Otacza nas kultura przeterapeutyzowania, tymczasem ludzie przeważnie radzą sobie z życiem, podejmowaniem decyzji, budowaniem relacji. Nie każdy stan lęku, cierpienia czy nieszczęścia, którego doświadczają, wymaga leczenia. Oczywiście nie dotyczy to wszystkich i wtedy potrzebna jest specjalistyczna pomoc. Zanim podejmiemy jakieś kroki, warto dokładnie zrozumieć, jakie objawy powinny nas skłonić do szukania diagnozy, odkryć, czym jest psychoterapia i zmierzyć się z mitami na jej temat – zarówno tymi romantyzującymi ją, jak i stygmatyzującymi. Nie musimy wszystkiego naprawiać, nie jesteśmy projektem do ciągłej poprawy. W swojej najnowszej książce Urszula Struzikowska-Marynicz pisze o akceptacji siebie i mitach wokół psychoterapii. Zaprasza czytelnika do refleksji nad tym, co naprawdę oznacza rozwój i jaką rolę w naszym życiu pełni lęk. Więcej opowiedziała w rozmowie z Sylwią Paszkowską.
Muszę czy chcę?
Często mówimy, że "coś trzeba", "muszę", a już rzadziej "czego chcę", "potrzebuję", "co myślę", "czuję". To zdanie "Nie wszystko musisz naprawiać", oznacza, że można naprawiać swoje błędy, ale jeżeli prowadzi nas to w kierunku samorozwoju. Nie możemy naprawiać swojej natury, bo ona jest bardziej doskonała, niż nam się wydaje – mówi Urszula Struzikowska-Marynicz.
Często życie traktujemy jak projekt, a siebie jak niedokończoną wersję. Tymczasem prawdziwy rozwój to proces poznawania, odkrywania, stawiania pytań, a nie odhaczania punktów z listy: co znaczy być szczęśliwym, spełnionym, mądrym? W centrum tej refleksji znajduje się akceptacja natury człowieka, również tej pełnej sprzeczności, lęków i emocji, które często chcielibyśmy wymazać. Istotną kwestią jest relacja z własną przeszłością. Nie da się naprawić historii, ponieważ ona już się wydarzyła. Można jednak nadać jej sens, wyciągnąć wnioski i nauczyć się z nią żyć.
Terapia nie polega więc na rozpamiętywaniu, lecz na przepracowywaniu - na zrozumieniu, nazwaniu i oswojeniu tego, co nas ukształtowało. To właśnie dlatego na sesjach terapeutycznych często pojawia się pytanie o dzieciństwo. Nie po to, by obwiniać rodziców, ale by zrozumieć, jak powstały nasze schematy, czyli które do dziś słyszymy w głowie, gdy się krytykujemy lub tłumimy emocje.
(cała rozmowa do posłuchania)
Posłuchaj wypowiedzi
Zamiast wyzbywać się lęku, lepiej go zrozumieć. To emocja, która niesie informację o potrzebach i obawach.
Przecież nie wyzbędziemy się lęku. I dlaczego mielibyśmy się go w ogóle wyzbywać? Skąd w nas ta potrzeba? Jest on trudny, niesie ze sobą pewnego rodzaju dyskomfort, a nie rozumiemy, że bez lęku nie przetrwamy. Lęk jest narzędziem do tego, by zawrócić na chwilę w stronę swoich potrzeb. Jeżeli się boję, to znaczy, że czegoś potrzebuję.
Autorka zwraca uwagę na zjawisko, które określa mianem "shoppingu terapeutycznego" , czyli wybiórczego korzystania z psychoterapii, w którym klient szuka potwierdzenia dla swojego obrazu siebie, a nie konfrontacji z prawdą.
"Shopping terapeutyczny" to taka sytuacja, w której osoba przebiera jak w jabłkach na targu. W różnych usługach zdrowia psychicznego czy psychoterapiach, psychologach. Bierze się wyłącznie to, co się podoba.
Każdy smutek nazywamy depresją, każdy lęk zaburzeniem, każdą różnicę defektem do naprawienia czy wstyd byciem niewystarczającym. W ten sposób sami odbieramy sobie prawo do naturalnych emocji i doświadczeń, które są częścią ludzkiego istnienia. Rozwój to nie wyścig, a proces. Celem nie jest stawanie się kimś innym, lecz spotkanie z samym sobą, takim, jaki jesteś naprawdę.
