Kilkanaście dni temu, na Zamku Królewskim w Warszawie prof. dr hab. Franciszek Ziejka odebrał prestiżową nagrodę im. prof. Aleksandra Gieysztora. Nagroda ta przyznawana po raz szesnasty przez Fundację Kronenberga. Osobom lub instytucjom za szczególne zasługi na polu ochrony polskiego dziedzictwa kulturowego w kraju i za granicą. Prof. Franciszek Ziejka będzie gościem audycji "Przed hejnałem".
Opowie o swoich związkach z Uniwersytetem Jagiellońskim, o drodze z Radłowa na stanowisko rektora najstarszej polskiej uczelni, o Francji i Portugalii. Zapytamy prof. Ziejkę, który jest także przewodniczącym Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa, o ołtarz Wita Stwosza i inne prace konserwatorskie w Krakowie.
Prof. Franciszek Ziejka: "W tym roku na renowację ołtarza Wita Stwosza przyznamy pół miliona złotych" - rozmowa Sylwii Paszkowskiej z gościem programu "Przed hejnałem"
Sylwia Paszkowska: Zacznę od cytatu: „Na szczególną uwagę zasługuje bogaty dorobek prof. Ziejki na polu ochrony i promocji polskiego dziedzictwa kulturowego. Uznanie kapituły konkursu wzbudziło jego wszechstronne zaangażowanie w działalność licznych instytucji pielęgnujących dorobek w kraju i za granicą. Warto podkreślić jego wyjątkową troskę o rewitalizację zabytków Krakowa oraz wspieranie rozwoju instytucji kultury tego miasta” - tak mówił Krzysztof Kaczmar, prezes Fundacji Kronenberga w czasie uroczystości wręczenia nagrody im. prof. Aleksandra Gieysztora. To było 12 lutego, wtedy odebrał pan tę nagrodę a pana wystąpienie zakończyło się owacją na stojąco.
prof. Franciszek Ziejka: Myślę, że te owacje były nie ze względu na to, że to ja tam byłem, ale ze względu na to, co tam powiedziałem. Uroczystość odbyła się na Zamku Królewskim w Warszawie, w Sali Wielkiej. Postanowiłem nie tylko podziękować jury znakomitemu, za przyznanie mi nagrody, ale upomnieć się o jeden najcenniejszy, w moim przekonaniu, zabytek narodowej kultury czyli o nasz polski język. To, co się dzisiaj dzieje z naszym językiem, przypomina czasy pierwszej połowy XVIII wieku. Makaronizmy niegdyś bardzo popularne, zostały zastąpione przez język angielski i zaczęła się degradacja ojczystej mowy. Powstały żargony, wśród nich ten porażający korporacyjny. Czytałem studium poświęcone temu, w jaki sposób członkowie korporacji porozumiewają się między sobą, to jest to przerażające.
Również urzędnicy unijni narzucają nam zupełnie inną mowę. Tak jak kiedyś Michał Głowiński pisał o nowomowie PRL, tak w tej chwili pojawia się nowomowa unijna, ze wszelkimi dziwnymi nowotworami, które wchodzą w obieg. Pomijam kwestie niszczenia naszego języka przez tzw. kibiców stadionowych, ale funkcjonują w przestrzeni publicznej pseudograficiarze, którzy oszpecają nasze miasta, łącznie z Krakowem. Przerzucili się nawet na świątynie i malują przeróżne bohomazy na dopiero co odnowionych elewacjach. Kiedy jestem z psem na spacerze słyszę, jak rozmawiają kilkunastoletnie dziewczyny. Posługują się dziwnym żargonem, pełnym wyznaczników emocjonalnych najgorszego wymiaru, przekleństwami. To jest porażające. Upominam się o to, żebyśmy wreszcie mogli mówić czystą polszczyzną. Na straży języka polskiego powinny stać uniwersytety. Tymczasem okazuje się, że nawet środowisko nasze, profesorskie o to nie dba. Pomijam polonistów, którzy nauczają. To jest ich zawód, ale to co mnie bardzo martwi, to fakt, że przyszła pewna moda. Więcej
