Poniedziałek, 16 lis -1 °C Jakość powietrza: Dobra Na antenie
Menu dostępności (CTRL+U)
Zmień kontrast
Podświetl linki
Zatrzymaj animacje
Powiększ tekst
Szerokość tekstu
Wysokość linii
Resetuj ustawienia

Wojna widziana przez obiektyw. Czy fotografia może zmienić rzeczywistość?

Fotografia jest nie tylko narzędziem do rejestrowania chwil, ale również sposobem na zmienianie rzeczywistości i uwrażliwianie społeczeństwa. W rozmowie Sylwii Paszkowskiej z Maciejem Zygmuntem, fotografem, który od lat działa w obszarze dokumentowania wydarzeń związanych z konfliktami zbrojnymi oraz kryzysami humanitarnymi, dowiadujemy się, jak ważną rolę odgrywa zdjęcie nie tylko jako wizualne medium, ale także jako akt zaangażowania społecznego. Historia jego pracy, zwłaszcza w kontekście wojny w Ukrainie, która zmieniła nie tylko jego życie, ale i jego podejście do codziennego funkcjonowania w świecie.

Wojna widziana przez obiektyw. Czy fotografia może zmienić rzeczywistość?
Fot. Maciej Zygmunt, Mala Rohn, Charków 2022
Maciej Zygmunt, fot. Sylwia Paszkowska

Maciej Zygmunt już od lat pracuje zarówno dla klientów komercyjnych, jak i dla organizacji pozarządowych. Zawsze bliska jego sercu była fotografia społecznie zaangażowana - „social documentary”. Jak sam przyznaje, od zawsze wierzył w utopijną, choć realną możliwość, że fotografia może zmieniać świat:

Ten utopijny czasami wkład fotografii może pomóc zmieniać świat, chociaż trochę na lepsze. Zawsze się tym interesowałem i także pracowałem w tych tematach. Było to też naturalne, gdy wybuchł pełnoskalowy konflikt Rosji z Ukrainą, że ruszyłem do działania i zacząłem fotografować.

Z Krakowa do Ukrainy

Po zakończeniu pracy w Krakowie kolejnym naturalnym krokiem była podróż do Ukrainy, która odbyła się w marcu 2022 roku. Po drodze były Przemyśl i Medyka. Następnie, wraz ze znajomymi, udał się do Lwowa, by na własne oczy zobaczyć sytuację na miejscu i uwiecznić ją na zdjęciach.

Czuję się, jakby po tej pracy moje całe życie się zmieniło i może wydaje mi się, że nadaję się do pracy w takich warunkach, ponieważ nie doznałem jakiejś paniki czy nie miałem większość trudności w zaadaptowaniu się do panującej tam sytuacji.

Choć nie był wolny od strachu, nauczył się kontrolować emocje i działać w warunkach wysokiego napięcia, skupiając się na zadaniu do wykonania.

Fot. Maciej Zygmunt, Mala Rohn, Charków 2022

Maciej Zygmunt, będąc w takich miejscach jak Kijów, Bucza, Irpin czy Charków, widział na własne oczy przerażające skutki wojny. Szczególnie w pamięć zapadło mu oblężenie Charkowa, miasta, które nadal jest regularnie ostrzeliwane. Mimo to wielu mieszkańców, których zna osobiście, zdecydowało się tam wrócić, pomimo stałego zagrożenia:

Mam tam teraz znajomych, wiem, jak toczą swoje życie. Niektórzy byli uchodźcami w Polsce, ale już wrócili. Mimo że miasto cały czas jest zagrożone i cały czas jest pod ostrzałem, większym lub mniejszym, to jednak ten hart ducha ludzi, którzy tam żyją i te warunki, gdy oni mieszkają w swoich domach, jest duży. Tego nigdy się nie zapomina.

Fot. Maciej Zygmunt, Mala Rohn, Charków 2022

Wojna zmienia perspektywę

Praca fotografa w warunkach wojennych nie tylko wpłynęła na jego codzienne życie, ale także zmieniła spojrzenie na codzienne problemy.

Na pewno inaczej podchodzę teraz do życia. Jakieś dramaty, które się wydarzają w życiu takim osobistym, są nagle do przejścia. Wcześniej wydawało mi się, że są bardzo trudne i potrafią wywróć całe życie, ale z perspektywy tego, gdy było się na wojnie i widziało, jak to wygląda, to nabiera się jednak dystansu do normalnej egzystencji.

Jednym z najbardziej poruszających doświadczeń było dla niego spotkanie z rodziną spod Charkowa, która była więziona w swoim domu przez Rosjan. Gdy ich miejscowość została wyzwolona, mimo traumatycznych przeżyć, nadal starali się prowadzić normalne życie, a ich gest – częstowanie fotografa czereśniami – stał się symbolem kontrastu pomiędzy wojennym koszmarem a pragnieniem normalności.

(cała rozmowa do posłuchania)

Posłuchaj wypowiedzi

Najpopularniejsze

  • Duży pożar w Giebułtowie. Ogień opanowany, skcja straży zakończona

    Radio Kraków

  • Zmiany we władzach Kraków Airport. Łukasz Gibała odwołał Łukasza Pawełka

    Radio Kraków

  • Policja wyjaśnia: żaden funkcjonariusz krakowskiej komendy miejskiej nie został wysłany do Warszawy

    Radio Kraków

  • Miliony z autostrady A4. Stalexport ujawnia wyniki przed końcem koncesji

    Radio Kraków

  • O krok od tragedii na A4. Kierowca miał 3,5 promila alkoholu

    Jakub Sajdak

  • Msza w intencji sprawcy zamachu w Krakowie. Bazylika Mariacka wydała oświadczenie

    Krzysztof Orski

Najnowsze

  • Oddajesz butelkę, pomagasz zwierzętom. Tarnów ma pomysł na miejskie recyklomaty

  • Pęknięta rura zalała trzy kondygnacje szkoły w Mucharzu. Lekcje odwołane

  • Zmiany w organizacji ruchu w Małopolsce. Remonty na trzech ważnych trasach

  • PP w hokeju na lodzie - wyłoniono czwórkę finalistów

  • Msza w intencji sprawcy zamachu w Krakowie. Bazylika Mariacka wydała oświadczenie

  • Pogoda w Małopolsce: deszczowy poniedziałek, a w nocy przymrozki w górach