroróżnorodny przewodnik w podróży z Kraków Airport” będzie dostępny w trzech wersjach: papierowej, elektronicznej (w formie aplikacji) oraz w wersji do druku w formie PDF. Wersja papierowa, która ma być dostępna na lotnisku, zawierać będzie mapę terminala, która została uproszczona, by lepiej odpowiadała potrzebom osób z trudnościami w nawigacji. Przewodnik papierowy będzie miał również specjalną formę, która zapewni pozytywne wrażenia sensoryczne i będzie odporny na zniszczenia.
Inicjatywa Hidden Disabilities i Centrum Edukacji Lotniczej
Kraków Airport jest pierwszym portem lotniczym w Polsce, który dołączył do międzynarodowego programu Hidden Disabilities. Program ten pozwala osobom z ukrytymi niepełnosprawnościami, w tym osobom z neuroróżnorodnością, poruszać się po lotnisku w sposób bardziej komfortowy. Dzięki specjalnym identyfikatorom, takim jak smyczki z logo programu, pasażerowie mogą sygnalizować obsłudze lotniska, że potrzebują dodatkowego wsparcia.
Program Hidden Disabilities został stworzony przez lotnisko Gatwick i szybko rozprzestrzenił się na całą Europę. Osoba nosząca smyczkę z symbolem słonecznika sygnalizuje obsłudze lotniska, że ma ukryte niepełnosprawności. Może to dotyczyć nie tylko neuroróżnorodności, ale także osób cierpiących na ataki paniki czy depresję. W przypadku, gdy personel zauważy takie oznaczenie, będzie wiedział, jak lepiej zareagować i udzielić potrzebnej pomocy – mówi Michał Dębski-Korzec.
Smycze z logiem Hidden Disabilities może pobrać każdy pasażer w punktach informacji lotniskowej Kraków Airport. Gadżety informują o ukrytych niepełnosprawnościach, jednak nie wskazują na konkretny rodzaj czy stopień niepełnosprawności osoby.
Centrum Edukacji Lotniczej w Kraków Airport to miejsce, które od 2017 roku prowadzi edukację dla różnych grup wiekowych. Zajęcia skierowane są nie tylko do dzieci, ale także do seniorów oraz dorosłych osób, które pragną poszerzyć swoją wiedzę na temat lotnictwa i podróży lotniczych. W centrum organizowane są również szkolenia i konferencje, a także warsztaty, które mają na celu podniesienie świadomości na temat dostępności i różnorodności w transporcie lotniczym.
(Cała rozmowa do posłuchania)
