Nowe tunele tramwajowe, drogowe i kolejowe w Małopolsce to nie tylko spektakularne wyzwania inżynieryjne, ale również okazja do rozmowy o technologii, bezpieczeństwie i… stereotypach. O tym z dr Natalią Schmidt - Polończyk z Wydziału Inżynierii Lądowej i Gospodarki Zasobami AGH – ekspertką od tuneli i nowo powołaną członkinią Rady ds. Kobiet przy Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego rozmawia Jacek Bańka.
Posłuchaj rozmowy
-
Tunel tramwajowy do Mistrzejowic to jedna z najbardziej złożonych inwestycji komunikacyjnych w Krakowie – inwestycja jest podzielona cztery poziomy, a drążenie tunelu odbywa się w trudnych warunkach miejskich z wykorzystaniem zaawansowanych maszyn sprowadzanych z Niemiec i Francji.
-
Trasa kolejowa Podłęże–Piekiełko to miejsce budowy najdłuższego tunelu kolejowego w Polsce, z wykorzystaniem zaawansowanych maszyn TBM.
-
Różne typy tuneli (tramwajowy, drogowy, kolejowy) wymagają różnych systemów bezpieczeństwa – ekspertka podkreśla, że bezpieczeństwo ma szczególne znaczenie gdy prace są prowadzone w miastach. Przykładem jest katastrofa w Łodzi. Zwraca uwagę, że w Krakowie tunel metra będzie powstawał pod zabytkową tkanką miejską.
-
Kobiety w naukach technicznych nadal stanowią mniejszość – dr Schmidt - Polończyk wskazuje, że tylko 15% badaczek osiąga poziom profesorski. Jej zdaniem w nauce nadal funkcjonują stereotypy i szklany sufit.
Ekspertka podkreśla, że budowa tunelu tramwajowego pod rondem Polsadu, który jest elementem nowej linii do Mistrzejowic - to inwestycja w nowoczesnym, czteropoziomowym układzie – z estakadą, skrzyżowaniem, traktem pieszym i trasą tramwajową. Drążony jest w technologii ścian szczelinowych, z pomocą wysoce specjalistycznych maszyn sprowadzonych z Francji i Niemiec.
Podłęże – Piekiełko: najdłuższy tunel kolejowy w Polsce
Podczas budowy tunelu na tej trasie zastosowane zostaną dwie maszyny TBM (Tunnel Boring Machine) sprowadzone do Polski z Chin. Większa zajmie się drążeniem głównej nawy, którą będą poruszały się pociągi, mniejsza zostanie wykorzystana do budowy tunelu ewakuacyjnego. Dr Natalia Schmidt- Polończyk podkreśla, że AGH traktuje inwestycje tunelowe jako swoisty poligon doświadczalny.
- Był tunel pod Luboniem Małym, teraz nasi naukowcy pracują nad tunelem w Łodzi – tam zajmują się kwestiami bezpieczeństwa. Nie wiem czy jest jakaś inwestycja, w którą nasz wydział nie jest zaangażowany, czy to naukowo, czy to w formie modelowania związanego z właśnie bezpieczeństwem – mówi ekspertka.
Bezpieczeństwo w tunelach – różne potrzeby, różne zagrożenia
Dr Schmidt- Polończyk wyjaśnia, że zapewnienie bezpieczeństwa w tunelach jest zależne od rodzaju prowadzonej inwestycji. Podkreśla, że w tunelach kolejowych i tramwajowych scenariuszem awaryjnym jest dojazd do stacji i ewakuacja pasażerów. Z kolei w przypadku tuneli drogowych – to systemy muszą reagować natychmiast na nieprzewidywalne zachowania kierowców.
– Trzy środowiska, trzy zupełnie różne podejścia – tłumaczy ekspertka.
Kobiety w nauce i inżynierii – nadal w mniejszości
Dr Schmidt-Polończyk pytana o ścieżkę kariery naukowej kobiet w Polsce mówi otwarcie o „nieszczelnym rurociągu”. Podkreśla, że w naukach inżynieryjno-technicznych zaledwie 15% profesorek to kobiety.
– Coś po drodze się dzieje – rezygnują, odpadają, niewidzialne przeszkody istnieją naprawdę. - mówi.
Przeciwdziałaniem tym nierównościom ma zająć się nowa Rada ds. Kobiet przy Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego, do której dr Schmidt- Polończyk dołączyła kilka tygodni temu.
– Trzeba działać systemowo, edukować, wzmacniać i pokazywać młodym dziewczynkom, że nauka to też ich droga – wyjaśnia.
Dr Schmidt- Polończyk prowadzi projekt „Naukowczynie w szkole”, który ma na celu łamanie stereotypy i tworzenie nowych wzorców.
